Làm sao để kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh?

18:35 | 26/10/2020

(HQ Online) - Vừa qua, tại Quảng Ninh, Tổng cục Dân số, Kế hoạch hóa gia đình, Bộ Y tế phối hợp với Quỹ dân số Liên hợp quốc (UNFPA) tại Việt Nam tổ chức khóa tập huấn cho phóng viên, cộng tác viên báo đài, cán bộ truyền thông Trung ương và địa phương về kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh trên cơ sở định kiến giới.

“Chìa khóa” giải quyết mất cân bằng giới tính khi sinh
Hà Nội: Mất cân bằng giới tính khi sinh vẫn cao
Nỗ lực giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh

Theo TS. Phạm Vũ Hoàng, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình, mục đích của chương trình nhằm cung cấp các kiến thức về bình đẳng giới liên quan tới lựa chọn giới tính trên cơ sở định kiến giới hay còn gọi là lựa chọn giới tính khi sinh, tình trạng và hậu quả của việc lựa chọn giới tính khi sinh tại Việt Nam.

Làm sao để kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh?
Tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh ở Việt Nam vẫn trầm trọng. Ảnh: Internet

Bên cạnh đó, khóa học còn giúp các phóng viên, cộng tác viên báo đài, cán bộ truyền thông Trung ương và địa phương nâng cao nhận thức về nguyên tắc nhạy cảm giới trong truyền thông và vai trò của truyền thông địa phương trong việc tăng cường bình đẳng giới.

Đồng thời nâng cao vai trò và giá trị của bé gái, góp phần thay đổi các chuẩn mực xã hội hướng tới coi trọng giá trị của phụ nữ và trẻ em gái.

Chia sẻ tại buổi tập huấn, các chuyên gia đã đưa ra kết quả thống kê mới đây cho thấy, tỷ lệ mất cân bằng giới tính khi sinh ở Việt Nam là do một số nguyên nhân như: Sự ưa thích sinh con trai trong bối cảnh giảm sinh, quan niệm về việc mong muốn có con trai để nối dõi tông đường, thờ cúng tổ tiên cũng như đánh giá thấp giá trị của nữ giới trong gia đình và xã hội tại mỗi vùng, miền;

Bên cạnh đó, là việc tiếp cận các dịch vụ y tế dễ dàng hơn trong lựa chọn giới tính thai nhi khi mang thai hoặc chuẩn đoán giới tính thai nhi dẫn tới nạo phá thai vì lý do lựa chọn giới tính,…

Theo các chuyên gia, việc lựa chọn giới tính trước khi sinh phản ánh tình trạng bất bình đẳng giới sâu sắc.

Trước đó, nói về tỉ lệ mất cân bằng giới tính khi sinh, theo bác sỹ Mai Xuân Phương, Phó Vụ trưởng Vụ Truyền thông- Giáo dục, Tổng cục Dân số, Kế hoạch hóa gia đình, qua kết quả cuộc Tổng điều tra Dân số và nhà ở năm 2019, dự báo Việt Nam sẽ thừa 1,38 triệu đàn ông vào năm 2026.

"Nếu chúng ta không kiểm soát và can thiệp kịp thời để chặn đứng sự gia tăng mất cân bằng giới tính khi sinh, đến năm 2050, khuyến cáo Việt Nam sẽ thiếu khoảng 2,3- 4,3 triệu phụ nữ", bác sỹ Mai Xuân Phương nhấn mạnh.

Cũng theo Phó Vụ trưởng Vụ Truyền thông, Giáo dục, mất cân bằng giới tính khi sinh sẽ để lại nhiều hệ lụy như làm gia tăng tình trạng bất bình đẳng giới; phụ nữ kết hôn sớm, tỷ lệ ly hôn, tái hôn cao; lạm dụng và bạo hành giới; buôn bán phụ nữ/trẻ em gái.

Để góp phần giải quyết tình trạng này, ngoài những luật pháp, chính sách liên quan đến bình đẳng giới và kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh, các chuyên gia đánh giá, báo chí, truyền thông cũng đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp các thông tin cơ bản, làm thay đổi nhận thức của người dân trong việc lựa chọn giới tính thai nhi. Từ đó, giúp giảm thiểu tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia, trên thực tế hiện nay, vì nhiều lý do khác nhau, truyền thông lại gián tiếp tác động làm gia tăng tình trạng bất bình đẳng giới khiến người dân càng ưa thích con trai hơn.

Để làm tốt việc truyền thông giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh và tránh “tác dụng ngược”, theo TS. Phạm Vũ Hoàng, trước hết, các nhà báo, người làm truyền thông phải hiểu được những kiến thức cơ bản về nguồn gốc của tình trạng bất bình đẳng giới cũng như mất cân bằng giới tính khi sinh.

“Nắm bắt được sự nhạy cảm giới trong truyền thông để thúc đẩy bình đẳng giới tiến tới kiểm soát việc phân biệt đối xử; đẩy lùi tư tưởng ưa thích con trai hơn con gái ở một bộ phận không nhỏ người dân”, đại diện Tổng cục Dân số, Kế hoạch hóa gia đình nêu.

D.Ngân