Cơ hội tăng vốn cho 4 “ông lớn” ngân hàng

13:31 | 29/10/2020

(HQ Online) - Chính phủ mới ban hành Nghị định 121/2020/NĐ-CP sửa đổi bổ sung Nghị định 91/2015/NĐ-CP về đầu tư vốn nhà nước vào doanh nghiệp và quản lý, sử dụng vốn, tài sản tại doanh nghiệp. Theo đó, bổ sung các ngân hàng TMCP do Nhà nước nắm giữ trên 50% vốn điều lệ vào danh mục doanh nghiệp được tiếp tục đầu tư vốn để duy trì tỷ lệ cổ phần, vốn góp của Nhà nước tại các doanh nghiệp này.

Chưa được cấp bù chênh lệch lãi suất, 4 "ông lớn" chưa thể cho vay mua nhà ở xã hội
4 "ông lớn" ngân hàng thương mại nhà nước được bổ sung vốn
Cổ phiếu “ông lớn” ngân hàng đóng góp cho VN-Index hơn 3 điểm tuần qua
Ngân hàng số, ngân hàng xanh HDBank tiếp tục nhận giải thưởng quốc tế
Cú bắt tay của những “ông lớn”: Kéo tiến hay đẩy lui?
Tăng vốn cho 4 “ông lớn” ngân hàng: Có nên “xin - cho” mãi?
Cơ hội tăng vốn  cho 4 “ông lớn” ngân hàng
Chính thức có cơ sở pháp lý để tăng vốn điều lệ cho "Big 4" ngân hàng Việt Nam.

Mở cửa tăng vốn cho “Big 4”

Trong 4 ngân hàng TMCP có vốn Nhà nước, BIDV là ngân hàng có vốn điều lệ cao nhất hệ thống với 40.220 tỷ đồng, xếp sau lần lượt là VietinBank (37.234 tỷ đồng), Vietcombank (37.088 tỷ đồng), Agribank (30.641 tỷ đồng). 4 ngân hàng này đã chiếm tới 50% thị phần tín dụng, nên nếu các ngân hàng này dồi dào vốn sẽ có cơ hội giảm tiếp lãi suất (dù lãi suất hiện đã về mức thấp kỷ lục), từ đó góp phần thúc đẩy dòng vốn mạnh hơn, tăng trưởng tín dụng tốt hơn.

Theo ông Nguyễn Thế Huân, Thành viên HĐQT VietinBank, VietinBank cần phải đảm bảo duy trì mức vốn tự có, đáp ứng lộ trình áp dụng chuẩn Basel II theo quy định, đảm bảo tỷ lệ vốn cấp 1 (gồm vốn chủ sở hữu và lợi nhuận giữ lại) trên tài sản có rủi ro theo tiêu chuẩn của các cơ quan xếp hạng tín nhiệm quốc tế nhằm duy trì mức xếp hạng tín nhiệm hiện tại. Nếu không tăng được vốn điều lệ, VietinBank sẽ phải giảm tốc độ tăng trưởng tín dụng, tác động trực tiếp đến khả năng cung ứng vốn cho nền kinh tế, ảnh hưởng đến tốc độ tăng trưởng tín dụng toàn ngành và kéo theo tác động tiêu cực đến tốc độ tăng trưởng GDP của nền kinh tế.

Theo kế hoạch, trong năm 2020, các ngân hàng TMCP có vốn Nhà nước phải giảm khoảng 40% lợi nhuận để hỗ trợ giảm lãi suất. Thực tế từ đầu năm đến nay, các ngân hàng này đã nhiều lần điều chỉnh giảm lãi suất cho vay và đưa ra nhiều gói vay ưu đãi phù hợp với “sức khỏe” của doanh nghiệp trong tình hình dịch bệnh Covid-19. Hiện mới chỉ có một trong 4 “ông lớn” ngân hàng công bố báo cáo tài chính quý 3, nhưng từ báo cáo tài chính quý 2 đã cho thấy, dưới tác động của đại dịch, các ngân hàng này đều có xu hướng giảm lợi nhuận, nợ xấu lại tăng lên.

Tính đến cuối tháng 9/2020, tổng tài sản Vietcombank đạt hơn 1,18 triệu tỷ đồng, giảm 2,8%. Hoạt động kinh doanh trong quý 3 của ngân hàng tiếp tục chịu ảnh hưởng lớn từ dịch Covid-19. So với cùng kỳ năm 2019, thu nhập lãi thuần và lãi thuần từ hoạt động dịch vụ cùng giảm 2%, lần lượt đạt 8.723 tỷ đồng và 1.257 tỷ đồng. Đặc biệt, lãi từ hoạt động khác giảm tới 39% xuống còn 540 tỷ đồng. Đáng chú ý, quy mô nợ xấu của ngân hàng này đến quý 3 đã tăng 15% so với thời điểm đầu năm, lên gần 7.900 tỷ đồng.

Chuyên gia tài chính – ngân hàng, TS. Nguyễn Trí Hiếu cho rằng, lợi nhuận sụt giảm trong bối cảnh rủi ro nợ xấu gia tăng sẽ ảnh hưởng đáng kể đến an toàn vốn của ngân hàng. Nếu không sớm được cấp vốn, 4 ngân hàng này sẽ khó làm tốt nhiệm vụ “bệ đỡ” cho nền kinh tế. Do đó, Nghị định 121 là cơ sở pháp lý cho phép các ngân hàng thương mại cổ phần quốc doanh được tăng vốn điều lệ bằng nguồn vốn Nhà nước nhằm đảm bảo tỷ lệ an toàn vốn (CAR) và đảm bảo tăng trưởng.

Đảm bảo tỷ lệ an toàn

Với Nghị định số 121, VietinBank, Vietcombank và BIDV có thể được phép giữ lại lợi nhuận, chia cổ tức bằng cổ phiếu để tăng vốn điều lệ. Theo đó, Vietcombank dự kiến sẽ phát hành cổ phiếu chi trả cổ tức cho cổ đông năm 2018 với tỷ lệ 18%, đồng thời phát hành cổ phiếu riêng lẻ với qui mô 6,5% vốn điều lệ chào bán cho nhà đầu tư tổ chức có tiềm lực tài chính. Nếu 2 kế hoạch này hoàn tất, vốn điều lệ của Vietcombank có thể tăng thêm hơn 9.000 tỷ đồng, lên tối đa ở mức 46.176 tỷ đồng.

BIDV cũng đã thông qua phương án tăng vốn điều lệ thêm 6.230 tỷ đồng (tương ứng tăng 15,5%) lên 46.432 tỷ đồng thông qua phát hành cổ phần phổ đông để trả cổ tức và chào bán cổ phiếu ra công chúng hoặc chào bán riêng lẻ.

Với VietinBank, vốn điều lệ của ngân hàng này đã không thể tăng kể từ năm 2014 đến nay. Vì thế, ngay khi Nghị định 121 được ban hành, VietinBank cho biết đang khẩn trương thực hiện các thủ tục tăng vốn điều lệ trong thời gian sớm nhất. Việc tăng vốn điều lệ là điều kiện “đủ” để ngân hàng đảm bảo yêu cầu tỷ lệ CAR tối thiểu theo chuẩn mực Basel II. Nói thêm về phương án nâng cao năng lực tài chính của ngân hàng, ông Nguyễn Thế Huân cho biết, nâng cao năng lực vốn tự có trở thành một yêu cầu cấp thiết đối với sự phát triển bền vững của VietinBank. Ngân hàng đã triển khai nhiều giải pháp, biện pháp đồng bộ nhằm cải thiện vốn từ nguồn lực nội tại. Trong đó, các biện pháp cải thiện tỷ lệ an toàn vốn gồm: Cơ cấu lại vốn tự có giữa vốn cấp 1 và vốn cấp 2, phát hành trái phiếu thứ cấp để tăng vốn cấp 2, nâng cao hiệu quả đầu tư, góp vốn…

Trước khi Nghị định được ban hành, các ngân hàng TMCP có vốn Nhà nước đều đã tìm cách lên phương án tăng vốn, đảm bảo vai trò cung ứng tín dụng cho nền kinh tế. Trong đó, BIDV đã bán 15% vốn cho Keb Hana Bank từ cuối 2019 để tăng vốn. Tuy nhiên, Agribank là ngân hàng 100% sở hữu của Nhà nước, chỉ có thể tăng vốn từ nguồn ngân sách, ngân hàng dự kiến được bổ sung không quá 3.500 tỷ đồng vốn điều lệ trong năm nay.

Hương Dịu