Trung Quốc chính thức “mở cửa” với cây trồng biến đổi gen

14:53 | 26/01/2022

(HQ Online) - Chính phủ Trung Quốc vừa chính thức thông qua và công bố các quy định chỉnh sửa liên quan tới đánh giá an toàn và cấp phép canh tác cây trồng biến đổi gen (BĐG). Đây được xem là động thái “mở cửa” của Trung Quốc đối với các giống cây BĐG.

Trung Quốc trồng 33 triệu ha ngô biến đổi gen, lối nào cho Việt Nam?
Cây trồng biến đổi gen- Lời giải cho “bài toán” nguyên liệu thức ăn chăn nuôi?
Ngô biến đổi gen. Ảnh: Nguyễn Thanh
Ngô BĐG đã giúp tăng năng suất thu hoạch thêm 30,4% (tương đương tăng thêm 2,03 tấn hạt tươi/ha hay 1,27 tấn hạt khô đã bỏ lõi/ha). Ảnh: Nguyễn Thanh

Trước đó, bản dự thảo đề xuất một loạt sửa đổi đối với các quy định khác nhau liên quan đến cây trồng BĐG đã được đệ trình lấy ý kiến vào tháng 11/2021.

Trong số các thay đổi được đề xuất, điểm mới nổi bật của dự thảo là: khi một sự kiện BĐG đã được cấp phép an toàn, được đưa vào giống ngô lai đã được cấp phép (giống nền) thì chỉ cần tiến hành thêm một lần thử nghiệm canh tác trên đồng ruộng kéo dài trong 1 năm để được cấp phép lưu hành giống. Điều này thay đổi khác so với quy định trước đây là phải trải qua quy trình phê duyệt cấp phép giống từ đầu.

Sau khi Chính phủ Trung Quốc chính thức thông qua và công bố các quy định chỉnh sửa liên quan tới đánh giá an toàn và cấp phép canh tác cây trồng BĐG, ước tính Trung Quốc có thể trồng 33 triệu ha ngô BĐG, tạo ra nguồn thu nhập lên đến 5 tỷ Nhân dân tệ (khoảng 17 nghìn tỷ đồng), đồng thời tạo ra các đơn vị dẫn đầu trong thị trường.

Dự kiến ngay trong năm 2022, một số giống ngô BĐG sẽ được phép canh tác.

Trung Quốc và Việt Nam đều là những quốc gia phụ thuộc nhiều vào nguồn nguyên liệu thức ăn chăn nuôi nhập khẩu, nhất là ngô nhập khẩu.

Trước những động đẩy mạnh phát triển giống cây trồng BĐG, đặc biệt là ngô BĐG của Trung Quốc, trao đổi với phóng viên Tạp chí Hải quan, một chuyên gia nhiều năm gắn bó với ngành chăn nuôi Việt Nam cho rằng, Trung Quốc đang đi khá đúng hướng.

Đó là tích tụ diện tích đủ lớn, cơ giới hóa trồng ngô BĐG. Đây là con đường tất yếu nếu muốn tự chủ về nguyên liệu sản xuất thức ăn chăn nuôi.

“Với 33 triệu ha, nếu năng suất bình quân cho ngô BĐG là 10 tấn/ha thì sản lượng thu về sẽ là 330 triệu tấn/năm. Nếu Trung Quốc có thể trồng 33 triệu ha ngô BĐG thì sẽ tương đương với Hoa Kỳ, quốc gia sản xuất và xuất khẩu ngô lớn thế giới hiện nay”, vị này tính toán.

Tại Việt Nam, cây trồng BĐG đã được chính thức được cấp phép canh tác thương mại từ 2014 - 2015 trên cây ngô. Báo cáo về “Tác động kinh tế xã hội của ngô BĐG giai đoạn 2015 – 2019 tại Việt Nam” cho thấy, ngô BĐG đã giúp tăng năng suất thu hoạch thêm 30,4% (tương đương tăng thêm 2,03 tấn hạt tươi/ha hay 1,27 tấn hạt khô đã bỏ lõi/ha) so với các giống ngô lai truyền thống.

Như vậy, nếu mở rộng diện tích gieo trồng các giống ngô này, tiềm năng bổ sung thêm nguồn cung ngô hạt trong chuỗi thức ăn chăn nuôi càng lớn. Bên cạnh đó, ngô BĐG cũng đang giúp nâng cao thu nhập ở cấp độ nông hộ từ 3,75 – 6,65 triệu đồng/ha.

Đẩy mạnh cây trồng BĐG như đậu tương BĐG, ngô BĐG cũng được không ít chuyên gia ngành nông nghiệp nhận định là một trong những giải pháp khả thi tháo gỡ khó khăn cho ngành chăn nuôi Việt Nam, giảm bớt áp lực phụ thuộc vào nguyên liệu thức ăn chăn nuôi nhập khẩu trong thời gian tới.

Nhấn mạnh có thể đưa giống ngô, đậu tương BĐG canh tác đại trà ở Việt Nam là “chìa khóa” cho sự thành công”, song ông Tống Xuân Chinh, Phó Cục trưởng Cục Chăn nuôi (Bộ NN&PTNT) cũng chia sẻ thêm: muốn phát triển đại trà cây trồng BĐG không phải điều đơn giản.

Đó là bởi phải đảm bảo đáp ứng được 3 điều kiện gồm: Đất đủ lớn, giống BĐG và cơ giới hóa đồng bộ để trồng, thu hoạch, bảo quản và chế biến ngô hạt. Hiện thực hoá điều này cần quyết tâm đủ lớn của cả hệ thống chính trị từ Quốc hội, Chính phủ cũng như khu vực tư nhân.

Ngay ngày 24/1/2022, Bộ Nông nghiệp và Nông thôn Trung Quốc cũng đã công bố các quy định mới hướng dẫn đánh giá an toàn đối với cây trồng chỉnh sửa gen, tiếp tục tạo đà đẩy nhanh triến trình cải tiến giống cây trồng.

Theo dự thảo lần này của Trung Quốc, những cây trồng chỉnh sửa gen khi đã hoàn thành các thử nghiệm đồng ruộng diện hẹp có thể xin cấp phép công nhận sản xuất luôn mà không cần phải trải qua các cuộc thử nghiệm đồng ruộng diện rộng kéo dài - vốn là một yêu cầu bắt buộc để phê duyệt cây trồng BĐG. Điều này có nghĩa là các giống cây chỉnh sửa gen sẽ chỉ mất 1 tới 2 năm để được phên duyệt, trong khi quy trình này đối với các giống cây BĐG là 6 năm.

Thanh Nguyễn