Phát triển phân tích dữ liệu tại Hải quan Dominica

07:38 | 26/03/2021

(HQ Online) - Tại Tổng cục Hải quan Dominica (DGA), phân tích dữ liệu và đưa ra quyết định dựa trên dữ liệu từng được coi là “khó khăn và khó có thể thực hiện được”. Khó khăn này là có cơ sở, do một số hạn chế về cơ sở hạ tầng công nghệ, khả năng kết nối giữa các hệ thống công nghệ thông tin, khả năng truy cập dữ liệu và chất lượng dữ liệu. Việc phân tích và cung cấp dữ liệu kịp thời không chỉ đối mặt với khó khăn mà còn không nhận được sự hỗ trợ.

Tạo bước phát triển đột phá cho Hải quan Việt Nam
Tổ chức Hải quan thế giới phát hành trực tuyến bộ tài liệu thương mại điện tử
Hải quan Hà Nội: Xây dựng phần mềm kết nối và chia sẻ dữ liệu từ cục đến chi cục
Phát triển phân tích dữ liệu tại Hải quan Dominica

Tuy nhiên, Cục Phân tích Kinh tế thuộc Hải quan Dominica đã chuẩn bị những yếu tố cơ bản để bắt đầu triển khai phân tích dữ liệu.

Tháng 8/2016, DGA bắt đầu cải cách và yếu tố cốt lõi của qúa trình này được xác định là đào tạo và nâng cao nguồn nhân lực để bố trí đúng người, đúng việc.

Hải quan Dominica đã nỗ lực tạo ra các điều kiện cần thiết để tận dụng và khai thác lượng lớn dữ liệu trong và ngoài ngành.

5 mục tiêu chung trong Kế koạch chiến lược của DGA là tạo thuận lợi thương mại, thu thuế và quản lý số thu hiệu quả, kiện toàn tổ chức, nâng cao chất lượng dịch vụ và quản lý rủi ro toàn diện.

Dữ liệu và phân tích dữ liệu

Để phát triển năng lực phân tích dữ liệu, DGA đã thành lập một nhóm công tác nhằm tìm kiếm các ứng viên tiềm năng trong các dịch vụ khác nhau. Nhóm công tác bao gồm các nhân viên làm việc trong các lĩnh vực công nghệ thông tin, thống kê và kinh tế.

Về mặt dữ liệu, mặc dù không có kho dữ liệu, nhưng cục Thống kê đã xây dựng và duy trì cơ sở dữ liệu được cập nhật dựa trên các giao dịch xuất nhập khẩu. Với sự hỗ trợ của các nhân viên thống kê, một kho dữ liệu đã được xây dựng với thông tin xuất nhập khẩu minh bạch. Một thách thức khác là việc xây dựng cơ sở dữ liệu ghi lại bảng tính thuế dựa thông qua mã số thuế và sắc thuế (bao gồm phí quản lý, GTGT, phí liên quan đến công tác kiểm nghiệm…); các thông tin cơ bản nhưng đóng vai trò quan trọng.

DGA và Tổng cục Thuế (DGII) là hai cơ quan quản lý thuế và hệ thống công nghệ thông tin của hai cơ quan này không được kết nối với nhau. Để khắc phục tình trạng này, một cơ chế hiệu quả đã được áp dụng để trao đổi thông tin. Cơ chế này được kết nối trực tiếp với một bộ phận thuộc DGII và sao chép các dữ liệu lớn lên ổ cứng di động USB.

Kết quả cải cách thể chế

Với mục tiêu cụ thể, thông qua các cam kết từ các bên liên quan nhằm trao đổi thông tin với DGA, với một cơ sở dữ liệu tin cậy, đội ngũ phân tích dữ liệu được đào tạo bài bản cùng với sự hỗ trợ của DGA, tổ công tác đã bắt đầu phân tích dữ liệu và đã đạt được kết quả khả quan.

DGA và DGII đã phối hợp chặt chẽ nhằm trao đổi trực tiếp dữ liệu và duy trì hoạt động của nhóm công tác. Các công chức thu thập thông tin tình báo Hải quan, kiểm tra sau thông quan và các Khu thương mại tự do (Free Trade Zones) cũng như các đội ngũ tham mưu cho Tổng cục trưởng cũng được hưởng lợi từ việc trao đổi thông tin và tham gia các cuộc họp của nhóm công tác.

Thông qua trao đổi thông tin, DGA có thể tiến hành:

- Cải cách hồ sơ người nộp thuế (các hoạt động kinh tế và hiệu quả…) để kiểm soát sau thông quan và thu thập thông tin;

- Xác định người nộp thuế đã báo cáo các số liệu khác nhau cho DGA và DGII về trị giá, số lượng hàng hóa bán trên thị trường trong nước và trị giá, số lượng hàng hóa nhập từ nước ngoài.

- Xác nhận việc nộp thuế nhập khẩu và lệ phí cấp giấy phép đối với các phương tiện.

- Xác định tài sản của người nộp thuế gian có lận thuế do DGA phát hiện.

Kết quả đạt được

Các kết quả đạt được đã được các cấp lãnh đạo của DGA đánh giá cao và ủng hộ hơn nữa cho các nỗ lực triển khai công tác phân tích dữ liệu.

Theo một báo cáo với Tổng thống Cộng hòa Dominica, tiếp theo thỏa thuận hợp tác với DGII, DGA đã phát triển mô hình trao đổi dữ liệu phù hợp với yêu cầu của DGII và Cục Điều tra Quốc gia (DNI).

Vào năm 2015, nhóm phân tích dữ liệu của DGA đã xây dựng các công cụ, sử dụng Power BI , một dịch vụ phân tích kinh doanh của Microsoft được cấp phép miễn phí, cho phép người sử dụng cuối cùng tạo báo cáo và bảng điều khiển. Điều này cho phép nhóm công tác chứng minh giá trị của các công cụ với nhóm quản lý DGA và tranh luận về việc mua giấy phép hoặc bất kỳ dịch vụ tương tự nào khác.

Cục trưởng Cục Công nghệ Thông tin thuộc DGA đã giúp nhóm công tác lựa chọn giải pháp phù hợp trên thị trường. Vào tháng 11/2017, DGA đã mua lại nền tảng phân tích dữ liệu do một công ty thương mại xây dựng. Khi nhóm công tác bắt đầu sử dụng nền tảng này, tương tự như việc tham gia vào một sân chơi lớn.

Sau khi được đào tạo cơ bản về cách sử dụng nền tảng để phát triển các công cụ, DGA đã tạo ra một số ứng dụng để xử lý các vấn đề cụ thể như Tài chính, chuyển phát nhanh, phương tiện, thông tin, kiểm tra, khu thương mại tự do, thanh tra kiểm tra. Các ứng dụng này cho phép DGA thay thế các báo cáo thủ công, tự động hóa quy trình và giảm thiểu thời gian và chi phí liên quan. Đồng thời cho phép phổ biến thông tin ở tất cả các cấp hiệu quả và an toàn.

Một trong những mục tiêu chính của ứng dụng là giúp người sử dụng hiểu và tận dụng dữ liệu. Các nhà quản lý, quản trị viên và công chức hải quan có thể dễ dàng xem và theo dõi các hoạt động và chỉ số rủi ro theo thời gian thực trên các thiết bị di động, máy tính bảng hoặc máy tính. Tiếp nhận thông tin nhanh chóng giúp công chức có thể đưa ra các quyết định sáng suốt và xử lý hiệu quả hơn.

Hiện nay, nhóm phân tích dữ liệu đang thực hiện tự động hóa phương pháp nghiên cứu thời gian giải phóng hàng (TRS). Trước tiên TRS được thực hiện theo hướng dẫn của Tổ chức Hải quan thế giới (WCO) tại hai cảng chính của Cộng hòa Dominica: Haina International Terminals (HIT) và DP World CAUCEDO. Kết quả đánh giá sơ bộ giúp công chức thực thi đưa ra quyết định quan trọng, đã được thực hiện nhanh chóng, góp phần cải thiện quy trình thông quan hàng hóa.

TRS cũng cho phép nhóm công tác xác định dữ liệu quan trọng do Cảng vụ thu thập, dữ liệu này không được cập nhật trong hệ thống của DGA trước kia, hoặc nếu được cập nhật thì cũng không hoàn toàn chính xác. Do đó, nhóm nghiên cứu đang xây dựng các chỉ số rủi ro dựa trên dữ liệu mới này. Những nỗ lực này, cùng với những phát triển trong các lĩnh vực khác đã cho phép DGA đưa ra tất cả các quyết định về phân tích dữ liệu hợp lý, và cải thiện các quy trình thực hiện và thực hiện đánh giá thực thi.

Năm 2020, nhóm phân tích dữ liệu lên kế hoạch phát triển ba ứng dụng quan trọng sẽ có tác động lớn đến các quy trình và ra quyết định của Hải quan. Thực xử lý phân tích dữ liệu, xác định giá và phát hiện gian lận.

Để phân tích dữ liệu, nhóm sử dụng các phương pháp và thuật toán do nhóm công tác của WCO BACUDA xây dựng. Điều này đòi hỏi nhóm phải học cách sử dụng các công cụ R, Phyton, Machine Learning và Web Scraping. Nâng cấp quản trị dữ liệu, đảm bảo dữ liệu thống nhất, nhất quán, chính xác và đầy đủ, từ đó loại bỏ dữ liệu trùng lặp và quản lý dữ liệu.

Tham vọng của nhóm là đưa khái niệm “Business Intelligence” (Trí tuệ Doanh nghiệp) vào DGA. BI là tập hợp các chiến lược và công cụ được sử dụng để phân tích thông tin doanh nghiệp. Để làm được điều này, DGA sẽ thành lập một Cục BI.

Hiện tại, đội ngũ đa ngành gồm các nhà toán học, thống kê, kinh tế và kỹ sư hệ thống làm việc về phân tích dữ liệu đang làm việc trong một số lĩnh vực của DGA. Việc tập hợp những chuyên gia này làm việc dưới cùng một mái nhà sẽ tạo điều kiện phát triển các công cụ, hệ thống và phương pháp để phân tích và phổ biến thông tin sâu hơn nữa, một quá trình thực hiện liên tục thực chất.

Thanh Loan (biên dịch)