Giải ngân vốn nước ngoài tăng: Cải thiện chưa nhiều

08:03 | 15/10/2020

(HQ Online) - Theo số liệu thống kê, tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công nguồn vay nước ngoài trong tháng 9/2020 đã tăng 3,14%, đạt hơn 4.315 tỷ đồng. Để kết quả giải ngân vốn đầu tư công nguồn vay nước ngoài đạt được như cam kết, từ nay đến cuối năm, các bộ, ngành vẫn cần cố gắng, nỗ lực rất nhiều.

Tập trung xử lý dứt điểm các vướng mắc trong giải ngân vốn đầu tư nước ngoài
TPHCM: Đột phá về giải ngân vốn
Giải ngân vốn đầu tư công qua Kho bạc Nhà nước đã đạt 55,8%
Việc kiểm tra thời gian, xác định vốn ngoài nước của Kho bạc Nhà nước tối đa không quá 3 ngày làm việc. 	Ảnh: Thuỳ Linh
Việc kiểm tra thời gian, xác định vốn ngoài nước của Kho bạc Nhà nước tối đa không quá 3 ngày làm việc. Ảnh: Thuỳ Linh

10 bộ, ngành cam kết hoàn thành

Cũng trong 9 tháng của năm 2020, các bộ, ngành còn tập trung giải ngân tiếp dự toán 2019 và phần vốn kéo dài, chuyển nguồn trị giá 2.671 tỷ đồng.

Một tín hiệu đáng mừng nữa là Bộ Tài chính ghi nhận 10/12 bộ, ngành cam kết hoàn thành giải ngân sau khi điều chỉnh giảm một phần hoặc toàn bộ kế hoạch vốn. Đó là: Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Giao thông vận tải, Bộ Y tế, Bộ Công Thương, Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Quốc phòng, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ.

Ông Đinh Minh Tùng - Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch Tài chính, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết: Tỷ lệ giải ngân của Bộ này đến ngày 30/9/2020 đạt 39% so với kế hoạch vốn được giao, tăng 18% so với số liệu giải ngân được tại thời điểm cuối tháng 8. Nhờ vậy, Bộ Giáo dục và Đào tạo lọt vào “top” các bộ có tiến độ giải ngân tăng cao nhất trong tháng 9. Ông Tùng chia sẻ, đạt được kết quả đó là nhờ sự chỉ đạo quyết liệt của lãnh đạo Bộ. Cùng với đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã kiện toàn tổ công tác thúc đẩy giải ngân, đồng thời phân công lãnh đạo Bộ trực tiếp phụ trách một số nhóm dự án nhằm kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho một số dự án nên tỉ lệ giải ngân đã tăng cao hơn so với tháng trước.

Cũng là một đơn vị có tỷ lệ giải ngân đang tốt, ông Nguyễn Anh Dũng – Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch Tài chính, Bộ Giao thông vận tải cho hay: Thời gian qua, Bộ Giao thông vận tải đã chỉ đạo quyết liệt Ban quản lý dự án phối hợp với địa phương đẩy nhanh giải phóng mặt bằng, nhanh chóng triển khai công tác đấu thầu tại một số dự án… để tăng tốc giải ngân những tháng cuối năm.

Các bộ, ngành khác như Bộ Y tế, Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Quốc phòng,… cũng cho biết, đã áp dụng các giải pháp đẩy nhanh giải ngân.

Sớm có ý kiến để gỡ vướng

Mặc dù kết quả giải ngân tháng 9 đã tích cực hơn so với tháng 8 nhưng nhìn chung, kết quả giải ngân của các dự án sử dụng vốn ODA, vay ưu đãi nước ngoài vẫn thấp. Lý do được Bộ Tài chính nêu ra là do chưa có khối lượng cho giải ngân.

Theo ông Hoàng Hải – Phó Cục trưởng Cục Quản lý nợ và Tài chính đối ngoại, vấn đề này xuất phát từ các nguyên nhân dự án chưa hoàn thành các thủ tục đầu tư trong nước như chưa hoàn thành giải phóng mặt bằng, phê duyệt các hợp đồng; việc đấu thầu của nhiều dự án được triển khai chậm, một số dự án có khiếu kiện trong quá trình đấu thầu. Cùng với đó, quá trình chuẩn bị dự án kéo dài, chuẩn bị đầu tư không kỹ, và các yếu tố khó khăn khách quan khác dẫn đến phải thay đổi thiết kế, điều chỉnh dự án trong quá trình thực hiện, gia hạn thời gian thực hiện, thời gian giải ngân. Trong khi đó, các thủ tục điều chỉnh quyết định chủ trương đầu tư, điều chỉnh hiệp định vay được thực hiện chậm trễ nên chưa có cơ sở pháp lý để giải ngân…

Thừa nhận sự tích cực song ông Cao Mạnh Cường – Phó Vụ trưởng Vụ Kinh tế đối ngoại, Bộ Kế hoạch và Đầu tư khá băn khoăn về kết quả giải ngân từ nay tới cuối năm. Ông Cường cho rằng, dù các bộ, ngành đều cam kết sẽ hoàn thành giải ngân nhưng thực tế số liệu giải ngân trong thời gian vừa qua chưa cải thiện nhiều. Tỷ lệ giải ngân có tăng nhưng có một phần lí do là kế hoạch vốn đã được cắt giảm chứ chưa phải là vì đã có những chuyển biến thật sự.

Một vướng mắc được nhiều bộ, ngành nêu ra là thời gian kiểm soát đơn rút vốn quá dài gây chậm. Theo ông Hoàng Hải, Bộ Tài chính đã rút ngắn thời gian xử lý đối với các hồ sơ rút vốn hợp lệ chỉ trong vòng 1 - 2 ngày làm việc so với quy định hiện hành. Đối với các đơn rút vốn chưa đủ điều kiện giải quyết, Bộ Tài chính đã có công văn trả lại ngay để chủ dự án hoàn thiện, đảm bảo tuân thủ đúng quy định về pháp luật về chi tiêu ngân sách và tuân thủ quy định của hiệp định vay. Tính đến hết tháng 9/2020, Bộ Tài chính đã nhận 560 hồ sơ rút vốn, trong đó đã giải quyết được 554 hồ sơ, chiếm 98,8%. Bộ Tài chính đã trả lại ngay 6 hồ sơ và đề nghị sớm hoàn thiện.

Chia sẻ thêm về vấn đề này, ông Nguyễn Việt Hồng - Phó Tổng Giám đốc Kho bạc Nhà nước khẳng định, việc kiểm tra thời gian, xác định vốn ngoài nước của Kho bạc Nhà nước tối đa không quá 3 ngày làm việc. Tuy nhiên, đây chỉ là một khâu trong quá trình giải ngân vốn đầu tư công nguồn vốn vay nước ngoài bởi sau khi Kho bạc Nhà nước xác nhận vốn còn có các bước như ký đơn rút vốn, nhà tài trợ chuyển tiền về để giải ngân…

Để thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công nguồn vay nước ngoài, trong báo cáo gửi Thủ tướng Chính phủ gần đây, Bộ Tài chính tiếp tục kiến nghị các bộ, ngành thực hiện nghiêm túc chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ. Đối với các vấn để còn vướng mắc hay chưa rõ về chính sách, các bộ, ngành cần sớm có ý kiến với các cơ quan liên quan nghiên cứu, sửa đổi, bổ sung phù hợp.

Đối với số kế hoạch vốn 2020 đã đề nghị cắt giảm, điều chuyển cho các bộ, địa phương khác, Bộ Tài chính đề nghị các bộ, ngành xác định rõ là cắt giảm của dự án nào, dự án nào hoàn toàn không giải ngân được trong năm 2020. Dự án nào chỉ giải ngân được một phần để bổ sung kế hoạch vốn bố trí cho dự án đó ngay vào kế hoạch vốn đầu tư 2021. Từ đó, đảm bảo dự án có đủ kinh phí để thực hiện theo thời gian và tiến độ đã cam kết với nhà tài trợ tại các hiệp định vay nước ngoài.

Trường hợp kế hoạch vốn 2020 đề nghị cắt giảm của các bộ chưa phân bổ chi tiết cho các dự án do lập kế hoạch chưa sát, các bộ, ngành rút kinh nghiệm khi xây dựng kế hoạch năm 2021 và các năm sau. Trong phạm vi thẩm quyền của mình, các bộ, ngành tập trung xử lý dứt điểm; phối hợp với nhà tài trợ, các cơ quan, địa phương liên quan tháo gỡ các khó khăn vướng mắc, nhất là các dự án đầu tư lớn, các dự án sắp hết hạn giải ngân theo quy định của hiệp định vay.

Ông Trương Hùng Long - Cục trưởng Cục Quản lý nợ và Tài chính đối ngoại:

Bộ Tài chính cam kết sẽ tiếp tục coi giải ngân vốn đầu tư công nguồn vay ODA, vay ưu đãi nguồn vốn nước ngoài là nhiệm vụ trọng tâm trong năm và phối hợp với cơ quan chủ quản trong các vấn đề liên quan đến đàm phán ký kết. Đồng thời, hoàn thành thủ tục hiệu lực của Hiệp định vay, điều chỉnh Hiệp định vay (nếu có); ký hợp đồng cho vay lại, rà soát đẩy nhanh tiến độ các việc liên quan đến giải ngân và trao đổi với nhà tài trợ các vấn đề phát sinh trong quá trình giải ngân.

Hồng Vân