Ngành da giày dần xâm nhập sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu

09:36 | 27/01/2021

(HQ Online) - Là một trong những ngành chịu tác động tiêu cực do dịch bệnh Covid-19, kim ngạch xuất khẩu da giày - túi xách năm 2020 sụt giảm khoảng 11% so với năm 2019, về mức tương đương năm 2018 với 19,5 tỷ USD. Dù trong bối cảnh sụt giảm đó, ngành da giày vẫn ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực.

Ngành da giày: Kỳ vọng tăng trưởng khả quan
Cơ hội thênh thang, đơn hàng ngành da giày tăng 5-10%
Ngành da giày: Doanh nghiệp nhỏ và vừa “chật vật” hưởng lợi từ EVFTA
DN trong nước đã chủ động được 60% nguồn nguyên liệu cho sản xuất da giày, túi xách. 	Ảnh: N.Huế
DN trong nước đã chủ động được 60% nguồn nguyên liệu cho sản xuất da giày, túi xách. Ảnh: N.Huế

Tham gia thiết kế, R&D

Ông Nguyễn Đức Thuấn, Chủ tịch Hiệp hội Da, Giày và Túi xách Việt Nam (Lefaso) cho biết, trong thời gian dịch bệnh, các DN da giày của Việt Nam đã chứng minh được khả năng làm R&D (nghiên cứu phát triển) và thiết kế mẫu. “Trước đây các nhãn hàng đều phải cử chuyên gia thiết kế qua Việt Nam để lên mẫu cho sản phẩm, nhưng do dịch bệnh, các nhãn hàng buộc phải để DN Việt Nam tự chủ động cả về sản phẩm và thiết kế, họ chỉ duyệt mẫu qua online” – ông Thuấn cho hay.

Đa số các chuỗi cung ứng, các nhãn hàng đều tin tưởng vào khả năng R&D và thiết kế của DN Việt Nam, ông Thuấn đánh giá đây là tín hiệu rất đáng mừng cho thấy Việt Nam đang thâm nhập sâu hơn vào chuỗi cung ứng ngành da giày thay vì chỉ làm gia công theo mẫu của các nhãn hàng trước đây. Khâu thiết kế, R&D là công đoạn mang lại giá trị gia tăng rất lớn trong sản phẩm.

Theo ông Thuấn, khả năng cung ứng vật tư của ngành da giày – túi xách Việt Nam hiện đã tương đối tốt khi nguồn nguyên liệu trong nước đã chủ động được 60%. Cụ thể, nguyên phụ liệu chiếm khoảng 50% trong cơ cấu giá thành của ngành da giày – túi xách. Trong đó, gần như toàn bộ việc sản xuất đế giày, từ khuôn đế, hoàn thiện đế và các nguyên phụ liệu… DN Việt Nam đều đã chủ động. Cùng với đó, phần đóng gói, tem nhãn chiếm khoảng 7-8% thì Việt Nam cũng đã chủ động được toàn bộ.

Điều này có được là nhờ sự chủ động của các DN trong việc sản xuất nguyên phụ liệu trong nước để thay thế nguồn nhập khẩu. Điển hình như Công ty CP Giày Gia Định đã thành lập những cụm công nghiệp để thu hút DN đầu tư cho ngành sản xuất nguyên phụ liệu da giày và chủ động thành lập các xưởng sản xuất phục vụ cho ngành.

Đối với nguyên liệu da, ông Thuấn cho biết, do xu hướng thân thiện với môi trường cùng tính thời trang cao nên đa số các nhãn hàng hiện đều dùng nguyên liệu vải dệt, PU và các nguyên liệu thân thiện với môi trường. Do đó, phần da hiện chiếm chưa tới 2-3% tổng chi phí cho nguyên liệu của ngành giày. “Trước đây chính tôi đã báo cáo lên Bộ Công Thương về việc hình thành khu công nghiệp chuyên thuộc da. Nhưng sau đó tôi đã nhận thấy việc này không còn phù hợp nữa nên đã chuyển đổi” – ông Thuấn chia sẻ.

Đơn hàng trở lại

Ông Nguyễn Chí Trung, Chủ tịch HĐQT Công ty CP Giày Gia Định cho biết, từ cuối năm 2020 và đầu năm 2021, tình hình đơn hàng của ngành da giày đã tăng trở lại. Riêng tại Công ty CP Giày Gia Định, lượng đơn hàng đã hồi phục 100%, thậm chí còn tăng hơn so với thời điểm trước dịch. “Hiện công ty đã ký được lượng đơn hàng đến tháng 3/2021 và đang tích cực sản xuất để đáp ứng thời gian giao hàng cho khách” – ông Trung cho biết.

Với sự trở lại của các đơn hàng, ông Trung cho hay, toàn bộ công nhân của công ty đều đã quay trở lại làm việc và công ty cũng đang có nhu cầu tuyển dụng thêm lao động. “Khoảng tháng 4 – 5/2021, nguồn lao động có thể sẽ rơi vào cảnh thiếu hụt do các DN đều có nhu cầu tuyển dụng” – ông Trung dự báo. Theo đó, Công ty Giày Gia Định kỳ vọng năm 2021 sẽ đạt mức tăng trưởng 30% so với năm 2020.

Tương tự, một số DN khác cũng cho hay đã nhận được đơn hàng đến tháng 5/2021. Các DN trong ngành da giày đều kỳ vọng rằng năm 2021 sẽ có sự tăng trưởng mạnh về đơn hàng và kim ngạch nhờ những lợi thế về sản xuất hậu Covid-19 so với các nước khác. Đặc biệt, EVFTA đang mở ra cơ hội lớn trong việc gia tăng xuất khẩu và thị trường EU.

Đánh giá về triển vọng chung của ngành da giày, ông Thuấn cho hay, mục tiêu của ngành trong năm 2021 là xuất khẩu đạt trên 20 tỷ USD để bù đắp cho những thiệt hại trong năm 2020. “Cơ hội chưa bao giờ đến nhanh và nhiều như hiện nay, vấn đề là năng lực tiếp nhận của ta như thế nào. Hiện Trung Quốc vẫn chiếm 50% công suất ngành da giày toàn cầu, nhưng lần đầu tiên xuất khẩu từ Việt Nam sang Trung Quốc tăng 15%, cho thấy đây không còn là đối thủ cạnh tranh về nguồn cung với Việt Nam nữa mà đã phải nhập khẩu những mặt hàng do Việt Nam sản xuất” – ông Thuấn vui mừng nói.

Bên cạnh đó, xu hướng dịch chuyển sản xuất ra khỏi Trung Quốc sang các nước khác, trong đó có Việt Nam cũng đang mở ra cơ hội lớn. Ông Thuấn ước tính, chỉ cần khoảng 5-10% đơn hàng tại Trung Quốc dịch chuyển sang Việt Nam thì trong vòng 3-4 năm tới ngành da giày – túi xách Việt Nam có thể đạt được 30-40 tỷ USD.

Bà Lê Thị Thanh Xuân, Phó Chủ tịch Lefaso: Cần quan tâm tới vấn đề phát triển bền vững

Trong các FTA thế hệ mới đều có một chương về phát triển bền vững. Điều này buộc tất cả các DN phải quan tâm đến vấn đề về môi trường, lao động. Mới đây nhất, Chính phủ Pháp đã ban hành bộ luật về môi trường, trong đó đặt ra những yêu cầu về quản lý chất thải và nền kinh tế tuần hoàn. Nếu các DN xuất khẩu hàng vào Pháp không tuân thủ các yêu cầu của bộ luật này thì đơn hàng lập tức sẽ bị hồi trả để sản xuất lại hoặc đưa đi làm từ thiện. Bộ luật này đã gây chấn động rất lớn đối với các ngành sản xuất và các quốc gia. Do đó, các DN cần nhanh chóng nắm bắt để có chiến lược phát triển.

Nguyễn Hiền