Tạo đột phá về pháp luật kinh doanh, GDP có thể đạt 8-9%

08:26 | 17/01/2021

(HQ Online) - Theo chuyên gia kinh tế TS. Nguyễn Đình Cung, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương, thành viên Tổ tư vấn kinh tế của Thủ tướng, nếu chúng ta cải cách quyết liệt, tạo đột phá về sửa đổi văn bản pháp luật kinh doanh thì có thể đạt tăng trưởng kinh tế 8-9% mỗi năm.

Kinh doanh thương mại điện tử: Muốn làm ăn lâu dài phải tuân thủ pháp luật về thuế
Tạo chuyển biến mạnh mẽ về môi trường kinh doanh, năng lực cạnh tranh
Kỳ vọng đột phá từ Luật Doanh nghiệp 2020 và Luật Đầu tư 2020
Sửa Nghị định 08/2015/NĐ-CP: Thúc đẩy sản xuất, kinh doanh, tạo điều kiện cho doanh nghiệp
Những điểm mới và các lưu ý về Luật doanh nghiệp và Luật đầu tư 2020
Tạo đột phá về pháp luật kinh doanh, GDP có thể đạt 8-9%
TS. Nguyễn Đình Cung

Ông đánh giá như thế nào về những thay đổi của pháp luật kinh doanh trong năm qua?

Trong năm 2020 và cả nhiệm kỳ 2016-2020 của Chính phủ số lượng văn bản quy phạm pháp luật được ban hành không nhiều. Tuy nhiên, số lượng thông tư vẫn nhiều, đặc biệt là số lượng văn bản chỉ đạo điều hành thì chưa được thống kê, nhưng theo tôi thì vẫn còn nhiều. 2 loại văn bản này vẫn còn nhiều thì có thể vẫn báo hiệu về tình trạng xin – cho, thậm chí là sự chưa thay đổi lớn của việc cải cách thủ tục hành chính, thể chế pháp luật của nước ta.

TS. Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam: Điểm sáng chính sách

Thời gian qua, dòng chảy pháp luật kinh doanh có những điểm sáng về chính sách mà cộng đồng doanh nghiệp đánh giá cao. Hoạt động hoàn thiện và sửa đổi chính sách cũng đánh dấu những nỗ lực đột phá, sẵn sàng thay đổi những quy định tưởng như rất khó thay đổi để thúc đẩy sự phát triển của các tập đoàn kinh tế tư nhân. Tuy nhiên, bên cạnh điểm sáng như các ví dụ trên thì hoạt động xây dựng pháp luật năm nay vẫn còn tồn tại những điểm khiến cho cộng đồng doanh nghiệp quan ngại, xuất phát chủ yếu từ tư duy soạn chính sách của những nhà làm luật. Đâu đó vẫn còn những tư duy cũ kĩ của các làm chính sách trong các văn bản được soạn thảo và ban hành trong năm nay.

Ông Tetsu Funayama, Đại diện Hiệp hội Doanh nghiệp Nhật Bản tại Việt Nam: "Chìa khóa" quan trọng

Đẩy mạnh thu hút thêm nhiều vốn FDI chính là một trong những "chìa khóa" quan trọng. Tuy vậy, không ít doanh nghiệp Nhật Bản đã đầu tư vào Việt Nam phải đối mặt với các vấn đề về cấp phép dự án đầu tư, xây dựng nhà máy, lao động, cơ sở hạ tầng năng lượng… Bởi vậy, giải quyết được những vấn đề kể trên sẽ tạo tiền đề quan trọng giúp thu hút nhiều hơn nữa vốn FDI không chỉ từ Nhật Bản mà còn từ nhiều quốc gia khác.

Bên cạnh đó, chúng ta luôn nhấn mạnh đến việc tạo ra một môi trường kinh doanh tự do hơn, an toàn hơn bằng việc đưa ra một danh mục cấm đầu tư kinh doanh, bãi bỏ hàng nghìn điều kiện kinh doanh. Tuy nhiên, sau đó, vẫn còn tình trạng ban hành thêm luật lại thêm điều kiện kinh doanh, ban hành thêm nghị định lại thêm điều kiện kinh doanh. Nghĩa là chúng ta vẫn còn tư duy quản lý theo nếp cũ, chưa phải là một cách tiếp cận xây dựng pháp luật theo cách mới.

Hệ lụy của tình trạng này là như thế nào, thưa ông?

Nếu vẫn tiếp tục như thế thì khi chúng ta nhảy sang một lĩnh vực mới là chuyển đổi số, kinh tế số thì sẽ rất khó khăn. Bởi kinh tế số đòi hỏi một cách thức quản lý nhà nước mới, nếu không thay đổi thì khả năng chúng ta sẽ không thể tiếp tục cải cách, nâng cấp mức độ phát triển thị trường của nền kinh tế.

Hơn nữa, nếu không tích cực và quyết liệt thay đổi thể chế, tạo thuận lợi cho môi trường kinh doanh thì sau một vài năm nữa, hệ thống pháp luật của nước ta lại sẽ về như cũ. Do đó, các cơ quan quản lý, lãnh đạo Nhà nước phải tạo áp lực buộc các cơ quan nhà nước phải thay đổi và tìm kiếm những cách thức quản lý nhà nước mới để thúc đẩy tự do hơn, an toàn hơn trong hoạt động kinh doanh.

Với những vấn đề nêu trên, ông mong muốn và kỳ vọng như thế nào vào sự thay đổi thể chế, pháp luật cho kinh doanh những năm tới?

Tôi cho rằng nhìn lại 5 năm nhiệm kỳ này thì có rất nhiều luật ban hành, nhưng không có một đạo luật nào đặt ra hình mẫu, dấu ấn, một sự thay đổi để cho nhiệm kỳ sau bước lên và tạo ra một cải cách tốt hơn. Ví dụ như ở nhiệm kỳ trước, Luật Đầu tư, Luật Doanh nghiệp 2014 đã có một bước tiến là doanh nghiệp được kinh doanh tất cả những gì mà luật không cấm, nên đưa ra một danh mục là ngành nghề kinh doanh có điều kiện. Còn nhiệm kỳ này, 2 luật này chỉ chủ yếu được sửa đổi và bổ sung thêm. Tuy nhiên, điều đáng ghi nhận là nhiệm kỳ này của Chính phủ đã tạo được sự đột phá về cải cách thủ tục hành chính, cải thiện môi trường kinh doanh, đã cắt giảm được rất nhiều, tiến tới cắt giảm 50% điều kiện kinh doanh, các thủ tục kiểm tra chuyên ngành.

Vì vậy, tôi cho rằng nhiệm kỳ sau, chúng ta vẫn phải tiếp tục tiếp tục kế thừa và phát triển những cải cách. Trong đó, cần nhấn mạnh tới việc cải cách, thay đổi Luật Đất đai. Bởi Luật Đất đai hiện chứa đựng rất nhiều mâu thuẫn xã hội và tạo ra sự không công bằng. Cho nên phải sửa đổi để tạo ra đột phá trong cải cách thể chế sắp tới.

Sắp tới đây, Đại hội Đảng đã nhấn mạnh, đột phá trong cải cách thể chế là tập trung phát triển, hoàn thiện thể chế, phát triển các thị trường nhân tố sản xuất, nhất là thị trường quyền sử dụng đất, để các loại thị trường này đóng vai trò chủ yếu trong huy động phân bổ, sử dụng nguồn lực. Nếu chúng ta làm tốt thì tôi tin chắc chắn rằng hiệu quả sử dụng nguồn lực sẽ được cải thiện rất nhiều. Vì thế, chúng ta có thể đạt tăng trưởng GDP 8-9% mỗi năm là chuyện bình thường, không phải loanh quanh 5-6% như hiện nay.

Xin cảm ơn ông!

Bình Nam (ghi)