Kỳ vọng sửa luật để phòng ngừa tiêu cực trong ngành Y tế từ sớm, từ xa

08:20 | 27/05/2022

(HQ Online) - Xung quanh Dự án Luật Khám bệnh, chữa bệnh (sửa đổi) Chính phủ vừa trình và Quốc hội cho ý kiến tại tổ trong phiên họp chiều 26/5, đại biểu Quốc hội Nguyễn Anh Trí, nguyên Viện trưởng Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương bày tỏ kỳ vọng, luật đem đến nhiều thay đổi, thực sự gắn liền với lợi ích người bệnh, tránh hệ lụy trong khám chữa bệnh.

Tổng lực chống buôn lậu xăng dầu và vật tư, thiết bị y tế phòng, chống dịch
Xuất nhập khẩu trang thiết bị y tế: Chính sách cụ thể sẽ đáp ứng yêu cầu quản lý
Khẩn trương thanh tra chuyên đề việc mua sắm trang thiết bị y tế phòng, chống dịch
Đại biểu Quốc hội Nguyễn Anh Trí, nguyên Viện trưởng Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương.
Đại biểu Quốc hội Nguyễn Anh Trí, nguyên Viện trưởng Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương.

Tình trạng cán bộ y tế nghỉ việc tiếp tục gia tăng tại nhiều địa phương. Đây là thực trạng rất đáng lo ngại. Quan điểm của ông như thế nào?

Đúng là tình trạng cán bộ y tế nghỉ việc đang tiếp diễn. Thời gian qua, tôi được tham gia các đoàn giám sát của Quốc hội, nhất là của Ủy ban Về các vấn đề xã hội của Quốc hội và thấy tình trạng cán bộ y tế nghỉ việc xảy ra không chỉ ở TPHCM mà ở gần như tất cả các tỉnh, thành như: Hà Nội, Quảng Ninh, Quảng Bình... Hiện tượng đó là phổ biến, rộ lên trong giai đoạn chống dịch nặng nề nhất và đến nay vẫn tiếp diễn. Đó thực sự là vấn đề lo ngại, rất đáng quan tâm.

Cán bộ y tế nghỉ việc ở nhiều mức độ. Thứ nhất là họ chuyển từ bệnh viện công sang bệnh viện tư. Thứ hai là họ xin chuyển từ lĩnh vực y tế sang lĩnh vực khác, tìm công việc khác. Thậm chí có nhiều trường hợp nghỉ việc ở nhà hẳn.

Về nguyên nhân dẫn tới tình trạng trên, trước hết là công việc quá nhiều áp lực, đặc biệt áp lực của giai đoạn phòng chống dịch tăng vọt. Cùng với đó, tất cả chính sách, chế độ với cán bộ y tế càng ngày càng bộc lộ tính bất cập, không thỏa đáng... Tiếp theo là do những tác động cả ở hướng tích cực lẫn tiêu cực của xã hội. Xã hội đang có sự chuyển đổi, phát triển nhanh, tạo ra sự khác biệt lớn, nhất là vấn đề về kinh tế, thu nhập.

Đâu đó có ý kiến cho rằng, một số cán bộ y tế bạc nhược, sợ dịch. Điều đó không thực sự đúng. Cán bộ y tế cần đầu tiên là công việc để được làm việc, đóng góp, cống hiến, được thể hiện, nhất là những bác sỹ có tay nghề cao. Trong gần 3 năm chống dịch vừa qua, để có kết quả tích cực như hiện nay là nhờ vào sự vào cuộc của toàn Đảng, toàn dân nhưng ai cũng thấy được ngành y tế đã rất vất vả, gồng mình trong dịch. Hiện nay, dịch cơ bản kiểm soát thì gần như sờ đến đâu, trong y tế nói chung cũng có vấn đề, điều đó cũng cần xem lại. Phổ biến nhất là vấn đề luật pháp chưa bao phủ được, tạo điều kiện cho bác sĩ làm việc cho đúng, ngăn chặn việc sai nếu cán bộ y tế vi phạm từ sớm, từ xa.

Bộ Y tế xây dựng nội dung dự án luật theo hướng "lấy người bệnh làm trung tâm" thông qua việc quy định đồng thời các giải pháp về nâng cao kỹ năng hành nghề, tăng cường quản lý hoạt động của người hành nghề; nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, tăng cường khả năng tiếp cận dịch vụ của người dân với dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh; tăng cường phân cấp, phân quyền, cải cách thủ tục hành chính trong khám bệnh, chữa bệnh…

Thời gian gần đây giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) tại một số địa phương bị bắt vì có liên quan tới sai phạm trong vụ việc nâng giá kit test Covid-19 ở Công ty Việt Á. Một trong những nguyên nhân sâu xa của sự việc này có phải xuất phát từ việc luật pháp vẫn còn “kẽ hở”, thưa ông?

Về vấn đề nhiều giám đốc CDC gần đây bị bắt, phải thừa nhận có những sai sót, cần tiếp tục điều tra đúng để xử lý. Tuy nhiên, cũng cần nhìn nhận vì sao có nhiều sai phạm đến vậy? Nhiều người "say" về chuyên môn mà quên vấn đề về quản lý, tiền bạc, quy trình thực hiện gói thầu chưa chắc... nên vô tình bị sai. Ngoài ra, không loại trừ có những trường hợp biết sai nhưng cố tình làm để vụ lợi, cần xử lý nghiêm minh. Bên cạnh đó, cũng phải nói thêm rằng, sự tiến triển của dịch quá nhanh, nhiều việc buộc làm khẩn cấp. Cả 63 tỉnh, thành sờ đâu cũng có vấn đề, điều đó chứng tỏ cũng là do luật hoặc bị thiếu, chưa bao phủ hết.

Kỳ họp thứ 3, Quốc hội khoá XV, dự án Luật Khám bệnh, chữa bệnh (sửa đổi) được trình xin ý kiến Quốc hội lần đầu tiên. Ông kỳ vọng như thế nào về dự án luật này?

Tôi kỳ vọng Luật Khám chữa bệnh (sửa đổi) lần này sẽ đem đến nhiều thay đổi. Kỳ vọng thứ nhất là, luật phải thực sự là gắn liền với lợi ích người bệnh hơn và sửa đổi bổ sung những điều bất cập, khiếm khuyết thời gian qua dẫn đến nhiều hệ lụy trong khám chữa bệnh, giải quyết vấn đề của cán bộ y tế.

Nhưng điều quan trọng nhất tôi kỳ vọng là sửa luật với tầm nhìn xa. Khi xã hội đang có thay sự đổi mạnh mẽ, cuộc Cách mạng công nghiệp 4.0 làm thay đổi rất nhiều trong tổ chức hệ thống y tế, trong các công nghệ khám chữa bệnh, thậm chí về văn hóa khám chữa bệnh mà điển hình là khám chữa bệnh từ xa thì đợt này luật cần được điều chỉnh, bổ sung cho đầy đủ để y tế thực sự có bước tiến mạnh mẽ, hiệu quả nhất nhưng mang tính hội nhập lớn với quốc tế.

Xin cảm ơn ông!

Đức Quang (ghi)