Hạn chế “quyền lực” của cổ đông lớn theo Luật Các tổ chức tín dụng (sửa đổi)
![]() |
Theo quy định Luật Các tổ chức tín dụng (sửa đổi). Biểu đồ: H.Dịu |
Theo đó, về tỷ lệ sở hữu của các TCTD, Luật Các TCTD (sửa đổi) đã quy định giảm tỷ lệ sở hữu tối đa tại một TCTD từ 15% xuống 10% vốn điều lệ đối với một cổ đông tổ chức; giảm từ 20% xuống còn 15% vốn điều lệ đối với một nhóm cổ đông liên quan, đồng thời mở rộng đối tượng liên quan. Tỷ lệ sở hữu tối đa của một cá nhân được giữ nguyên ở mức 5%.
Ngoài ra, các cổ đông trong nước có tỷ lệ sở hữu vượt quy định được tiếp tục duy trì cổ phần nhưng không được tăng thêm cho đến khi tuân thủ quy định về tỷ lệ sở hữu. Các cổ đông sở hữu từ 1% vốn điều lệ trở lên của TCTD phải thực hiện cung cấp thông tin và TCTD phải công bố công khai thông tin của các cổ đông này. Trước đó, cổ đông sẽ chỉ phải công bố thông tin về các giao dịch, sở hữu, người liên quan khi nắm giữ từ 5% vốn điều lệ trở lên. Bên cạnh đó, “những người có liên quan” theo Luật Các TCTD (sửa đổi) cũng được mở rộng.
Theo đánh giá của TS. Cấn Văn Lực và Nhóm tác giả Viện Đào tạo và Nghiên cứu BIDV, các quy định về tỷ lệ sở hữu tối đa của một cổ đông và một nhóm cổ đông liên quan tại một TCTD được thay đổi theo hướng chặt chẽ hơn. Cùng với đó, quy định về người có liên quan cũng được làm rõ và rộng hơn đáng kể so với quy định hiện nay, đặc biệt với bên có liên quan là cá nhân. Quy định này góp phần hạn chế khả năng một nhóm cổ đông sở hữu đa số cổ phần, từ đó góp phần giảm sở hữu chéo, thao túng hoạt động của TCTD.
Bên cạnh đó, Luật cũng đưa ra quy định chuyển tiếp đối với nội dung này (những cổ đông có tỷ lệ sở hữu cao hơn giới hạn cho phép, trước khi Luật có hiệu lực) vẫn sẽ được giữ nguyên (không phải bán ra cổ phần), nhưng sẽ không được phép tham gia vào các đợt phát hành cổ phần mới của ngân hàng để đảm bảo tỷ lệ sở hữu hiện tại sẽ giảm dần về giới hạn theo lộ trình đến năm 2029, qua đó đảm bảo quyền lợi, nghĩa vụ của các cổ đông hiện hữu. Tuy nhiên, theo Nhóm nghiên cứu, tính hiệu lực, hiệu quả của quy định này còn phụ thuộc nhiều vào khâu thực thi sau này, nhất là việc tuân thủ công bố thông tin, đảm bảo thực chất, công khai, minh bạch và kịp thời…
Đồng quan điểm, theo ông Nguyễn Quốc Hùng, Phó Chủ tịch Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam, những quy định này sẽ tác động tích cực tới việc ngăn chặn sở hữu chéo, thao túng ngân hàng. Chẳng hạn như vụ việc đã xảy ra tại ngân hàng SCB, thực chất một cá nhân nắm đến trên 90% cổ phần ngân hàng thông qua hàng trăm người đứng tên hộ, nhưng cơ quan quản lý lại không biết người đại diện đó là ai cho đến khi cơ quan điều tra vào cuộc. Tuy nhiên, ông Nguyễn Quốc Hùng nhấn mạnh, để xử lý hiệu quả tình trạng thao túng ngân hàng thì cần nâng cao vai trò giám sát của Hội đồng quản trị và Ban kiểm soát tại các TCTD.
Trước đó, trong một báo cáo gửi Quốc hội vào tháng 10/2023, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cho biết, những năm qua, NHNN đã tiếp tục hoàn thiện cơ sở pháp lý và quyết liệt triển khai các giải pháp ngăn ngừa, xử lý sở hữu cổ phần vượt quá giới hạn quy định, sở hữu chéo, cho vay, đầu tư không đúng quy định cùng với quá trình cơ cấu lại TCTD. Nhờ đó, sở hữu cổ phần vượt giới hạn, sở hữu chéo giữa TCTD, TCTD và doanh nghiệp đã được hạn chế và từng bước được kiểm soát, số cặp TCTD sở hữu chéo trực tiếp lẫn nhau đã được khắc phục; cổ đông, cổ đông và người có liên quan sở hữu cổ phần vượt giới hạn quy định (chủ yếu còn tại các tập đoàn, doanh nghiệp nhà nước) cần tiếp tục chỉ đạo xử lý nhằm tập trung vốn cho hoạt động kinh doanh chính và sử dụng vốn có hiệu quả hơn.
NHNN cũng cho biết, một số TCTD có mức độ tập trung sở hữu cổ phần tại một số cổ đông và người liên quan, mặc dù không vi phạm quy định của pháp luật, nhưng cần quan tâm lưu ý nhằm ngăn ngừa rủi ro tiềm ẩn có thể xảy ra. Vì thế, NHNN đã bổ sung các quy định tại Luật Các TCTD (sửa đổi) nhằm xử lý hiệu quả tình trạng lạm dụng quyền cổ đông lớn, quyền quản trị, điều hành để thao túng hoạt động của TCTD.
Cùng với những quy định liên quan đến tỷ lệ sở hữu, cũng theo quy định tại Luật Các TCTD (sửa đổi), đối với giới hạn cấp tín dụng, tổng dư nợ cho vay đối với một khách hàng, một khách hàng và người có liên quan được quy định giảm dần theo lộ trình từ giai đoạn 2024 đến 2029. Theo đó, từ năm 2029 trở đi, tổng dư nợ cho vay đối với một khách hàng sẽ không được vượt quá 10% vốn tự có của ngân hàng, cho vay với một khách hàng và người có liên quan không được vượt quá 15% vốn tự có.
Ngoài ra, tổng mức dư nợ cấp tín dụng đối với một khách hàng không được vượt quá 15% vốn tự có của TCTD phi ngân hàng; tổng mức dư nợ cấp tín dụng đối với một khách hàng và người có liên quan của khách hàng đó không được vượt quá 25% vốn tự có của TCTD phi ngân hàng.
Các chuyên gia Công ty Chứng khoán SSI đánh giá, sau vụ việc tại SCB và Vạn Thịnh Phát thì việc giám sát chặt chẽ việc cho vay các bên liên quan và các công ty vệ tinh là điều cần thiết để đảm bảo dòng vốn được phục vụ đúng mục đích. Tuy nhiên, SSI cho rằng, việc giám sát chặt chẽ việc cho vay các bên liên quan và các công ty vệ tinh là điều cần thiết để đảm bảo dòng vốn được phục vụ đúng mục đích. Do đó, việc thực thi các quy định một cách hiệu quả cần có sự giám sát chặt chẽ và thường xuyên từ phía các cơ quan quản lý.
Ngoài ra, các chuyên gia cũng cho rằng, TCTD sẽ phải đa dạng hóa danh mục tín dụng, giảm thiểu rủi ro tập trung. Tuy nhiên, trong ngắn hạn, các ngân hàng cho nhóm khách hàng liên quan vay sẽ gặp áp lực cơ cấu lại khoản vay...
Tin liên quan

Hướng tới tăng trưởng tín dụng 16% và xóa bỏ phân bổ "room" tín dụng
15:16 | 11/02/2025 Kinh tế

Phó Thống đốc NHNN: Nếu tăng trưởng đến 10% thì tín dụng phải tăng 18-20%
19:39 | 05/02/2025 Kinh tế

NHNN đã giao room tín dụng cho từng ngân hàng, tiến tới lộ trình bỏ room
10:21 | 31/12/2024 Kinh tế

Gia hạn nộp thuế và tiền thuê đất - nguồn vốn vay không lãi suất
20:41 | 04/04/2025 Chính sách thuế

Hướng đến phân cấp quản lý thuế theo mô hình tổ chức mới
20:35 | 04/04/2025 Chính sách thuế

Hồ sơ hoàn thuế thu nhập cá nhân tự động được xử lý trong 3 ngày
14:48 | 04/04/2025 Chính sách thuế

Ngành Thuế triển khai gia hạn nộp thuế TTĐB cho ô tô sản xuất, lắp ráp trong nước
10:31 | 04/04/2025 Chính sách thuế

Máy đào bitcoin không thuộc danh mục hàng hóa cấm nhập khẩu
21:05 | 01/04/2025 Chính sách hải quan

Mở rộng đối tượng được giảm thuế giúp nền kinh tế sớm phục hồi, tăng trưởng
14:22 | 28/03/2025 Diễn đàn

Chi cục thuế khu vực VII hỗ trợ người dân, doanh nghiệp thực hiện quyết toán thuế
16:14 | 27/03/2025 Đối thoại chính sách

Dự kiến giảm thuế nhập khẩu ưu đãi đối với một số nhóm hàng hoá
14:16 | 26/03/2025 Đối thoại chính sách

Hải quan triển khai hệ thống thông quan dự phòng cho VNACCS/VCIS
13:57 | 26/03/2025 Hải quan

Cục Thuế hỗ trợ quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp và thuế thu nhập cá nhân năm 2024
20:23 | 25/03/2025 Thuế

Đề xuất mở rộng đối tượng được giảm thuế GTGT 2% đến hết năm 2026
11:40 | 24/03/2025 Chính sách thuế

Cục trưởng Cục Thuế gửi Thư ngỏ đến cộng đồng doanh nghiệp và người nộp thuế
10:36 | 24/03/2025 Chính sách thuế

Mã số và mức thuế GTGT của vành xe hợp kim nhôm
18:41 | 22/03/2025 Đối thoại chính sách
Vấn đề Bạn quan tâm
Tin mới

Doanh nghiệp thủy sản cân nhắc thời gian xuất khẩu hàng sang Mỹ

Cảng quốc tế Long An cam kết phát triển xanh, tối ưu hóa hoạt động xuất nhập khẩu

Loạt đại dự án hứa hẹn thúc đẩy thị trường vật liệu xây dựng

Hải quan cửa khẩu cảng Đà Nẵng hỗ trợ doanh nghiệp cả ngày nghỉ, lễ

Hải quan nỗ lực tăng thu ngân sách qua cụm cảng Vũng Áng - Sơn Dương

(INFOGRAPHICS) Những nhóm hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam sang Mỹ
15:58 | 03/04/2025 Infographics

(INFOGRAPHICS) Kết quả xuất nhập khẩu nổi bật trong 2 tháng đầu năm 2025
12:51 | 27/03/2025 Infographics

(Infographics) Tổng thu từ xuất nhập khẩu các tỉnh, thành vùng Tây Nguyên
10:50 | 15/12/2024 Hải quan

(INFOGRAPHICS) Kim ngạch hơn 67 tỷ USD, Hàn Quốc là đối tác thương mại lớn thứ 3 của Việt Nam
11:29 | 04/12/2024 Dòng chảy xuất nhập khẩu

(INFOGRAPHICS): Tiêu chí lựa chọn doanh nghiệp tham gia chương trình tự nguyện tuân thủ
16:30 | 06/12/2024 Hải quan

Hải quan cửa khẩu cảng Đà Nẵng hỗ trợ doanh nghiệp cả ngày nghỉ, lễ

Hải quan nỗ lực tăng thu ngân sách qua cụm cảng Vũng Áng - Sơn Dương

Hải quan tìm cách hỗ trợ doanh nghiệp trước việc Mỹ áp thuế đối ứng

Hồ sơ hoàn thuế thu nhập cá nhân tự động được xử lý trong 3 ngày

Cảnh báo trang Fanpage của Tạp chí Kinh tế -Tài chính bị giả mạo

Ngành Thuế triển khai gia hạn nộp thuế TTĐB cho ô tô sản xuất, lắp ráp trong nước

Doanh nghiệp thủy sản cân nhắc thời gian xuất khẩu hàng sang Mỹ

Quảng Ninh lập ban chỉ đạo xây dựng cửa khẩu thông minh

Mỹ áp thuế 46%: Phép thử quan trọng cho năng lực thích ứng của xuất khẩu của Việt Nam

Mỹ - thị trường xuất khẩu trăm tỷ đô của Việt Nam

Máy đào bitcoin không thuộc danh mục hàng hóa cấm nhập khẩu

Thúc đẩy thị trường xuất nhập khẩu Việt Nam trong bối cảnh mới

Hải quan phát hiện, xử lý hơn 3.800 vụ vi phạm trong quý 1

Khởi tố 10 đối tượng trong đường dây sản xuất 1,4 tấn ma túy

Quảng Bình: Triệt phá chuyên án, thu giữ gần 30.000 viên ma tuý tổng hợp

Manh mối lần ra "xưởng sản xuất ma túy" lớn nhất Việt Nam

Quảng Trị: Thu giữ 130kg pháo vận chuyển trái phép

Hình ảnh xưởng sản xuất ma túy lớn nhất từ trước đến nay vừa bị triệt phá

Cảng quốc tế Long An cam kết phát triển xanh, tối ưu hóa hoạt động xuất nhập khẩu

Loạt đại dự án hứa hẹn thúc đẩy thị trường vật liệu xây dựng

Dấu mốc quan trọng của Honda Việt Nam mở ra kỷ nguyên Di chuyển Xanh

QUATEST 3 nghiên cứu và triển khai phương pháp hiệu chuẩn máy đo biên dạng

Cảng Tân Cảng Hiệp Phước nỗ lực thành điểm sáng logistics phía Nam
