Nghị định về cứu trợ cần được sửa đổi cho phù hợp với thực tiễn

20:27 | 24/10/2020

(HQ Online) - Nhiều ngày qua, vấn đề cứu trợ đồng bào bị bão lụt miền Trung được mọi người rất quan tâm. Vấn đề càng nóng hơn khi có nhiều ý kiến cho rằng Nghị định 64/2008/NĐ-CP có những điểm được xem là "rào cản" trong việc huy động các nguồn lực thực hiện từ thiện tự phát. Một số ý kiến cho rằng phải sửa nghị định này cho phù hợp với thực tiễn.

Vietnam Airlines Group tiếp sức cho miền Trung vượt qua bão lũ
Bão lũ, cứu trợ và người nổi tiếng
Hạn chế nguồn lực khiến việc cứu trợ đạt hiệu quả thấp
Nước lũ vẫn cao, nhiều người dân Hà Tĩnh chưa được cứu trợ

Đối tượng nào được vận động tiền, hàng cứu trợ?

Nghị định 64/2008/NĐ-CP là Nghị định quy định về việc vận động tiếp nhận, phân phối và sử dụng các nguồn đóng góp tự nguyện hỗ trợ nhân dân khắc phục khó khăn do thiên tai, hỏa hoạn, sự cố nghiêm trọng, các bệnh nhân mắc bệnh hiểm nghèo.

Tại Điều 4, Nghị định 64 quy định chỉ có 4 tổ chức là: Mặt trận Tổ quốc; Hội chữ thập đỏ; các quỹ xã hội, quỹ từ thiện được cấp phép; các cơ quan thông tin đại chúng (báo, đài) được tổ chức kêu gọi, vận động đóng góp tiền, hàng cứu trợ.

Tuy nhiên, ngay trong khoản 1, điều 2 của nghị định về Nguyên tắc tổ chức vận động, tiếp nhận, phân phối và sử dụng nguồn đóng góp tự nguyện lại nêu rõ: "Nhà nước khuyến khích, tôn vinh và tạo điều kiện thuận lợi để các tổ chức cá nhân trong nước và ngoài nước với tinh thần đoàn kết, tương thân, tương ái, lá lành đùm lá rách trong việc đóng góp và tổ chức vận động đóng góp để nhanh chóng khắc phục hậu quả và thiên tai hỏa hoạn, sự cố nghiêm trọng nhằm ổn định cuộc sống khôi phục và phát triển sản xuất; giúp đỡ các bệnh nhân mắc bệnh hiểm nghèo".

Như vậy, rõ ràn ngay trong nội dung của nghị định đã có một số điểm chưa đồng nhất. Điều này khiến cho mọi người hiểu sai, chứ thực tế văn bản này không sai và những người làm từ thiện tự phát cũng không làm sai luật.

Trao đổi với phóng viên, ông Trần Quốc Hùng, Phó chủ tịch Trung ương Hội chữ thập đỏ Việt Nam cũng cho rằng việc các cá nhân tổ chức vận động đóng góp làm từ thiện không có gì sai. Nhưng hiện tại văn bản pháp luật còn có những điểm chưa đồng nhất. Chỉ là việc các tổ chức cá nhân tự vận động thực hiện, không thông qua các cơ quan quản lý, đơn vị điều phối sẽ làm giảm nguồn lực, gây khó khăn chung, giảm hiệu quả của hoạt động cứu trợ.

Nghị định về cứu trợ cần được sửa đổi cho phù hợp với thực tiễn
Việc các tổ chức cá nhân tự vận động thực hiện, không thông qua các cơ quan quản lý, đơn vị điều phối sẽ làm giảm nguồn lực, gây khó khăn chung, giảm hiệu quả của hoạt động cứu trợ. Ảnh: Internet.

Khuyến nghị sửa hoặc ban hành nghị định mới

Cũng theo Phó chủ tịch Trung ương Hội chữ thập đỏ Việt Nam, sau 10 năm triển khai, Nghị định 64 cũng bộc lộ một số điểm hạn chế. Chính vì vậy, trong cuộc họp giữa Ban Bí thư với Hội chữ thập đỏ Việt Nam đã đề cập tới những bất cập này.

Hội chữ thập đỏ Việt Nam cũng đã có khuyến nghị điều chỉnh một số nội dung khi sửa Nghị định 64 dựa trên việc phát huy tinh thần tương thân tương ái của người dân, nhưng phải quy định về cơ quan quản lý điều phối nguồn lực. Theo đó, các tổ chức cá nhân chỉ hưởng ứng lời kêu gọi và phải thực hiện theo yêu cầu của các cơ quan điều phối. Điều này sẽ giúp tăng nguồn lực, tăng hiệu quả thực hiện hoạt động cứu trợ.

“Bên cạnh đó, để làm tốt hơn Chỉ thị 43 của Trung ương Đảng về sự tăng cường của Đảng với Hội chữ thập đỏ, Hội cũng khuyến nghị đẩy nhanh cơ chế phối hợp giữa Mặt trận Tổ quốc và Hội chữ thập đỏ trong việc ban hành quy chế phối hợp trong thực hiện cứu trợ”, ông Trần Quốc Hùng cho biết thêm.

Để việc tổ chức vận động, tiếp nhận, phân phối và sử dụng các nguồn đóng góp tự nguyện hỗ trợ nhân dân khắc phục khó khăn do thiên tai, dịch bệnh, sự cố; các bệnh nhân mắc bệnh hiểm nghèo bảo đảm hiệu quả, kịp thời, mới đây, Văn phòng Chính phủ đã có văn bản 8876 truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng.

Theo đó, Thủ tướng yêu cầu Bộ Tài chính khẩn trương chủ trì nghiên cứu, lấy ý kiến rộng rãi, đầy đủ các bộ, ngành, cơ quan liên quan và đối tượng chịu sự tác động trực tiếp, xây dựng Nghị định nêu trên để thay thế Nghị định số 64, trình Chính phủ theo quy định của pháp luật.

Đồng thời, giao UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương trong phạm vi trách nhiệm của mình khẩn trương phối hợp với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cùng cấp, Hội Chữ thập đỏ và các cơ quan liên quan hướng dẫn, hỗ trợ các tổ chức, cá nhân thực hiện hoạt động cứu trợ đúng địa chỉ, đúng đối tượng, đúng quy định pháp luật, bảo đảm minh bạch, khách quan, công bằng giữa các đối tượng hưởng cứu trợ.

Xuân Thảo