Việc nâng mức giảm trừ gia cảnh phải đảm bảo theo luật hiện hành

15:26 | 18/05/2020

(HQ Online) - Chính phủ đã có tờ trình dự thảo nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh của thuế thu nhập cá nhân.

viec nang muc giam tru gia canh phai dam bao theo luat hien hanh Hộ kinh doanh đã được bù đắp khoản giảm trừ gia cảnh khi tính thuế Thu nhập cá nhân
viec nang muc giam tru gia canh phai dam bao theo luat hien hanh Infographics: Nâng mức giảm trừ gia cảnh, số thuế phải nộp hàng tháng thay đổi thế nào?
viec nang muc giam tru gia canh phai dam bao theo luat hien hanh Nâng mức giảm trừ gia cảnh: Thêm 1 triệu người sẽ không phải nộp thuế thu nhập cá nhân nữa
viec nang muc giam tru gia canh phai dam bao theo luat hien hanh
quyet toan thue

44% số người đang nộp thuế sẽ không phải nộp nữa

Tờ trình của Chính phủ nêu rõ: theo quy định tại khoản 4 Điều 1 Luật số 26/2012/QH13 (Luật Thuế thu nhập cá nhân), trường hợp chỉ số giá tiêu dùng (CPI) biến động trên 20% so với thời điểm Luật có hiệu lực thi hành hoặc thời điểm điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh gần nhất thì Chính phủ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh quy định tại khoản này phù hợp với biến động của giá cả để áp dụng cho kỳ tính thuế tiếp theo.

Theo số liệu Tổng cục Thống kê cung cấp, chỉ số CPI tại thời điểm cuối tháng 12/2019 so với thời điểm 1/7/2013 là 123,2%, tăng 23,2%. Căn cứ quy định tại khoản 4 Điều 1 Luật số 26/2012/QH13 nêu trên, cần thiết phải nghiên cứu điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh của thuế thu nhập cá nhân.

Trên cơ sở đó, Chính phủ đề xuất điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh quy định tại khoản 1 Điều 19 Luật Thuế thu nhập cá nhân (đã được sửa đổi, bổ sung tại khoản 4 Điều 1 của Luật số 26/2012/QH13) như sau: Mức giảm trừ đối với đối tượng nộp thuế là 11 triệu đồng/tháng (132 triệu đồng/năm); mức giảm trừ đối với mỗi người phụ thuộc là 4,4 triệu đồng/tháng.

Việc điều chỉnh nâng mức giảm trừ gia cảnh nêu trên, theo Bộ Tài chính, sẽ góp phần giảm bớt khó khăn cho người nộp thuế trong bối cảnh giá cả, lạm phát tăng so với thời điểm năm 2013.

Số thuế phải nộp sẽ được giảm cho mọi đối tượng nộp thuế, trong đó mức độ giảm số thuế phải nộp của nhóm người nộp thuế ở bậc thuế thấp sẽ cao hơn so với những người nộp thuế ở bậc thuế cao.

Như vậy, một bộ phận lớn những người đang nộp thuế thu nhập cá nhân ở bậc 1 (chiếm đến 44% số người nộp thuế thu nhập cá nhân) sẽ chuyển sang diện không phải nộp thuế. Những người có thu nhập 20 triệu đồng/tháng nếu có 2 người phụ thuộc thì số thuế thu nhập cá nhân phải nộp hàng tháng chỉ chiếm khoảng 0,05% thu nhập (10 nghìn đồng/tháng). Những người có thu nhập dưới 15 triệu đồng/tháng có người phụ thuộc sẽ không phải nộp thuế.

Việc nâng mức phải đảm bảo theo Luật

Khi tổ chức lấy ý kiến rộng rãi trước khi trình, cơ quan soạn thảo đã nhận lại nhiều ý kiến trái chiều xung quanh mức nâng nói trên. Một số cho rằng nên nâng cao hơn nữa so với dự thảo đề ra.

Giải trình vấn đề này, Bộ Tài chính cho rằng không thể làm khác được vì việc điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh lần này phải thực hiện đúng theo quy định tại Luật Thuế thu nhập cá nhân. Đó là căn cứ chỉ số CPI từ thời điểm Luật này có hiệu lực thi hành (1/7/2013) để điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh phù hợp với sự biến động của giá cả. Việc điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh theo các tiêu chí khác phải được sửa đổi, bổ sung tại Luật và thuộc thẩm quyền của Quốc hội.

Khi đóng góp vào dự thảo, nhiều chuyên gia cũng đồng tình rằng, việc nâng mức giảm trừ nêu trên là phù hợp với điều kiện hiện nay, đảm bảo hài hòa lợi ích của Nhà nước và người nộp thuế. Ông Trần Quang Chiểu - Ủy viên thường trực Ủy ban Tài chính - Ngân sách của Quốc hội bình luận: Đề xuất điều chỉnh căn cứ theo CPI của Bộ Tài chính là hoàn toàn hợp lí với pháp luật hiện hành. Bởi lẽ việc sửa đổi mức giảm trừ gia cảnh lần này căn cứ theo đúng quy định tại khoản 4 Điều 1 Luật số 26/2012/QH13. Luật đã quy định nên việc Bộ Tài chính dùng chỉ số giá tiêu dùng CPI làm căn cứ để điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh là chiếu theo đúng Luật. "Với các chỉ tiêu khác như: GDP bình quân đầu người, tiền lương tối thiểu vùng, mức thu nhập và chi tiêu trung bình xã hội,... Bộ Tài chính nên nghiên cứu, tham khảo khi sửa quy định về giảm trừ gia cảnh tại Luật thuế Thu nhập cá nhân sau này" - ông Chiểu nói.

Qua nghiên cứu, rà soát, Bộ Tài chính thấy rằng còn nhiều nội dung khác cần được xem xét, sửa đổi tại Luật thuế Thu nhập cá nhân như: rà soát, mở rộng thu nhập chịu thuế; xem xét điều chỉnh biểu thuế; đối tượng miễn, giảm thuế; sửa đổi các quy định liên quan đến quyết toán thuế, hoàn thuế.

Do đó, Bộ Tài chính đang tiến hành tổng kết đánh giá kết quả triển khai Chiến lược cải cách hệ thống thuế giai đoạn 2011-2020, nghiên cứu xây dựng Chiến lược cải cách hệ thống thuế giai đoạn 2021-2030 để trình Thủ tướng Chính phủ. Trên cơ sở đó, Bộ sẽ tiến hành xây dựng các Luật thuế sửa đổi (trong đó có Luật thuế thu nhập cá nhân sửa đổi) để trình các cấp có thẩm quyền vào thời điểm thích hợp.

Đa số ý kiến trong thường trực đồng tình với mức giảm trừ gia cảnh này. Tuy nhiên, đề nghị thời gian tới Chính phủ tổng kết, đánh giá tổng thể việc thực hiện Luật thuế Thu nhập cá nhân giai đoạn 2011-2020 để sửa đổi một cách căn bản, toàn diện.

(Báo cáo thẩm tra của Ủy ban Tài chính - ngân sách)

Hồng Vân