Lên kế hoạch thu ngân sách từ cổ phần hóa, thoái vốn năm 2022

19:34 | 12/10/2021

(HQ Online) - Dịch Covid-19 diễn biến phức tạp tại nhiều địa phương đã tác động, làm chậm quá trình cổ phần hóa, thoái vốn năm 2021 khiến số huy động vào ngân sách từ cổ phần hóa, thoái vốn năm 2021 sẽ không hoàn thành được. Một kế hoạch với hàng loạt giải pháp cho số thu ngân sách từ cổ phần hóa, thoái vốn năm 2022 đã được vạch ra nhằm huy động tối đa nguồn thu cho ngân sách.

Triệt để tiết kiệm chi thường xuyên ngân sách nhà nước năm 2022
Kể từ 1/7/2022 sẽ bắt buộc sử dụng hoá đơn điện tử
Thủ tướng yêu cầu phấn đấu tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công 2021 đạt trên 95% kế hoạch
Bảo Việt hiện là doanh nghiệp có quy mô tài sản hàng đầu trên thị trường bảo hiểm	Ảnh: ST
Bảo Việt hiện là doanh nghiệp có quy mô tài sản hàng đầu trên thị trường bảo hiểm Ảnh: ST

Lỡ kế hoạch nguồn thu từ cổ phần hóa, thoái vốn năm 2021

Theo báo cáo của Cục Tài chính doanh nghiệp (Bộ Tài chính), 9 tháng đầu năm, đơn vị này nhận được báo cáo phê duyệt phương án cổ phần hóa 3 doanh nghiệp thuộc Tổng công ty Lương thực Miền Bắc và Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (không thuộc danh mục doanh nghiệp cổ phần hóa được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt) với tổng giá trị doanh nghiệp là 252 tỷ đồng, trong đó phần vốn của các Tập đoàn, Tổng công ty là 151 tỷ đồng. Cũng trong 9 tháng, đã thoái vốn với giá trị 286,9 tỷ đồng, thu về 2.166 tỷ đồng.

Theo ông Đặng Quyết Tiến, Cục trưởng Cục Tài chính doanh nghiệp, cổ phần hóa, thoái vốn chậm đến từ nguyên nhân khách quan do dịch Covid-19 bùng phát kéo dài, các hoạt động chuẩn bị cho cổ phần hóa, thoái vốn như: xác định giá trị doanh nghiệp, đấu thầu thuê tư vấn, tổ chức hội nghị ở các doanh nghiệp, các địa phương đều bị chậm lại, bị vướng do những yêu cầu bắt buộc về phòng chống dịch. Cũng theo ông Đặng Quyết Tiến, dù thị trường chứng khoán khởi sắc, nhu cầu đầu tư lớn hơn so với cung, nhưng việc bán vốn Nhà nước cũng không như kỳ vọng, một số đơn vị đã bán vốn Nhà nước nhưng không thành công, đơn cử như việc bán vốn tại EVNGENCO 2 (Tổng công ty Phát điện 2), trong phiên IPO diễn ra hồi đầu năm 2021, số cổ phần lần đầu bán chưa đến 1%. Bên cạnh nguyên nhân lớn đến từ dịch Covid-19, đại diện Cục Tài chính doanh nghiệp đã chỉ rõ nguyên nhân chính dẫn tới cổ phần hóa, thoái vốn chậm. Đó là do bước sang năm 2021, năm đầu của giai đoạn 2021-2025, lãnh đạo các cơ quan đại diện chủ sở hữu là các bộ, ngành, UBND các địa phương, Ủy ban Quản lý vốn cũng như lãnh đạo các doanh nghiệp, tổng công ty có quan điểm chờ đợi, không tiếp tục đẩy mạnh cổ phần hóa, thoái vốn.

Việc cổ phần hóa, thoái vốn chậm dẫn đến nguồn thu từ cổ phần hóa, thoái vốn nộp về Quỹ hỗ trợ sắp xếp và phát triển Doanh nghiệp mới đạt 366 tỷ đồng, dự kiến không đáp ứng yêu cầu thu từ bán vốn Nhà nước năm 2021 theo Quyết định số 1950/QĐ-TTg ngày 28/11/2020 của Thủ tướng Chính phủ về việc giao dự toán ngân sách nhà nước (NSNN) năm 2021. Những tháng còn lại của năm 2021, nếu tình hình dịch bệnh được khống chế sẽ vẫn còn ảnh hưởng nhất định đến tiến độ cổ phần hóa, thoái vốn. Cục Tài chính doanh nghiệp cho rằng khả năng cân đối nguồn thu này để nộp vào NSNN sẽ không đảm bảo theo kế hoạch thu từ cổ phần hóa, thoái vốn Nhà nước tại các doanh nghiệp Trung ương nộp về NSNN trong năm 2021 là 40.000 tỷ đồng.

Kỳ vọng thu 20 nghìn tỷ đồng từ thoái vốn tại 6 doanh nghiệp lớn

Đối với kế hoạch năm 2022, Cục Tài chính doanh nghiệp dự kiến sẽ cân đối 10.000 tỷ đồng cho ngân sách địa phương từ nguồn thu từ cổ phần hóa, thoái vốn giai đoạn trước chưa nộp về NSNN hoặc được giữ lại địa phương. Theo đó, Cục Tài chính doanh nghiệp đã trình Bộ báo cáo Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố còn dư khoản thu từ cổ phần hóa, thoái vốn trong giai đoạn từ năm 2020 trở về trước chưa nộp về NSNN (các khoản tồn đọng trước khi có Nghị quyết của Quốc hội được giữ lại địa phương) hoặc được giữ lại địa phương theo Nghị quyết của Quốc hội, thực hiện nộp vào ngân sách địa phương. Theo tính toán, khoản tồn, dư từ cổ phần hóa, thoái vốn tại các địa phương có thể nộp vào ngân sách địa phương trong năm 2022 là khoảng 10.000 tỷ đồng (số tiền thu từ cổ phần hóa, thoái vốn nhà nước của các doanh nghiệp thuộc TPHà Nội là khoảng 7.000 tỷ đồng, TPHCM khoảng 1.700 tỷ đồng, các địa phương khác khoảng 1.700 tỷ đồng).

Đối với các doanh nghiệp do trung ương quản lý, công tác cổ phần hóa cần có thời gian để tiến hành theo quy trình, từ lúc xác định giá trị doanh nghiệp đến lúc triển khai bán cổ phần lần đầu, thu tiền về NSNN cần một thời gian nhất định nên nguồn thu từ công tác cổ phần hóa, thoái vốn các doanh nghiệp Trung ương trong năm 2022 theo kế hoạch phụ thuộc vào công tác thoái vốn tại các doanh nghiệp do Tổng công ty Đầu tư và kinh doanh vốn nhà nước (SCIC) quản lý (với kịch bản dịch bệnh kéo dài đến hết năm 2021). Với tình hình trên, Cục Tài chính doanh nghiệp xây dựng kế hoạch thoái vốn trong năm 2022 (sau khi dịch bệnh Covid-19 đã cơ bản được kiểm soát) dự kiến tại 6 doanh nghiệp thuộc danh mục theo Thông báo số 281/TB-VPCP ngày 7/9/2016 của Văn phòng Chính phủ, đồng thời dự kiến sẽ cân đối 20.000 tỷ đồng cho ngân sách Trung ương từ việc thoái vốn nhà nước tại 6 doanh nghiệp nêu trên.

Theo đó, Cục Tài chính doanh nghiệp đã trình Bộ Tài chính báo cáo Thủ tướng Chính phủ giao Ủy ban Quản lý vốn chỉ đạo SCIC thực hiện thoái vốn nhà nước tại 5 doanh nghiệp là Tập đoàn FPT; Tổng công ty cổ phần Bảo Minh; Công ty cổ phần Nhựa Thiếu Niên Tiền Phong; Công ty cổ phần Hạ tầng và Bất động sản Việt Nam; Tập đoàn Bảo Việt (với giá trị phần vốn Nhà nước thoái là 1.858 tỷ đồng và ước số tiền chênh lệch thu từ thoái vốn là 8.400 tỷ đồng); Thoái vốn tại Tổng công ty Bia – Rượu – Nước giải khát Hà Nội (Habeco) với giá trị phần vốn Nhà nước theo mệnh giá là 1.895,9 tỷ đồng, giá trị dự kiến thu về là 12.152 tỷ đồng (theo giá trị cổ phiếu niêm yết tham chiếu trên sàn giao dịch chứng khoán ngày 16/9/2021). Dự kiến nguồn thu từ cổ phần hóa, thoái vốn thuộc ngân sách Trung ương sẽ đáp ứng khoảng 20.000 tỷ đồng trong trường hợp triển khai thành công theo đúng các danh mục doanh nghiệp thoái vốn nêu trên và nộp toàn bộ nguồn thu từ thoái vốn về NSNN (bao gồm cả phần vốn Nhà nước và giá trị chênh lệnh khi thoái vốn).

Hiện nay, việc thoái vốn của SCIC chưa phân định rõ ràng giữa việc thoái vốn Nhà nước tại các doanh nghiệp chuyển giao về để SCIC quản lý và các doanh nghiệp thuộc danh mục thoái vốn giai đoạn 2016 - 2020 và giai đoạn 2021 - 2025 chuyển giao về SCIC để thực hiện thoái vốn, do đó, Cục Tài chính doanh nghiệp trình Bộ Tài chính trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ nội dung: “Ban hành Nghị quyết của Chính phủ giao Ủy ban Quản lý vốn chỉ đạo SCIC thực hiện nộp toàn bộ tiền thu từ bán vốn Nhà nước tại các doanh nghiệp thực hiện thoái vốn trong giai đoạn 2021 - 2025 về NSNN (bao gồm cả giá trị tương ứng phần vốn Nhà nước đem bán và thặng dư bán vốn Nhà nước) sau khi đã trừ đi các chi phí hợp lý để thực hiện công tác bán vốn Nhà nước tại 5 doanh nghiệp và các doanh nghiệp thuộc danh mục thoái vốn giai đoạn 2021 - 2025 chuyển giao về SCIC để thực hiện thoái vốn”.

Hoài Anh