Thủ đoạn triệt hạ sách thật trên các trang thương mại điện tử

08:51 | 10/07/2019

(HQ Online) - Thời gian qua, nhiều công ty sách đã phát hiện trang thương mại điện tử phát hành sách lậu, làm ảnh hưởng đến hoạt động in ấn và phát hành sách của nhà xuất bản. Không ít người tiêu dùng đã phải “ngậm ngùi” khi mua phải sách kém chất lượng từ các trang thương mại điện tử.

thu doan triet ha sach that tren cac trang thuong mai dien tu Cuộc chiến chống sách giả sẽ đi về đâu?
thu doan triet ha sach that tren cac trang thuong mai dien tu Sách lậu, sách giả có đất “sống" nhà xuất bản sẽ “chết”
thu doan triet ha sach that tren cac trang thuong mai dien tu NXB Giáo dục Việt Nam phát hiện hơn 500.000 bản sách bị in lậu
thu doan triet ha sach that tren cac trang thuong mai dien tu Sách lậu, sách giả bán công khai trên Shopee, Sendo, Lazada?
thu doan triet ha sach that tren cac trang thuong mai dien tu
Nhiều đầu sách của First News - Trí Việt bị in lậu và bán trên các trang thương mại điện tử. Ảnh: ĐH.

Chuẩn bị khởi kiện Sendo, Shopee, Lazada

Theo tìm hiểu của phóng viên, sách được bán ở nhiều trang thương mại điện tử như: Sendo, Shopee, Lazada… được giảm giá từ 5% đến 50%, so với giá được in trên trang bìa. Do giá sách được giảm sâu và tiện lợi nên nhiều người tiêu dùng đã đặt mua sách tại các trang thương mại điện tử này. Song đã không ít người tiêu dùng mua phải sách kém chất lượng.

Trần Thị Bích Hà, sinh viên năm 2 trường Đại học Ngoại ngữ (Đại học Quốc gia Hà Nội) cho biết, gần đây mới mua một quyển sách Just be friends trên trang thương mại điện tử Tiki với giá khoảng 62.000 đồng. Giá sách đó đã được giảm giá 21% so với giá trên trang bìa và được tặng kèm thêm 2 bookmark và 1 poster. “Vài hôm sau tôi có mua thêm một quyển sách như vậy tại nhà sách ACD Book trên đường Trần Thái Tông (Hà Nội) chỉ được giảm 3% so với giá trang bìa. Khi so sánh chất lượng 2 quyển này, tôi thấy sách mua trên trang thương mại điện tử Tiki giấy in mỏng hơn, nhiều trang mực bị nhòe. Từ sự so sánh này, tôi nghi ngờ mình đã mua phải sách in lậu”, Trần Bích Hà cho biết.

Không chỉ người tiêu dùng mà chính công ty sách cũng gặp phải rắc rối khi sách lậu được bán tràn lan trên các trang thương mại điện tử. Ông Nguyễn Văn Phước, Giám đốc First News - Trí Việt thông tin: “Có những đại lý bán hết sách First News rồi, đặt mua sách giả giá rẻ trên các trang thương mại điện tử số lượng lớn rồi dùng sách này trả lại First News, một thời gian sau kiểm tra kho, các thùng hàng, bao sách chúng tôi mới biết, mới phát hiện được đó là sách lậu”.

Ông Phước cũng cho biết, đã phát hiện ra các sàn thương mại điện tử bán sách lậu, sách giả và First News đã gửi cảnh báo nhiều lần đến tất cả các sàn bán sách online. “Nhưng dường như tất cả các sàn bán sách đó không hề quan tâm, vô cảm nói rằng, chúng tôi cho thuê cửa hàng bán thu 13%, không chịu trách nhiệm ai bán sách giả hay bất cứ cái gì giả hết. Có sàn nói, ai mua giả mang đến đây chứng minh được chúng tôi sẽ trả lại tiền. Nhưng sự thực là không tới 0,001% bạn đọc mua sách giả từ các nhà sách và các sàn thương mại điện tử biết đó là sách giả, vì sách giả giống y sách thật, đầy đủ hết logo First News, nhà xuất bản đã đăng ký bảo hộ bản quyền, và đầy đủ địa chỉ số điện thoại, email của First News”, ông Phước cho biết.

Theo ông Phước, mới đây First News đặt 128 đơn hàng mua sách ngẫu nhiên từ tất cả các sàn, công ty thương mại điện tử bán sách online. Đơn vị này đã quay video từ khâu đặt sách đến khi nhận hàng và không mở các bao sách được giao ra mà mời công ty Thừa Phát Lại đến tiến hành mở bao hàng và lập biên bản. “Thật bất ngờ, tất cả 128 đơn hàng ngẫu nhiên đó đều là sách in lậu, sách giả. Và First News chọn 3 công ty bán sách online có số lần vi phạm phân phối sách giả tiếp tay in lậu nhiều nhất, để công bố. Ngoài 128 đơn hàng này, chúng tôi có trên 500 chứng cứ bán sách giả, sách in lậu của các công ty, các sàn thương mại điện tử bán sách trong cả nước do bạn đọc gửi về”, ông Phước cho biết.

Ông Phước cũng thông tin: “Chúng tôi đang hoàn thành thủ tục pháp lí để khởi kiện Sendo, Shopee, Lazada vì tiếp tay tiêu thụ hàng giả ở Việt Nam”.

Thủ đoạn tinh vi

Vấn nạn sách lậu đã và đang gây những hệ lụy tới toàn bộ các nhà xuất bản, đơn vị xuất bản, tác giả chân chính cũng như cộng đồng bạn đọc trên toàn quốc. Ông Phước khẳng định, nạn sách giả, in lậu tại Việt Nam ngày một ngang nhiên lộng hành trên quy mô cả nước theo cả chiều rộng - số lượng sách giả và vụ việc in ấn, vận chuyển, tiêu thụ vi phạm pháp luật.

Từ đây, ông Nguyễn Ngọc Bảo, Phó Cục trưởng Cục Xuất bản - In và Phát hành (Bộ Thông tin và Truyền thông) cũng chỉ ra thủ đoạn phát hành sách lậu, cụ thể: Các đối tượng kinh doanh bất chính lấy tên tác giả hay mượn danh cơ quan có chức năng và uy tín trong một lĩnh vực nào đó đứng tên in vào sách lậu để bán, hoặc nhờ một lãnh đạo hay một nhà khoa học, một cán bộ có uy tín trong một lĩnh vực chuyên môn nào đó viết lời giới thiệu nhằm tăng giá trị của cuốn sách để đánh lừa bạn đọc.

Kẻ kinh doanh sách lậu thường dùng mạng internet làm nơi để kinh doanh sách lậu, hình thức quảng cáo công khai kèm theo cơ chế phục vụ hấp dẫn, giao hàng tận nơi để tránh phải bày bán và sự kiểm soát của các cơ quan quản lý thị trường.

Chủ nhiều cửa hàng bày bán sách lậu với sách thật để tránh sự kiểm tra của các cơ quan quản lý và đánh lừa độc giả. Người tiêu dùng nếu không xem xét kỹ sẽ khó phân biệt. Chỉ nói riêng ở Hà Nội, sách lậu được bày bán công khai khắp nơi, trong các cửa hàng sách lớn, các nhà sách, các quầy sách, sạp sách, trong công viên, sách bán dạo trên hè phố,...

Về giá thành, người bán hàng giả luôn hạ giá bán xuống thấp hơn so với sách thật. Phần in giá của những cuốn sách lậu thường in mức giá rất cao, sau đó đưa ra các cửa hàng sách, từ đây các cửa hàng, các đối tượng tiêu thụ sách lậu thực hiện cái gọi là "hạ giá" để người mua lầm tưởng là sách rẻ. Phương thức này được thực hiện thông qua các hình thức giảm giá, khuyến mãi 30%, 40%, có khi tới 50%, 60% so với giá bán được ghi ở bìa sách.

Đỗ Hòa