Thị trường trái phiếu doanh nghiệp thăng trầm nửa đầu năm

11:03 | 29/07/2022

(HQ Online) - Trong nửa đầu năm 2022, thị trường trái phiếu doanh nghiệp đã có những biến động sau khi cơ quan quản lý có sự vào cuộc mạnh mẽ nhằm chấn chỉnh để lành mạnh hóa thị trường. Sự biến động của thị trường trái phiếu doanh nghiệp đã phần nào làm ảnh hưởng đến nguồn vốn của các DN, đặc biệt là DN trong lĩnh vực xây dựng, bất động sản.

“Quản” thị trường trái phiếu doanh nghiệp
Phát triển thị trường trái phiếu doanh nghiệp: Vấn đề ở kiểm soát rủi ro
Thị trường trái phiếu doanh nghiệp thăng trầm nửa đầu năm
Thị trường trái phiếu doanh nghiệp thăng trầm nửa đầu năm 2022. Ảnh: ST

Phát hành TPDN giảm mạnh vào tháng 4

Sau những hoạt động tăng cường quản lý của cơ quan nhà nước đối với hoạt động phát hành TPDN, cung cấp dịch vụ và đầu tư TPDN riêng lẻ, thị trường TPDN các tháng đầu năm 2022 đã có những thay đổi. Một số doanh nghiệp phát hành trái phiếu đã chủ động thực hiện công bố thông tin bất thường hoặc công bố thông tin bổ sung về mục đích và phương án sử dụng vốn trái phiếu.

Số liệu từ Bộ Tài chính cho thấy, về khối lượng phát hành, trong 6 tháng đầu năm 2022, khối lượng TPDN phát hành riêng lẻ đạt 257.857 tỷ đồng. Khối lượng phát hành TPDN tập trung chủ yếu trong tháng 1/2022, và bắt đầu giảm từ tháng 2 đến tháng 4. Cụ thể, khối lượng phát hành trong tháng 1 là 55,9 nghìn tỷ đồng, khối lượng phát hành trong tháng 3 là 48,8 nghìn tỷ đồng, thị trường giảm mạnh vào tháng 4 với mức phát hành là 30,6 nghìn tỷ đồng. Từ tháng 5, khối lượng phát hành tăng trở lại, trong đó, khối lượng phát hành trong tháng 5 là 44,2 nghìn tỷ đồng, khối lượng phát hành tháng 6/2022 khoảng 47,5 nghìn tỷ đồng.

Phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị Sơ kết 6 tháng đầu năm và triển khai nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2022 của Bộ Tài chính, Phó Thủ tướng Lê Minh Khái cho biết, hiện nay, Bộ Tài chính đã trình Chính phủ sửa đổi Nghị định số 153/2022/NĐ-CP về trái phiếu doanh nghiệp, đề nghị Bộ Tài chính tiếp tục bám sát quá trình xử lý, kịp thời tiếp thu, hoàn chỉnh để sớm ban hành, giúp thị trường trái phiếu hoạt động minh bạch, hiệu quả.

Về hoạt động mua lại trái phiếu trước hạn, trong quý 1/2022, khối lượng mua lại trước hạn khoảng 12,8 nghìn tỷ đồng, khối lượng mua lại trước hạn trong quý 2/2022 khoảng 49,1 nghìn tỷ đồng. Lũy kế 6 tháng đầu năm 2022, các doanh nghiệp đã mua lại trước hạn khoảng 61,9 nghìn tỷ đồng TPDN.

Hoàn thiện chính sách, tăng cường giám sát thị trường TPDN

Cùng với việc TPDN tăng trở lại, Bộ Tài chính cho biết, qua theo dõi, giám sát việc phát hành TPDN thấy xuất hiện một số hành vi bất thường, tiềm ẩn nhiều rủi ro cho nhà đầu tư và thị trường chứng khoán. Trước tình hình trên, mới đây, Bộ trưởng Bộ Tài chính đã yêu cầu các đơn vị liên quan chủ động tăng cường quản lý, giám sát việc phát hành, huy động TPDN riêng lẻ; đẩy mạnh thanh tra, kiểm tra các hoạt động trên thị trường TPDN đồng thời cảnh báo các rủi ro đối với nhà đầu tư trên thị trường.

Nhìn lại quãng thời gian nửa đầu năm 2022 cho thấy, công tác quản lý giám sát thị trường đã được các cơ quan chức năng triển khai mạnh mẽ, quyết liêt. Điều đó đã tác động mạnh đến diễn biến trên thị trường. Thời gian qua, khi thị trường có dấu hiệu tăng trưởng nóng, Bộ Tài chính đã thường xuyên đánh giá việc triển khai các quy định về phát hành TPDN để báo cáo Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ điều chỉnh khung khổ pháp lý cho phù hợp. Về quản lý giám sát, Bộ Tài chính đã tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra. Trên cơ sở kết quả kiểm tra, Bộ đã có văn bản chấn chỉnh hoạt động phát hành của các doanh nghiệp. Trong năm 2021, Ủy ban Chứng khoán nhà nước (UBCKNN) đã kiểm tra và ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với 2 doanh nghiệp bất động sản và chuyển cơ quan điều tra 1 trường hợp. Đặc biệt, trong các tháng đầu năm 2022, UBCKNN cũng đã phối hợp với cơ quan điều tra trong vụ việc Tập đoàn Tân Hoàng Minh. Bộ Tài chính cũng đã chỉ đạo UBCKNN và các đơn vị chức năng lập danh sách kiểm tra các doanh nghiệp bất động sản, xây dựng có khối lượng phát hành lớn, phát hành trái phiếu không rõ mục đích phát hành, không có tài sản đảm bảo, hệ số dư nợ TPDN riêng lẻ cao gấp nhiều lần vốn chủ sở hữu, có tỷ lệ nhà đầu tư cá nhân nắm giữ trái phiếu cao. Động thái này đã khiến lượng TPDN riêng lẻ phát hành sụt giảm, đặc biệt là TPDN bất động sản.

Liên quan đến phát hành TPDN bất động sản, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Thanh Nghị cho biết, từ nay đến cuối năm, Bộ Xây dựng cùng với các đơn vị liên quan sẽ kiểm soát chặt chẽ phát hành TPDN bất động sản, nhất là trái phiếu riêng lẻ, hoạt động huy động vốn của các DN bất động sản trên thị trường chứng khoán. Đồng thời hướng dẫn thực hiện hoạt động phát hành trái phiếu, huy động vốn trên thị trường chứng khoán của các DN bất động sản theo đúng quy định, tạo điều kiện, không làm cản trở hoạt động huy động vốn của các DN có đủ năng lực, hoạt động kinh doanh tốt, hiệu quả, lành mạnh…

Từ nay đến cuối năm, đối với việc phát triển thị trường TPDN, Bộ Tài chính cho biết sẽ tập trung vào các giải pháp về hoàn thiện chính sách, tăng cường quản lý giám sát thị trường TPDN, nâng cao chất lượng hàng hóa, cải thiện chất lượng dịch vụ của các tổ chức cung cấp dịch vụ trên thị trường. Đồng thời, tiếp tục tổ chức các đợt thanh tra, kiểm tra các doanh nghiệp phát hành và các công ty cung cấp dịch vụ trên thị trường TPDN như công ty chứng khoán, công ty kiểm toán, thẩm định giá để nâng cao chất lượng phát hành của doanh nghiệp phát hành, chất lượng cung cấp dịch vụ trên thị trường TPDN.

Hoài Anh