Tiếp tục áp dụng biện pháp tự vệ với phân bón DAP và MAP nhập khẩu

20:37 | 05/03/2021

(HQ Online) - Chiều tối nay 5/3, Bộ Công Thương đã phát đi thông tin Bộ này giữ nguyên quyết định áp dụng biện pháp tự vệ đối với phân bón DAP và MAP nhập khẩu trên cơ sở yêu cầu hợp lệ của ngành sản xuất trong nước.

Tiếp nhận hồ sơ đề nghị miễn trừ biện pháp phòng vệ với thép, phân bón
Điều chỉnh thuế suất phân bón tăng cạnh tranh cho doanh nghiệp trong nước
Dự kiến điều chỉnh quy định về thuế để hỗ trợ doanh nghiệp sản xuất phân bón
Tiếp tục áp dụng biện pháp tự vệ với phân bón DAP và MAP nhập khẩu
Bộ Công Thương khẳng định sẽ tiếp tục phối hợp với Bộ NN&PTNT và các đơn vị liên quan để đánh giá, rà soát biện pháp tự vệ một cách khách quan, tổng thể và phù hợp với quy định của pháp luật. Ảnh: Internet

Thuế tự vệ đối với DAP và MAP nhập khẩu được áp dụng ở mức thấp hơn, với thời gian áp dụng ngắn hơn so với quy định của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) và được giảm dần theo lộ trình.

Điều này cho thấy Bộ Công Thương và các bộ, ngành liên quan đã cân nhắc kỹ thực trạng của thị trường phân bón trong nước, tác động của biện pháp tự vệ tới các bên sử dụng và tác động đến chi phí trồng lúa.

Theo tính toán, tại thời điểm quyết định áp dụng biện pháp tự vệ, mức thuế tự vệ chỉ tương đương tối đa khoảng 0,66% tổng chi phí của người trồng lúa. Tỷ lệ này tới nay có thể còn thấp hơn do mức thuế tự vệ được giảm dần theo lộ trình trong khi nhiều chi phí khác trong sản xuất lúa tăng lên.

Bộ Công Thương phân tích, việc áp dụng thuế tự vệ theo lộ trình giảm dần một mặt tạo môi trường công bằng cho sản xuất trong nước phát triển nhưng cùng với đó cũng hướng tới việc duy trì môi trường cạnh tranh để mang tới lợi ích cho người sử dụng phân bón.

Với một nước nông nghiệp như nước ta, việc tránh phụ thuộc vào nguồn phân bón nhập khẩu là một vấn đề quan trọng. Trước năm 2009, khi ngành sản xuất trong nước chưa hình thành, giá phân bón DAP đã từng bị đẩy lên rất cao (18.000 đồng/kg năm 2008), gây ảnh hưởng tiêu cực đến người nông dân.

Thực tế cho thấy, với nhiều ngành công nghiệp đầu vào quan trọng như phân bón, kim loại cơ bản, hóa chất, chất dẻo..., khi đã có sản xuất trong nước để tạo đối trọng, giá bình quân luôn thấp hơn thời kỳ phụ thuộc hoàn toàn vào nhập khẩu trước đó.

Vì vậy, rất nhiều thành viên WTO, kể cả các nền kinh tế lớn như Hoa Kỳ, EU, Canada… đều đã và đang áp dụng các biện pháp phòng vệ thương mại để tạo môi trường cạnh tranh công bằng cho các ngành sản xuất này.

Bộ Công Thương vẫn đang phối hợp cùng các bộ, ngành liên quan theo dõi sát tình hình biến động giá cả trên thị trường phân bón DAP, MAP; giá thế giới của các nguyên liệu đầu vào và kết quả hoạt động sản xuất, kinh doanh của các doanh nghiệp trong nước.

Bộ Công Thương thông tin thêm, Bộ này đã tổ chức họp với Bộ NN&PTNT và các đơn vị liên quan để đánh giá tình hình và nhận thấy biến động giá DAP trong thời gian gần đây chủ yếu là do các yếu tố bên ngoài như: Sự tăng giá của một số nguyên liệu đầu vào, sự gia tăng của chi phí vận chuyển… Nhu cầu trong nước đối với DAP về cơ bản không tăng so với các năm trước đây.

Do các yếu tố bên ngoài như trên, không chỉ giá DAP nhập khẩu tăng mà giá một số mặt hàng phân bón nhập khẩu khác, dù không bị áp thuế tự vệ cũng tăng rất mạnh.

Trong bối cảnh đó, giá DAP sản xuất trong nước không tăng mạnh như giá DAP nhập khẩu cho thấy ngành sản xuất trong nước đã phát huy tác dụng trong việc hạn chế ảnh hưởng tiêu cực từ các yếu tố bên ngoài, góp phần kìm hãm mức tăng giá chung của phân bón DAP.

"Các biện pháp phòng vệ thương mại, trong đó có biện pháp tự vệ là các biện pháp có tính chất dài hạn nhằm đem lại một môi trường cạnh tranh công bằng giữa hàng hóa sản xuất trong nước và hàng hóa nhập khẩu. Việc áp dụng biện pháp phải tuân thủ các quy định pháp luật liên quan. Pháp luật hiện hành không có quy định về việc tạm thời hủy bỏ biện pháp tự vệ theo những biến động mang tính thời điểm", đại diện Cục Phòng vệ thương mại (Bộ Công Thương) nhấn mạnh.

Xung quanh vấn đề áp dụng biện pháp tự vệ đối với phân bón DAP và MAP nhập khẩu, trong công văn gửi tới Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Công Thương mới đây, Công ty cổ phần Tập đoàn Vinacam nêu rõ, để có đủ nguồn DAP phục vụ vụ Xuân Hè đang tới gần, kiến nghị hủy bỏ biện pháp tự vệ đối với phân bón DAP nhập khẩu để các giao dịch nhập khẩu có thể trở lại bình thường từ đầu tháng 3/2021.

Theo ông Vũ Duy Hải, Tổng giám đốc Công ty, thị trường phân bón thế giới trong 2 tháng gần đây đã tăng đột biến do khan hiếm nguồn cung và giá thế giới cũng tăng nhanh. Ngoài ra, tàu biển khan hiếm, giá cước container tăng cao gấp 3-5 lần so với trước đó, cộng với hàng rào kỹ thuật từ biện pháp tự vệ khiến giá phân bón nhập khẩu về Việt Nam tăng đột biến.

Trong khi phân Urea trong nước sản xuất vượt nhu cầu nội địa, một phần dành cho xuất khẩu thì DAP vẫn phụ thuộc phần lớn vào nhập khẩu. Đây là loại phân bón có khối lượng sử dụng lớn trong khi trong nước lại thiếu hàng.

“Hiện tồn kho hàng DAP nhập khẩu gần như bằng không trong khi vụ Xuân Hè đang đến gần, khiến giá DAP bán tại Việt Nam tăng chóng mặt. Với kinh nghiệm của mình và qua khảo sát hệ thống đại lý, Vinacam nhận định rằng tình hình thiếu hụt DAP ở Việt Nam hiện đang rất nghiêm trọng", ông Hải cho hay.

Theo Quyết định số 686/QĐ-BCT ngày 2/3/2018, thuế tự vệ chính thức đối với các sản phẩm phân bón DAP và MAP nhập khẩu vào Việt Nam được áp dụng từ ngày 7/3/2018 và sẽ hết hạn kể từ ngày 7/3/2020 nếu không được gia hạn.

Ngày 3/3/2020, Bộ Công Thương đã ban hành Quyết định số 715/QĐ-BCT gia hạn áp dụng biện pháo tự vệ đối với sản phẩm phân bón DAP, MAP nhập khẩu. Việc gia hạn áp dụng biện pháp tự vệ được áp dụng đối với các sản phẩm phân bón DAP, MAP nhập khẩu có mã HS: 3105.10.20; 3105.10.90; 3105.20.00; 3105.30.00; 3105.40.00; 3105.51.00; 3105.59.00; 3105.90.00.

Thời gian có hiệu lực là từ ngày 7/3/2020 đến ngày 6/9/2022. Mức thuế tự vệ được áp dụng là trên 1 triệu đồng/tấn.

Thanh Nguyễn