Hải quan Lạng Sơn: Ngăn hàng giả mạo xuất xứ từ cửa khẩu phụ, lối mở

15:32 | 23/07/2019

(HQ Online) - Tại các cửa khẩu phụ, DN đăng ký làm thủ tục hải quan thuộc nhiều loại hình XNK, cơ cấu mặt hàng XNK đa dạng về số lượng, chủng loại,… dẫn đến khả năng có thể trà trộn hàng giả, giả mạo xuất xứ… Trước nguy cơ đó, Cục Hải quan Lạng Sơn xác định rõ trách nhiệm và mục tiêu trong công tác chống gian lận xuất xứ, giả mạo nhãn mác hàng hóa nhằm ngăn ngừa tình trạng gian lận để bảo vệ người tiêu dùng.

hai quan lang son ngan hang gia mao xuat xu tu cua khau phu loi mo 108540 Hải quan Lạng Sơn: Đột kích kho chứa 280 kiện hàng nghi giả mạo xuất xứ Thái Lan
hai quan lang son ngan hang gia mao xuat xu tu cua khau phu loi mo 108540 Hải quan Lạng Sơn: Thu ngân sách đạt khá nhờ ô tô, phụ tùng ô tô NK
hai quan lang son ngan hang gia mao xuat xu tu cua khau phu loi mo 108540 Cục trưởng Hải quan Lạng Sơn nhận nhiệm vụ tại Hải quan Cao Bằng
hai quan lang son ngan hang gia mao xuat xu tu cua khau phu loi mo 108540 Hải quan Lạng Sơn có cục trưởng mới
hai quan lang son ngan hang gia mao xuat xu tu cua khau phu loi mo 108540
Công chức Chi cục Hải quan Tân Thanh đột kích bắt giữ 8.400 chiếc cốc giữ nhiệt giả xuất xứ Thái Lan vào ngày 7/7. Ảnh: H.Nụ.

Ráo riết kiểm soát

Theo ông Vy Công Tường, Phó Cục trưởng Cục Hải quan Lạng Sơn, địa bàn do các chi cục thuộc Cục Hải quan Lạng Sơn quản lý luôn tiềm ẩn rủi ro vi phạm về gian lận xuất xứ và giả mạo nhãn mác hàng hóa. Trong đó, Chi cục Hải quan cửa khẩu Hữu Nghị là một trong những cửa khẩu quốc tế đường bộ có lưu lượng hàng hóa XNK, phương tiện vận tải, hành khách XNC lớn và thường xuyên có tình trạng chủ hàng lợi dụng để NK, quá cảnh hàng hóa vi phạm về sở hữu trí tuệ, xuất xứ hàng hóa. Một số các cửa khẩu phụ tiếp giáp gần với Trung Quốc nên một số đối tượng đã lợi dụng địa hình để mang vác, gùi, cõng các mặt hàng quần áo, giày dép, túi xách, đồ điện gia dụng… giả các nhãn hiệu nổi tiếng của nước ngoài sang Việt Nam.

Để kiểm soát chặt, Hải quan Lạng Sơn đã chỉ đạo các chi cục hải quan cửa khẩu ráo riết tăng cường các biện pháp kiểm tra, giám sát, áp dụng các tiêu chí quản lý rủi ro trong quá trình làm thủ tục hải quan đối với hàng hóa XNK. Đặc biệt, đơn vị đã tập trung kiểm tra việc khai báo của chủ hàng trên tờ khai hai quan về tên hàng, nhãn hiệu, xuất xứ, chất lượng, nhãn mác, hạn sử dụng của sản phẩm, bao bì đóng gói, đối chiếu với kết quả kiểm tra thực tế hàng hóa với các chứng từ có liên quan trong bộ hồ sơ hải quan. Đồng thời, Hải quan Lạng Sơn phối hợp với các lực lượng chức năng tăng cường thanh tra, kiểm tra và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm như nhập lậu, lưu thông nội địa các mặt hàng sản xuất nước ngoài nhưng gắn mác “made in Viet Nam” để gian lận, đánh lừa người tiêu dùng.

Tại cửa khẩu Tân Thanh, bà Đào Thu Lan, Chi cục trưởng Chi cục Hải quan Tân Thanh cho biết, đơn vị đã rà soát, kiểm soát chặt chẽ khu vực cửa khẩu, đặc biệt là các cửa khẩu phụ, lối mở để kịp thời ngăn chặn hàng hóa tiêu dùng, thời trang… giả mạo xuất xứ, nhãn mác mang vác qua đường mòn, lối tắt. Đồng thời, đơn vị cũng bố trí CBCC chốt chặn tại các địa điểm xung yếu 24/24h, nhằm kiểm soát đối với tình trạng vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới.

Khó khăn trong xử lý

Theo ông Vy Công Tường, việc xử lý vi phạm hành chính đối với người cung ứng dịch vụ quá cảnh trong trường hợp quá cảnh hàng hóa giả mạo về sở hữu trí tuệ mà chủ hàng không hiện diện tại Việt Nam làm phát sinh khiếu nại, khiếu kiện của các DN cung ứng dịch vụ quá cảnh đối với hành vi vận chuyển, kể cả quá cảnh hàng hóa giả mạo nhãn hiệu, theo quy định tại Điều 12 Nghị định 99/2013/NĐ-CP.

Bên cạnh đó, việc xác định trị giá đối với hàng hóa giả mạo về nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý hiện nay thực hiện theo quy định tại Điểm d, Khoản 2, Điều 60 Luật Xử lý vi phạm hành chính và các nghị định hướng dẫn có liên quan vẫn chưa rõ ràng. Trong khi đó, tại Khoản 3, Điều 7 và Khoản 4, Điều 9 Nghị định 43/2017/NĐ-CP của Chính phủ về nhãn hàng hóa quy định: “Hàng hóa NK vào Việt Nam mà trên nhãn chưa thể hiện hoặc thể hiện chưa đầy đủ những nội dụng bắt buộc bằng tiếng Việt thì phải có nhãn phụ… Hàng hóa NK vào Việt Nam mà nhãn gốc không phù hợp với quy định của Nghị định này thì tổ chức, cá nhân NK phải ghi nhãn phụ… khi đưa ra lưu thông và phải giữ nguyên nhãn gốc”.

Về vấn đề này, ông Vy Công Tường cho rằng, trong trường hợp hàng hóa NK trên nhãn hàng hóa không ghi xuất xứ thì cơ quan Hải quan không thể xử phạt mà chỉ trong quá trình lưu thông hàng hóa các cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền phát hiện vi phạm và xử phạt. Điều này dẫn đến khó khăn trong việc xử lý đối với hàng hóa NK có dấu hiệu gian lận về xuất xứ của cơ quan Hải quan.

Đặc biệt, việc bắt giữ, xử lý các vụ buôn lậu còn gặp khó khăn, khi phát hiện bị ngăn chặn, mật phục tại các đường mòn, lối mở, các đối tượng thường chạy ngược lại phía Trung Quốc dẫn đến việc điều tra, xác minh tìm chủ sở hữu để xử lý gặp khó khăn. Hay các đối tượng buôn lậu dùng chiêu trò xé nhỏ hàng hóa thành những lô, thùng nhỏ, số lượng ít, khi bắt giữ có trị giá thấp, tang vật thu giữ không đủ để truy cứu trách nhiệm hình sự.

Do đó, ông Vy Công Tường cho rằng, cần phải tiếp tục nâng cao vai trò trong việc quản lý hàng hóa XNK đối với những hàng hóa có rủi ro về giả nguồn gốc xuất xứ, sở hữu trí tuệ. Đồng thời, xác định và xây dựng các mặt hàng trọng điểm, DN trọng điểm để thiết lập các tiêu chí rủi ro có như vậy mới hy vọng kiểm soát chặt được tình trạng gian lận, lợi dụng chính sách để NK, vận chuyển trái phép hàng giả mạo xuất xứ.

Thống kê cho thấy, thời gian qua, Hải quan Lạng Sơn đã bắt giữ 23 vụ vi phạm liên quan đến giả nhãn mác, xuất xứ, trị giá tang vật trên 2,3 tỷ đồng, nộp NSNN số tiền phạt trên 1,7 tỷ đồng.

Điển hình, cuối năm 2018, Chi cục Hải quan cửa khẩu Hữu Nghị đã tạm dừng lô hàng quá cảnh của Công ty Thương mại Sơn Hà và phát hiện 10 mục hàng là hàng hóa giả mạo gồm: Quần áo, giày, túi xách, ba lô, đồng hồ mang nhãn mác của các nhãn hiệu lớn, nổi tiếng. Giữa tháng 2/2019, Chi cục Hải quan Hữu Nghị đã chủ trì, phối hợp với các lực lượng bắt giữ 1 vụ vận chuyển trái phép hàng hóa gồm 245 đôi giày thể thao ADIDAS và 45 đôi giày nhãn hiệu NIKE.

Tháng 5/2019, Chi cục Hải quan Tân Thanh chủ trì, phối hợp với các lực lượng chức năng tiến hành kiểm ra nhiều vụ việc liên quan đến hàng giả mạo xuất xứ. Mới đây nhất (ngày 7/7) là vụ đột kích và phát hiện bên trong các kho hàng có chứa 280 kiện hàng, bên trong chứa 8.400 chiếc cốc giữ nhiệt trên sản phẩm thể hiện chữ “Made in Thailand”, mới 100%; 3 dụng cụ in cùng 13 bản in và 16 hộp chứa chất lỏng (mực in). Cũng tại thời điểm kiểm tra, Tổ công tác phát hiện có 8 người đang thực hiện việc in ấn logo (hình giống với các thương hiệu Versace, Burberry, Starbucks) lên cốc giữ nhiệt có in chữ “Made in Thailand”.

Lê Bùi