Giảm thuế theo các FTA không làm mất vai trò chủ đạo của ngân sách trung ương

20:42 | 12/12/2019

(HQ Online) - Chiều nay 12/12, Bộ Tài chính tổ chức họp báo chuyên đề xung quanh việc cắt giảm thuế quan theo các hiệp định thương mại tự do (FTA). 

giam thue theo hiep dinh thuong mai khong lam mat vai tro chu dao cua ngan sach trung uong Doanh nghiệp viễn thông trước áp lực EVFTA
giam thue theo hiep dinh thuong mai khong lam mat vai tro chu dao cua ngan sach trung uong Thúc đẩy hợp tác tài chính để nâng cấp quan hệ song phương Việt Nam - New Zealand
giam thue theo hiep dinh thuong mai khong lam mat vai tro chu dao cua ngan sach trung uong Thực hiện CPTPP và EVFTA: Nông sản Việt vượt rào cản kỹ thuật để chiếm lĩnh “chợ” thế giới
giam thue theo hiep dinh thuong mai khong lam mat vai tro chu dao cua ngan sach trung uong
Toàn cảnh buổi họp báo.

Nhiều dòng thuế đã về 0%

Chia sẻ tại cuộc họp báo, bà Trần Thị Thu Huyền – Trưởng phòng, Vụ Hợp tác quốc tế, Bộ Tài chính cho biết: Tổng số hiệp định thương mại Việt Nam đã tham gia và đang đàm phán là 20 Hiệp định, trong đó 12 Hiệp định đang thực thi, 2 Hiệp định có hiệu lực trong năm 2019, 2 hiệp định đã ký kết nhưng chưa có hiệu lực, Hiệp định Đối tác Kinh tế toàn diện khu vực (RCEP) đã kết thúc đàm phán lời văn của 20 chương và kết thúc cơ bản các vấn đề mở cửa thị trường (trừ Ấn Độ) và 3 hiệp định đang đàm phán.

Hiện nay, Bộ Tài chính đã trình Chính phủ ban hành 12 nghị định về các biểu thuế ưu đãi cho các đối tác trong 12 hiệp định này cho giai đoạn 2018 - 2022/2023 (riêng Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) là giai đoạn 2019 – 2022 và Việt Nam - Lào giai đoạn từ 1/9/2016 đến 3/10/2020, tuy nhiên Nghị định Biểu thuế Việt Nam - Lào đang thực hiện theo Danh mục Biểu thuế hài hòa ASEAN phiên bản 2012 (AHTN 2012).

Hiệp định thương mại hàng hóa ASEAN đã hoàn thành lộ trình cắt giảm thuế vào năm 2018. Các Hiệp định đang tiến gần tới năm hoàn thành lộ trình xóa bỏ thuế gồm ASEAN - Trung Quốc (2020), ASEAN - Hàn Quốc (2021), ASEAN - Australia - New Zealand (2022) đạt tỷ lệ tự do hóa cao, khoảng 90% vào năm 2019.

Cùng kết thúc lộ trình vào năm 2029, tỷ lệ tự do hóa năm 2019 của Việt Nam trong FTA Việt Nam - Hàn Quốc đã đạt 85,63%, trong khi tỷ lệ này trong FTA Việt Nam - Chi-lê mới chỉ đạt 31,73%.

Còn lại, các Hiệp định đạt tỷ lệ tự do hóa trung bình khoảng 60% trong năm 2019 như ASEAN - Nhật Bản, ASEAN - Ấn Độ, Việt Nam - Nhật Bản, Việt Nam - Chile, Việt Nam - Liên minh Kinh tế Á Âu.

Cũng theo bà Huyền, trong năm 2019, Việt Nam đã ký kết thêm 4 hiệp định, bao gồm: Hiệp định Thương mại tự do giữa Việt Nam và Liên minh châu Âu (EVFTA), Hiệp định Thương mại hàng hóa giữa ASEAN và Hồng Kông - Trung Quốc (AHKFTA), Hiệp định Thương mại Việt Nam - Cuba và Bản thỏa thuận thúc đẩy thương mại song phương giữa Chính phủ Việt Nam và Chính phủ Campuchia.

Theo cam kết, EVFTA sẽ xóa bỏ 99% dòng thuế vào cuối lộ trình. AHKFTA cắt giảm ngay 29% dòng thuế trong năm 2019 và đạt tỷ lệ 72% vào năm 2032. Hiệp định Việt Nam – Cuba sẽ cắt giảm ngay 91,3% dòng thuế ngay khi có hiệu lực. Và 32 mã hàng hưởng thuế suất nhập khẩu ưu đãi đặc biệt 0% trong cam kết giữa Việt Nam với Campuchia.

giam thue theo hiep dinh thuong mai khong lam mat vai tro chu dao cua ngan sach trung uong
Ông Hà Duy Tùng trả lời báo chí.

Thu ngân sách không chỉ phụ thuộc vào thuế suất

Trước câu hỏi của các phóng viên về việc cắt giảm thuế quan dẫn đến số thu về ngân sách Trung ương giảm liệu có làm mất vai trò chủ đạo của ngân sách Trung ương, ông Hà Duy Tùng – Phó Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế, Bộ Tài chính cho biết: Khi cắt giảm thuế quan theo các hiệp định thương mại tự do thì chủ yếu chỉ cắt giảm thuế nhập khẩu. Theo số liệu thống kê, thuế nhập khẩu 11 tháng năm 2019 giảm khoảng 13 nghìn tỷ đồng.

Tỷ trọng thuế nhập khẩu thu được trong tổng thu của ngành Hải quan thời gian qua cũng giảm dần. Năm 2017, con số này là 28%, năm 2018 là 17,4% và năm 2019 chỉ còn 16,7%. Tuy nhiên, số thu tuyệt đối vẫn tăng và dự báo năm nay số thu của Hải quan có thể đạt 340 nghìn tỷ đồng. Việc tăng thu không chỉ phụ thuộc vào thuế suất mà còn tùy thuộc vào kim ngạch xuất nhập khẩu cũng như các biện pháp chống thất thu thuế.

Ở khía cạnh khác, theo ông Tùng, về cân đối ngân sách nói chung, ngành Tài chính đã có những giải pháp tái cơ cấu thu ngân sách nhà nước để phần thu nội địa gia tăng hàng năm, bù đắp vào thiếu hụt do giảm tỷ trọng thu từ xuất nhập khẩu.

Từ đó dẫn tới việc không lo ngân sách Trung ương thiếu hụt, không đảm bảo vai trò chủ đạo.

Trả lời câu hỏi của phóng viên về việc Việt Nam ký các hiệp định thương mại tự do có mục tiêu thúc đẩy xuất khẩu nhưng thực tế tốc độ tăng trưởng xuất khẩu đang giảm còn nhập siêu từ các nước có cam kết lại tăng, ví dụ như với thị trường ASEAN – Trung Quốc, đại diện Vụ Hợp tác quốc tế giải thích rằng tổng thể tác động đến xuất nhập khẩu có nhiều yếu tố, trong đó có cả bối cảnh quốc tế thị trường, tác động các hiệp định thương mại này chỉ có một phần.

Hồng Vân