Điểm chung kỳ lạ của những vụ nhập hàng giả mạo xuất xứ

10:06 | 08/08/2019

(HQ Online) - Những vụ nhập khẩu hàng hóa thành phẩm từ Trung Quốc giả mạo xuất xứ Việt Nam do cơ quan Hải quan phát hiện gần đây như hàng hóa mang nhãn hiệu ASANZO, TITAN, loa thùng… có nhiều điểm chung kỳ lạ.

diem chung ky la cua nhung vu nhap hang gia mao xuat xu 109463 Vụ container phụ kiện Trung Quốc giả mạo xuất xứ: Sạc dự phòng chỉ vài chục nghìn?
diem chung ky la cua nhung vu nhap hang gia mao xuat xu 109463 Ban 389 chỉ đạo tổng lực đấu tranh ngăn hàng giả mạo xuất xứ Việt Nam
diem chung ky la cua nhung vu nhap hang gia mao xuat xu 109463 Khó trong, khó ngoài khi xác minh hàng giả mạo xuất xứ
diem chung ky la cua nhung vu nhap hang gia mao xuat xu 109463
diem chung ky la cua nhung vu nhap hang gia mao xuat xu 109463
Phụ kiện điện thoại Trung Quốc giả mạo xuất xứ Việt Nam do Chi cục Hải quan cửa khẩu cảng Hải Phòng khu vực III phát hiện, bắt giữ tháng 7/2019. Ảnh: T.Bình.

“Qua tay” trung gian?

Những vụ việc hàng thành phẩm Trung Quốc giả mạo xuất xứ Việt Nam đều liên quan đến những nhãn hiệu đang có được tên tuổi nhất định trên thị trường trong nước.

Ngày 29/7, Chi cục Hải quan cửa khẩu cảng Hải Phòng khu vực III (Cục Hải quan Hải Phòng) phát hiện, bắt giữ 1 container chứa nhiều phụ kiện điện thoại thành phẩm có xuất xứ từ Trung Quốc nhưng trên nhiều sản phẩm và cả bao bì đã ghi sẵn tên tuổi, địa chỉ và cả trung tâm bảo hành của Công ty CP thương mại “TITAN” Việt Nam - một doanh nghiệp trong nước. Đáng chú ý, trên nhiều sản phẩm còn ghi sẵn dòng chữ “Made in Việt Nam” và cả ký hiệu mã vạch của Việt Nam (đầu mã vạch 893).

Trước đó, năm 2018, Đội Kiểm soát chống buôn lậu khu vực miền Nam- Đội 3 (Cục Điều tra chống buôn lậu) phối hợp với Chi cục Hải quan cửa khẩu cảng Sài Gòn khu vực 1 (Cục Hải quan TP HCM) phát hiện lô hàng 600 chiếc loa thùng giả mạo xuất xứ Việt Nam.

Cục trưởng Cục Điều tra chống buôn lậu Nguyễn Phi Hùng cho biết: Lô hàng được nhập khẩu từ Trung Quốc, doanh nghiệp cũng khai báo hàng có “xuất xứ China”, nhưng trên toàn bộ sản phẩm đều thể hiện hàng có xuất xứ Việt Nam. Cụ thể, trên thùng đựng hàng hóa “Loa NANOMAX”; Công ty CP xây dựng và điện tử Sơn Tùng, trụ sở: 83/5 Thoại Ngọc Hầu – P.Hòa Thạnh – Q.Tân Phú – TP Hồ Chí Minh; Giấy chứng nhận đăng ký nhãn hiệu hàng hóa số: VN4-0082480; Made in Viet Nam.

Cũng trong năm 2018, Đội Kiểm soát Hải quan (Cục Hải quan TP HCM) phối hợp với Chi cục Hải quan cửa khẩu cảng Sài Gòn khu vực 4 phát hiện 1.300 chiếc lò nướng thủy tinh nguyên chiếc đồng bộ, hiệu ASANZO (thương hiệu liên quan đến một doanh nghiệp trong nước-PV), được tháo rời, mới 100%, nhưng không thể hiện xuất xứ.

Trên đây là 3 trong số nhiều vụ việc giả mạo, gian lận xuất xứ hàng hóa do lực lượng Hải quan phát hiện, bắt giữ đang thu hút sự quan tâm của dư luận. Đặc biệt, những sản phẩm được xác định giả mạo trong các lô hàng nêu trên đều có thông tin hoặc nhãn hiệu trùng với doanh nghiệp có trụ sở cụ thể ở trong nước.

Như vậy, điểm chung trong những vụ việc nêu trên, công ty trong nước có sản phẩm mang nhãn hiệu tương tự không trực tiếp đứng tên nhập khẩu.

Cụ thể, vụ việc do Chi cục Hải quan cửa khẩu cảng Hải Phòng khu vực III phát hiện, doanh nghiệp đứng tên nhập khẩu là Công ty TNHH MTV Hoàng Bảo Phát IMEX (địa chỉ tại phường Tam Thanh, TP Lạng Sơn).

Vụ việc liên quan đến mặt hàng loa thùng do Công ty TNHH XNK Trần Vượng (TP HCM) đứng tên làm thủ tục. Trong khi đó vụ nhập khẩu lò nướng mang nhãn hiệu ASANZO do Công ty TNHH SX-TM Sa Huỳnh (TP HCM) thực hiện.

2 vụ vi phạm xảy ra ở TP HCM đã được cơ quan chức năng khởi tố vụ án hình sự. Đồng thời, Công ty CP xây dựng và điện tử Sơn Tùng cũng phủ nhận không liên quan đến lô hàng loa thùng giả mạo do Công ty TNHH XNK Trần Vượng nhập khẩu.

Sau khi vụ vi phạm tại Công ty TNHH SX-TM Sa Huỳnh bị khởi tố, Công ty CP tập đoàn Asanzo (KCN Vĩnh Lộc, TP HCM) đã có thông tin khẳng định không có bất kỳ sự liên quan nào về thương mại hay sở hữu vốn góp trong Công ty TNHH SX-TM Sa Huỳnh.

Trong khi đó, theo thông tin mới nhất được phóng viên cập nhật, vụ việc giả mạo xuất xứ do Chi cục Hải quan cửa khẩu cảng Hải Phòng khu vực III phát hiện đã được chuyển hồ sơ cho Đội Kiểm soát hải quan (Cục Hải quan Hải Phòng) tiếp tục xác minh.

Câu chuyện về hợp đồng ủy thác

Ngoài điểm chung nêu trên, chúng tôi còn phát hiện sự trùng lặp trong vụ việc Công ty TNHH MTV Hoàng Bảo Phát IMEX nhập khẩu phụ kiện điện thoại nhãn hiệu TITAN và Công ty TNHH XNK Trần Vượng nhập khẩu loa NANOMAX.

Đó là khi làm việc với cơ quan Hải quan, các doanh nghiệp có xuất trình hợp đồng ủy thác nhập khẩu của những doanh nghiệp trong nước đang sở hữu các thương hiệu sản phẩm nêu trên (Công ty CP thương mại TITAN Việt Nam; Công ty CP xây dựng và điện tử Sơn Tùng).

Đến đây, câu hỏi đang chờ được trả lời là có hay không sự liên quan của những doanh nghiệp sở hữu các nhãn hiệu bị giả mạo với doanh nghiệp nhập khẩu hay các doanh nghiệp khẩu tự ý thực hiện hành vi vi phạm? Các hợp đồng ủy thác có thực sự được ký kết?... Để trong trường hợp nếu có hành vi vi phạm cần phải bị xử lý nghiêm nhằm bảo vệ thương hiệu của Việt Nam, bảo vệ lợi ích của người tiêu dùng. Mặt khác, nếu công ty sở hữu nhãn hiệu bị vi phạm thực sự không liên quan cũng cần được làm rõ để đảm bảo quyền, lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp.

Khi làm thủ tục hải quan, các doanh nghiệp vẫn khai báo hàng hóa xuất xứ Trung Quốc, nhưng nếu không bị lực lượng Hải quan phát hiện bắt giữ, khi sản phẩm được bán trên thị trường với đầy đủ thông tin, tem nhãn giả mạo xuất xứ bằng tiếng Việt, liệu người tiêu dùng có được biết đến hồ sơ xuất nhập khẩu để phát hiện ra sự giả mạo của doanh nghiệp? Vì vậy, ngoài hành vi vi phạm về xuất xứ, có ý kiến cho rằng các doanh nghiệp còn có hành vi lừa dối người tiêu dùng?

 Thái Bình