Hải quan Bỉ phá vỡ nhiều đường dây buôn lậu thuốc lá

15:17 | 02/02/2021

(HQ Online) - Trong năm 2020, các đường dây buôn lậu thuốc lá tại Bỉ đã mở rộng một cách đáng kể. Theo số liệu của Hải quan Bỉ, số lượng thuốc lá buôn lậu bị bắt giữ ở nước này lên đến gần 410 triệu điếu, tăng gấp đôi so với năm 2019.

Dùng thuyền cao tốc 8 máy để buôn lậu thuốc lá trên vùng biển Đông Bắc
Quảng Ninh: “Lên dây cót” chống buôn lậu thuốc lá
Thủ tướng yêu cầu tăng cường phòng chống, xử lý nghiêm buôn lậu thuốc lá
Buôn bán, vận chuyển, tàng trữ và giao nhận 1 bao thuốc lá lậu có thể bị phạt tới 3 triệu đồng
Kết quả bắt giữ của Hải quan Bỉ năm 2020.
Kết quả bắt giữ của Hải quan Bỉ năm 2020.

Theo dự báo, năm 2021, số thuốc lá buôn lậu sẽ còn tiếp tục tăng mạnh và điều tệ hại hơn là các tổ chức tội phạm không chỉ lợi dụng Bỉ như là điểm trung chuyển mà bắt đầu sử dụng lãnh thổ này để đặt các cơ sở sản xuất thuốc lá lậu.

Theo thông tin của Hải quan Bỉ tại báo cáo về buôn lậu thuốc lá được công bố ngày 21/1 vừa qua, một cơ sở chế biến thuốc lá lậu đã được phát hiện tại một nhà xưởng thuộc vùng Jemeppe sur Sambre. Tại đây, lực lượng chức năng đã phát hiện nhiều trang thiết bị hiện đại như máy cắt, máy sấy, máy đóng gói thuốc lá cùng 10 chiếc giường cho công nhân nghỉ ngơi. Ngoài ra, trong xưởng còn có bếp ăn phục vụ cho hàng chục người và nhiều kiện thuốc lá thành phẩm sẵn sàng được giao đi. Trên danh nghĩa, địa điểm này được đăng ký sản xuất các loại mỹ phẩm hợp pháp.

Cũng theo báo cáo này, cùng thời điểm đó, Hải quan Bỉ cũng phát hiện và thu giữ một lượng lớn thuốc lá thành phẩm tại vùng Liege (Awans- Herstal) với tổng lượng thuốc lá bắt giữ lên đến 114 tấn thuốc lá đã được cắt nhỏ và 13,6 triệu điếu thuốc bất hợp pháp. Số lượng này chưa kể đến 49 tấn Shisha (năm 2018 chỉ là 4,1 tấn) và 73 tấn thuốc lá bị bắt giữ. Ước tính tổng số thuế giá trị gia tăng và thuế khác bị gian lận của số hàng này lên đến 26 triệu Euro. Theo Bộ trưởng Tài chính của Bỉ thì con số này sẽ còn tăng hơn nữa và đạt mức kỷ lục trong năm 2021.

Chỉ tính riêng trong năm 2020, Hải quan Bỉ đã phát hiện 18 cơ sở chế biến thuốc lá trong đó có 1 cơ sở đặt tại vùng Bruxelles. Những kết quả này thu được từ các vụ điều tra hoặc tổ chức trấn áp theo kế hoạch. So sánh số liệu này với các năm trước thì số lượng các cơ sở bị phát hiện đã tăng lên nhanh chóng. Năm 2017 chỉ có 2 cơ sở được phát hiện, năm 2018 có 7 cơ sở và năm 2019 đã có 14 điểm chế biến thuốc được phát hiện.

Nhìn chung, việc bùng nổ về số lượng thuốc lá lậu bị thu giữ và các cơ sở chế biến bị phát hiện là điểm chung của các nước thuộc Liên minh Châu Âu trong năm 2020. Nguyên nhân chủ yếu của hiện tượng này là do nhu cầu ngày càng tăng và giá cả bán ra trên thị trường chợ đen của mặt hàng này. Theo một nghiên cứu của KPMG năm 2019, điểm đến ưu thích của thuốc lá lậu là Anh với khoảng 19% lượng thuốc lá bán ra tại Anh có nguồn gốc bất hợp pháp.

Tiếp theo là Pháp với khoảng 14% lượng thuốc lá tiêu thụ ở quốc gia này liên quan đến các đường dây buôn lậu. Trong khi đó, tại Bỉ, tỷ lệ thuốc lá lậu chiếm khoảng 5,7%. Mức thuế suất đối với mặt hàng thuốc lá tại Anh và Pháp khá cao. Đây là một trong những nguyên nhân tạo ra động cơ cho các đường dây buôn lậu tìm mọi cách tuồn thuốc lá vào các thị trường này.

Nguồn gốc của thuốc lá lậu chủ yếu đến từ Thổ Nhĩ Kỳ, Đông Nam Á, Trung Đông và Nga. Theo báo cáo của cơ quan Hải quan, các tổ chức buôn lậu lớn hiện có nguồn gốc từ Đông Âu và tập hợp được một đội ngũ đông đảo lao động có trình độ cao như kỹ sư, công nhân tay nghề cao…

Trước tình trạng này, Hải quan Bỉ đã thực hiện một chiến dịch quy mô trong năm 2020 với sự hợp tác của 22 cơ quan Hải quan Châu Âu như Anh, Pháp, Estonia, Bungari… và các tổ chức quốc tế như Cơ quan chống gian lận Châu Âu (OLAF), Tổ chức Hải quan Thế giới (WCO)…

Mục đích của chiến dịch là chủ động tấn công vào các đường dây buôn lậu chứ không thụ động như trước đây là chờ đợi kiểm tra, tính thuế đối với các cơ sở kinh doanh mặt hàng này. Thực tế, việc tổ chức một hoạt động quy mô như vậy cũng gặp phải một số khó khăn khách quan như dịch bệnh Covid không cho phép tổ chức họp trực tiếp hoặc triển khai lực lượng phối hợp tác chiến…

Tuy nhiên, các bên liên quan cũng đã thành lập được một lực lượng đặc nhiệm với các thành viên chủ chốt của Hải quan Bỉ, Anh, Hà Lan và Tổ chức Cảnh sát Châu Âu (Europol)… để điều hành hoạt động của chiến dịch này.

Nhiệm vụ của nhóm đặc nhiệm là thu thập, phân tích thông tin về các nhóm tội phạm có rủi ro cao để chuyển cho các thành viên thực hiện việc điều tra bắt giữ. Bên cạnh đó, Hải quan Bỉ còn chủ động thực hiện các hoạt động tuyền truyền về tác hại của thuốc lá lậu, thuốc lá giả… để cảnh báo người tiêu dùng về mức độ nguy hại đối với sức khoẻ, môi trường và nền kinh tế.

Ngọc Vân (Theo WCO)