Tăng vai trò của địa phương giúp doanh nghiệp tận dụng dư địa từ FTA

20:12 | 02/12/2022

(HQ Online) - Dư địa để tận dụng hiệu quả cơ hội từ các hiệp định thương mại tự do (FTA), đặc biệt các FTA mới đi vào thực vẫn còn rất lớn. Điều này đòi hỏi cần có những giải pháp mạnh mẽ hơn nữa từ chính quyền các cấp trong việc hỗ trợ doanh nghiệp.

Chủ động tận dụng ưu đãi của doanh nghiệp Việt Nam trong CPTPP
Tăng tốc xuất khẩu vào các thị trường FTA
Tận dụng tốt FTA thế hệ mới để tăng thu hút FDI
ọa đàm Nâng cao vai trò của các địa phương trong hỗ trợ doanh nghiệp tận dụng các FTA .
Tọa đàm Nâng cao vai trò của các địa phương trong hỗ trợ doanh nghiệp tận dụng các FTA .

Chia sẻ tại Tọa đàm “Nâng cao vai trò của các địa phương trong hỗ trợ doanh nghiệp tận dụng các FTA” do Tạo chí Công Thương tổ chức vào ngày 2/12, ông Ngô Chung Khanh, Phó Vụ trưởng Vụ thị chính sách thương mại đa biên (Bộ Công Thương) đánh giá, việc ban hành kế hoạch thực hiện các FTA của các địa phương ngày càng tích cực hơn. Nhờ đó, giá trị kim ngạch xuất khẩu của nhiều tỉnh thành trong cả nước sang các thị trường FTA thế hệ mới gia tăng đáng kể.

Tuy nhiên, theo Bộ Công Thương, mới chỉ có 38/63 tỉnh thành là có ghi nhận hoạt động xuất nhập khẩu với các nước CPTPP, trong đó với một số thị trường mới có FTA trước khi ký CPTPP như Canada, Mexico hay Peru thì còn thấp hơn. Hơn nữa, các biện pháp hỗ trợ đã có nhưng lại có biện pháp áp dụng chung cho tất cả ngành hàng, doanh nghiệp, mà chưa đi sâu vào cụ thể những ngành nghề cần tận dụng FTA hay những ngành nghề thực sự là mặt hàng chiến lược, lĩnh vực chiến lược có thể dựa vào đó để thúc đẩy tăng trưởng xuất khẩu hay tăng trưởng tỷ lệ tận dụng.

Cũng về vấn đề này, ông Phạm Ngọc Thạch, Phó Trưởng Ban Pháp chế, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) đánh giá, hiện vẫn còn sự cách biệt khá lớn giữa nhu cầu của doanh nghiệp đối với khả năng đáp ứng từ phía các cơ quan nhà nước, địa phương. Bên cạnh đó, việc tiếp cận thông tin về những lợi ích các FTA mang lại với doanh nghiệp cần chuyên sâu, cụ thể hơn.

Ở góc độ địa phương, bà Nguyễn Kiều Oanh, Phó Giám đốc Sở Công Thương Hà Nội cho biết, số lượng doanh nghiệp của Hà Nội có giao dịch xuất khẩu với các nước được ký kết trong Hiệp định FTA cũng còn hạn chế và chưa xứng với tiềm năng của các doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp có được các lô hàng hưởng ưu đãi thuế quan theo hiệp định.

Trong năm 2022, Hà Nội có khoảng 2.600 doanh nghiệp thực hiện hoạt động xuất khẩu sang các nước ký kết trong hiệp định và có khoảng 7.900 doanh nghiệp có hoạt động nhập khẩu từ các nước ký kết các FTA.

Ông Đinh Trọng Cường, Trưởng phòng Quản lý Thương mại, Sở Công Thương Bà Rịa - Vũng Tàu cho hay, để chủ động thúc đẩy hội nhập sâu rộng và triển khai thực thi các FTA và hỗ trợ doanh nghiệp, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu đã phê duyệt Đề án hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện CPTPP và các FTA khác. Tuy nhiên, doanh nghiệp trên địa bàn cũng gặp một số khó khăn, thách thức như diễn biến bất lợi của quốc tế ảnh hưởng đến chi phí, nguyên liệu. Bên cạnh đó, doanh nghiệp cũng còn rất nhiều như hạn chế về khả năng đáp ứng yêu cầu của tiêu chuẩn chất lượng, hạn chế về năng lực, về xúc tiến thị trường và tiếp cận các khách hàng còn chưa cao.

Để thúc đẩy và hỗ trợ doanh nghiệp tận dụng các FTA thời gian tới, ông Phạm Ngọc Thạch cho rằng, cần phải có đổi mới phương thức hỗ trợ doanh nghiệp, cần phải xuất phát từ những vấn đề rất thực tế ban đầu của các doanh nghiệp. Đồng thời, cần có những nghiên cứu, đánh giá sâu ngay từ đầu trên cơ sở đó mới có thể thiết kế và triển khai được các chương trình hỗ trợ một cách hiệu quả.

Đặc biệt, trước mắt phải rà soát để tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật, cắt giảm, đơn giản hóa các thủ tục hành chính. Cùng với đó, phải tạo được một cơ chế kết nối phối hợp giữa các cơ quan từ Trung ương đến địa phương, giữa các cơ quan nhà nước với các hiệp hội doanh nghiệp.

Còn theo ông Ngô Chung Khanh, trong bối cảnh nguồn lực có hạn nên không thể hỗ trợ cho tất cả các doanh nghiệp, tất cả các sản phẩm mà cần phải dồn nguồn lực nhất định, tập trung cho 1-2 mặt hàng chiến lược của mỗi địa phương. Trong đó cần xây dựng hệ sinh thái để hỗ trợ từ cơ quan trung ương, địa phương, nông dân, doanh nghiệp, các cơ quan có liên quan.

Hiện Chính phủ đã giao Bộ Công Thương phối hợp với các bộ, ngành, địa phương thành lập tổ công tác liên ngành để đánh giá về công tác thực thi FTA và hỗ trợ doanh nghiệp. Sắp tới, Bộ Công Thương sẽ phối hợp triển khai về bộ chỉ số đánh giá FTA Index từ đầu năm 2023.

Hương Dịu