Trung Quốc siết kiểm tra hàng đông lạnh: Rau quả, thủy sản gặp khó

08:08 | 26/11/2020

(HQ Online) - Mới đây, thành phố Thượng Hải (Trung Quốc) đã yêu cầu thực phẩm đông lạnh NK có nguy cơ cao phải vào kho quá cảnh để xét nghiệm Covid-19. Động thái này được đánh giá sẽ tạo ra không ít khó khăn cho các mặt hàng XK tỷ USD của Việt Nam sang Trung Quốc như rau quả, thủy sản thời gian tới.

Trung Quốc siết chặt kiểm tra quá cảnh thực phẩm đông lạnh nhập khẩu
Đề xuất cắt giảm hàng hóa kiểm tra chất lượng, kiểm tra an toàn thực phẩm
“Siết” kiểm tra, kiểm soát mặt hàng nở đóng, đai ốc nhập khẩu
Hải quan Trung Quốc tăng cường kiểm tra hàng hóa nhập khẩu nhằm ngằn ngừa virus corona
Trung Quốc siết kiểm tra hàng đông lạnh: Rau quả, thủy sản gặp khó
Trong bối cảnh khó khăn, các DN càng cần tích cực kết hợp với cơ quan chức năng ở cả hai phía Việt Nam-Trung Quốc để giải quyết vấn đề sao cho hợp lý nhất. Ảnh: Nguyễn Thanh

Thời gian giao hàng tăng gấp 3

Theo thông tin mới đây từ Cục Chế biến và Phát triển Thị trường nông sản (Bộ NN&PTNT), thành phố Thượng Hải (Trung Quốc) đã yêu cầu tất cả thực phẩm đông lạnh NK có nguy cơ cao được lưu trữ, chế biến và bán tại thành phố Thượng Hải phải vào kho quá cảnh để xét nghiệm Covid-19 và khử trùng bao bì. Yêu cầu này được áp dụng từ ngày 16/11 và việc giao hàng sẽ được thực hiện trực tuyến. Theo đó, các DN phải điền trung thực các thông tin đầy đủ về chủ xe, tờ khai hải quan, phương tiện, tài xế, luồng hàng theo yêu cầu và ký vào “Biên bản cam kết công tác phòng, chống dịch”.

Theo yêu cầu của thành phố Thượng Hải (Trung Quốc), từ 0h00 ngày 16/11, các DN XK thực hiện quản lý kiểm tra quá cảnh đối với thực phẩm đông lạnh NK có rủi ro cao được thông quan tại cảng Thượng Hải và NK vào thành phố để bảo quản, chế biến và bán hàng; ngoại trừ thực phẩm đông lạnh NK đã được khử trùng tại cảng.

Kho kiểm tra quá cảnh bao gồm: Kho công cộng do Chính phủ chỉ định và kho độc lập được thiết lập trong kho lạnh riêng của DN. Để đảm bảo việc vận chuyển thực phẩm đông lạnh NK từ khu vực cảng đến kho kiểm tra quá cảnh một cách hiệu quả và có trật tự, các DN nên đặt lịch hẹn trực tuyến. Khi đến hẹn phải điền trung thực các thông tin đầy đủ về chủ xe, tờ khai hải quan, phương tiện, tài xế, luồng hàng theo yêu cầu và ký vào “Bản cam kết công tác phòng, chống dịch”.

Người nhận hàng của DN bảo quản, vận chuyển thực phẩm đông lạnh NK phải thực hiện trách nhiệm chính của DN về phòng chống dịch. Khi lấy hàng phải kiểm tra “Giấy chứng nhận kiểm dịch và kiểm dịch hàng hóa NK” của thực phẩm đông lạnh NK, thực phẩm dây chuyền lạnh NK đã được đóng dấu “khử trùng” có thể được vận chuyển trực tiếp đến nơi nhận.

Thực phẩm đông lạnh NK không được đánh dấu là “khử trùng” và công ty không có kho kiểm tra quá cảnh phải được vận chuyển đến kho kiểm tra quá cảnh bằng phương tiện vận chuyển do Sở Giao thông vận tải thành phố chỉ định và việc kiểm tra axit nucleic và khử trùng bao bì sẽ được thực hiện thống nhất. Thực phẩm đông lạnh NK có rủi ro cao khi vào kho kiểm tra quá cảnh sẽ được kiểm tra axit nucleic và khử trùng bao bì bên ngoài. Kho kiểm tra quá cảnh sẽ thông báo cho chủ hàng về việc giao hàng và cấp “Giấy chứng nhận giao hàng thực phẩm chuỗi lạnh NK Thượng Hải”.

Vụ việc bắt đầu từ kể từ giữa tháng 11 khi truyền thông nước này cho biết phát hiện virus SARS-CoV-2 trên bao bì thực phẩm từ 20 quốc gia, bao gồm các sản phẩm thịt lợn Đức, thịt bò Brazil và cá Ấn Độ.

Quyết định này của Trung Quốc được nhận định sẽ gây ra ảnh hưởng không nhỏ đến XK nhiều ngành hàng tỷ USD của Việt Nam, điển hình là rau quả, thủy sản.

Số liệu thống kê mới nhất từ Cục Chế biến và Phát triển thị trường nông sản cho thấy, tính từ đầu năm đến hết tháng 10/2020, trị giá XK rau quả đạt gần 2,72 tỷ USD, giảm 12,5% so với cùng kỳ năm 2019. Về mặt thị trường, Trung Quốc đứng vị trí thứ nhất về thị trường NK rau quả của Việt Nam trong 9 tháng năm 2020 với 57,5% thị phần, với trị giá XK đạt 1,43 tỷ USD, giảm 25,9% so với cùng kỳ năm 2019.

Đánh giá tác động quyết định siết chặt kiểm tra hàng đông lạnh NK kể trên, ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng Thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam cho rằng, việc Thượng Hải tăng cường kiểm dịch sẽ làm chậm quá trình giao hàng của các DN. Trước đây việc giao hàng chỉ mất 3 ngày nhưng hiện nay thời gian có thể lên tới 5 ngày. Điều này gây ảnh hưởng đến chất lượng của rau củ.

Với ngành hàng thủy sản, ông Trương Đình Hòe, Tổng Thư ký Hiệp hội Chế biến và XK Thủy sản Việt Nam (VASEP) cũng khẳng định, việc Trung Quốc siết chặt quy định kiểm dịch trong bối cảnh dịch Covid-19 sẽ làm phát sinh thêm chi phí bảo quản, kho bãi và thời gian giao hàng cũng bị ảnh hưởng. “Với quy định mới này sẽ mất nhiều thời gian giao hàng hơn, ảnh hưởng tới tiến độ giao hàng của DN. Nếu như trước đây thời gian giao hàng khoảng 1 ngày thì giờ đây mất ít nhất 3 ngày, tức gấp ba lần thời gian. Cá tra là mặt hàng chịu ảnh hưởng nhiều nhất bởi đây là mặt hàng đang có sự phục hồi đáng kể tại thị trường Trung Quốc”, ông Hòe nói.

Lo gia tăng chi phí

Theo ông Đặng Phúc Nguyên, điểm đáng chú ý hơn nữa là quyết định trên từ phía Trung Quốc có thể làm gia tăng chi phí cho DN. "Thông thường, hai bên là DN Việt Nam và khách hàng Trung Quốc sẽ cùng chia sẻ chi phí những tổn thất gây ra do chính sách kiểm dịch thay đổi. Tuy nhiên, cũng có lúc phía khách hàng để DN Việt Nam hoàn toàn chịu khoản phí này. Điển hình như hồi tháng 3/2020 khi Trung Quốc có động thái kiểm dịch tương tự đối với hàng đông lạnh, DN Việt Nam phải chịu toàn bộ tổn thất. Động thái nêu trên đặt trong bối cảnh XK rau quả của Việt Nam sang Trung Quốc những tháng gần đây liên tục giảm mạnh lại càng làm gia tăng lo ngại”, ông Đặng Phúc Nguyên nhấn mạnh.

Cũng bày tỏ những lo ngại nhất định, song theo ông Trương Đình Hòe: “Nhu cầu thủy sản Trung Quốc nói chung và Thượng Hải nói riêng đang rất cao bởi thời điểm cuối năm, các DN NK tăng cường nhập hàng để chuẩn bị cho dịp Tết. Với khả năng nhu cầu hiện tại, các bên có thể cố gắng giải quyết để cung cấp đủ sản phẩm”, ông Hòe nói.

Cũng theo Tổng Thư ký Hiệp hội Chế biến và XK Thủy sản Việt Nam, do ảnh hưởng của đại dịch Covid-19 có thể phát sinh nhiều vấn đề xảy ra. Trong bối cảnh đó, các DN càng cần tích cực kết hợp với cơ quan chức năng ở cả hai bên để giải quyết vấn đề sao cho hợp lý nhất.

Thanh Nguyễn