Lợi nhuận doanh nghiệp qua thời đỉnh cao

06:18 | 26/05/2019

(HQ Online) - Kết quả kinh doanh quý I/2019 của nhiều doanh nghiệp niêm yết có sự sụt giảm khá mạnh so với cùng kỳ năm trước, cho thấy "sức khỏe" doanh nghiệp có dấu hiệu đi xuống.

loi nhuan doanh nghiep qua thoi dinh cao 105363 30 doanh nghiệp lớn huy động hơn 4 tỷ USD qua kênh trái phiếu doanh nghiệp
loi nhuan doanh nghiep qua thoi dinh cao 105363 Năm 2019, FPT đặt mục tiêu tăng trưởng doanh thu và lợi nhuận 15 % và 16% so với năm 2018
loi nhuan doanh nghiep qua thoi dinh cao 105363 Thêm 2 doanh nghiệp được Tổng cục Hải quan công nhận doanh nghiệp ưu tiên
loi nhuan doanh nghiep qua thoi dinh cao 105363 Không giảm trị giá hải quan với hàng kinh doanh không có lợi nhuận
loi nhuan doanh nghiep qua thoi dinh cao 105363
Giá nguyên liệu tăng cao khiến lợi nhuận của Hòa Phát giảm 19% trong quý I.

Kế hoạch thụt lùi

Một điểm đáng chú ý trong bức tranh kế hoạch kinh doanh năm 2019 của các DN niêm yết chính là sự thận trọng trong việc đặt kế hoạch của nhiều DN, đặc biệt là những DN lớn. Điển hình như tại Công ty CP Tập đoàn PAN, sau khi đạt kết quả doanh thu và lợi nhuận năm 2018 tăng trưởng tới 92% và 13% so với năm 2017, PAN bất ngờ đặt kế hoạch lợi nhuận năm 2019 giảm nhẹ 1%, ở mức 562 tỷ đồng trong khi kế hoạch doanh thu vẫn tăng 34%, lên 10.513 tỷ đồng. Tương tự, Công ty CP Cơ điện lanh (REE) đặt kế hoạch doanh thu năm 2019 đạt 5.577 tỷ đồng, tăng 10% so với năm 2017 nhưng lợi nhuận lại giảm 18%, chỉ đạt 1.465 tỷ đồng. Công ty CP Tập đoàn Hòa Phát cũng đặt kế hoạch lợi nhuận năm 2019 giảm 22%, xuống chỉ còn 6.700 tỷ đồng trong khi kế hoạch doanh thu vẫn tăng 24%, lên 70.000 tỷ đồng.

Tại Công ty CP Phân bón dầu khí Cà Mau giảm, kế hoạch lợi nhuận cũng giảm tới 63%, xuống còn 240 tỷ đồng dù doanh thu dự kiến vẫn tăng 10%. Nguyên nhân đưa ra là do năm 2019 là năm đầu tiên công ty áp dụng giá khí mới khi nhà máy vẫn còn trong giai đoạn khấu hao với chi phí khá lớn, bên cạnh các yếu tố rủi ro chiến tranh thương mại, nguồn cấp khí suy giảm và biến đổi khí hậu có thể ảnh hưởng lên sản lượng tiêu thụ. Kế hoạch lợi nhuận của Công ty CP Thực phẩm Sao Ta cũng giảm 7%, dự kiến chỉ đạt 180 tỷ đồng. Chia sẻ về kế hoạch này, ông Hồ Quốc Lực, Chủ tịch FMC cho biết, năm 2019 công ty sẽ tăng quỹ đất tự nuôi tôm để chủ động nguồn nguyên liệu sạch. Hiện công ty đang theo đuổi dự án thuê khoảng 90 ha sát kề vùng nuôi cũ. Do vậy, nhu cầu về vốn rất cao để đền bù thành quả lao động. Mặt khác, sức cạnh tranh về giá bán cũng là một yếu tố để FMC xem xét khi đưa ra kế hoạch. Giá tôm giữa Ấn Độ và Việt Nam chênh lệch rất lớn, có thời điểm giá tôm của Ấn Độ thấp hơn giá tôm Việt Nam 40.000 đồng/kg nguyên liệu.

Công ty CP Hóa chất cơ bản Miền Nam (CSV) thì đặt kế hoạch thụt lùi ở tất cả các chỉ tiêu. Cụ thể, kế hoạch doanh thu hợp nhất giảm 7% xuống mức 1.466 tỷ đồng, lợi nhuận trước thuế cũng giảm 8%, cuống mức 293 tỷ đồng. Theo ban lãnh đạo CSV, diễn biến giá các nguyên vật liệu đầu vào như lưu huỳnh, muối công nghiệp… vẫn đang ở mức cao, nguyên vật liệu chủ yếu vẫn phụ thuộc vào nguồn nhập khẩu. Thêm vào đó, lãi suất năm 2019 có xu hướng tăng, giá điện tăng... là nguyên nhân khiến CSV thận trọng trong việc đặt các chỉ tiêu kế hoạch trong năm 2019.

Nhiều “ông lớn” giảm lãi

Tương ứng với sự thận trọng trong kế hoạch của các DN, kết quả kinh doanh quý I/2019 của các DN cũng đã cho thấy sự chậm lại đáng kể. Điển hình như tại Công ty CP Tập đoàn Sao Mai, mặc dù doanh thu tăng mạnh gấp 5,4 lần so với cùng kỳ năm trước, nhưng lợi nhuận sau thuế lại giảm 37%, chỉ đạt 313 tỷ đồng. Nguyên nhân là do giá vốn cũng tăng mạnh gấp 5,7 lần, doanh thu từ hoạt động tài chính giảm 70% trong khi chi phí tài chính tăng mạnh từ gần 14 tỷ đồng lên gần 76 tỷ đồng, các chi phí bán hàng và chi phí quản lý DN cũng tăng mạnh…

Theo thống kê của Công ty chứng khoán SSI tại hơn 950 DN đã công bố báo cáo tài chính quý I/2019, tổng lợi nhuận sau thuế trong quý đầu năm đạt gần 65,2 tỷ đồng, tăng 3,4% so với cùng kỳ năm trước, thấp hơn đáng kể so với mức tăng 21,6% trong quý I/2018. Đáng chú ý, lợi nhuận của 30 DN thuộc rổ VN30 giảm 1,32%, đảo chiều sau khi tăng trưởng trên 20% trong quý I của 3 năm gần nhất.

Có tới 12 DN trong rổ VN30 bị sụt giảm lợi nhuận so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, đáng chú ý nhất là Công ty CP Đầu tư hạ tầng kỹ thuật TPHCM lỗ 5,5 tỷ đồng trong quý I. Theo giải trình của ban lãnh đạo công ty, mặc dù công ty đã hoàn tất một số công đoạn trọng yếu trong quý I/2019, nhưng theo chuẩn mực kế toán vẫn chưa đủ điều kiện để ghi nhận doanh thu và lợi nhuận nên việc hạch toán sẽ được thực hiện trong quý 2/2019 và như vậy lợi nhuận hợp nhất ước thực hiện lũy kế 6 tháng đầu năm 2019 (chưa trừ lợi thế thương mại) sẽ đạt khoảng 500 tỷ đồng, hoàn thành 53,65% kế hoạch đề ra. Tương tự, tại Tập đoàn Hòa Phát, dù doanh thu tăng trưởng hơn 15% nhưng lợi nhuận sau thuế lại giảm gần 19% so với quý I/2018, đạt lần lượt 15.180 tỷ đồng và 1.810 tỷ đồng. Theo giải trình của Hòa Phát, giá nguyên liệu tăng cao là nguyên nhân dẫn tới sự sụt giảm lợi nhuận trong kỳ. Tương tự, doanh thu quý I của REE cũng chỉ đạt hơn 1.079 tỷ đồng, tăng không đáng kể so với cùng kỳ năm 2018. Trong khi đó giá vốn lại tăng thêm 6%, chi phí tài chính cũng tăng mạnh. Do đó lợi nhuận sau thuế trong khi giảm tới 11%, chỉ đạt 370 tỷ đồng.

Các DN khác cũng có lợi nhuận sụt giảm như Gemadept giảm 90%, Vinhomes giảm 33%, Đạm Phú Mỹ giảm 77%, VPBank giảm 29%, Eximbank giảm 37%...

Theo nhận định của các chuyên gia, trong năm 2019, các chi phí của DN có xu hướng gia tăng như lãi suất, giá điện… Cùng với đó, áp lực cạnh tranh cũng gia tăng tại nhiều ngành. Đối với các DN xuất khẩu, yêu cầu của các thị trường ngày càng tăng lên khiến DN phải tăng cường đầu tư, sản xuất để nâng cao chất lượng sản phẩm. Bên cạnh đó, hiện tại nhiều DN lớn đã đạt đến giới hạn tăng trưởng trong lĩnh vực cốt lõi, nên phải tìm kiếm cơ hội đầu tư vào những lĩnh vực mới. Việc lấn sân sang lĩnh vực mới sẽ cần phải có thêm thời gian để kiểm chứng hiệu quả kinh doanh, từ đó ảnh hưởng tới lợi nhuận trong ngắn hạn do phải tăng chi phí đầu tư cho các dự án mới, thậm chí có thể phải chịu lỗ trong giai đoạn đầu.

Nguyễn Hiền