Thấy lá mùi già là thấy Tết

11:25 | 22/01/2020

(HQ Online) - Những ngày cuối cùng của năm ai cũng bận rộn, nhưng dù bận đến mấy, rất nhiều gia đình không quên mua nắm lá mùi, tắm chiều 30 Tết. Tắm lá mùi vào ngày tất niên là nét đẹp văn hóa được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, như một “nghi thức” không thiếu được đối với nhiều người.

thay la mui gia la thay tet Nhọc nhằn bán đào, quất mưu sinh trong đêm đông Hà Nội
thay la mui gia la thay tet Đậm đà hương vị bánh chưng Tranh Khúc

Chợ ngày Tết, giữa bạt ngàn những loại hoa, rau củ quả, thịt thà, dưa hành… là những xe chở ngồn ngộn những bó mùi già đứng chen giữa chợ. Những xe mùi già hết rất nhanh, người đi chợ ai cũng nhanh tay mua 5-10 nắm, người bán, người mua đều hỉ hả, mua bán nhanh nhảu, không mặc cả, không thêm bớt.

thay la mui gia la thay tet

Sáng ra xách làn đi chợ Tết, mẹ chồng tôi nhắc "nhớ mua lá mùi". Không cứ nhà tôi, tắm nước lá mùi già vào chiều 30 Tết rồi rửa mặt sáng mùng 1 từ lâu đã trở thành phong tục khó bỏ.

Cô bạn xa xứ định cư lâu năm ở Úc, đến Tết điện thoại về thường bùi ngùi nghẹn ngào thốt lên "xa quê, Tết về, tao nhớ nhất mùi thơm của lá mùi già. Nhớ đến quặn lòng, quay quắt".

thay la mui gia la thay tet

Theo người già trong nhà, quan niệm của người xưa, việc tắm lá mùi già vào ngày cuối năm là để xua tan những chuyện không vui, những bụi trần vướng bận trong suốt một năm qua, từ đó sẵn sàng đón nhận niềm vui trong năm mới.

Cây mùi được chọn để nấu nước tắm phải là loại mùi già đã trổ hoa, kết trái, thân cây đã chuyển từ màu xanh sang nâu tía và khi đun lên, cho mùi thơm ngan ngát, cay cay, rất riêng biệt.

thay la mui gia la thay tet

Mùa già mua về, rửa sạch bui đất dưới vòi nước chảy to không để nát lá rồi cho vào nồi nước đun. Chỉ cần 2 bó nho nhỏ nồi nước mùi đã thơm lừng cả nhà, mùi hương nhẹ nhàng, dễ chịu, lan tỏa khắp nhà. Mọi bận rộn, hối hả dường như được lắng lại, không gian ấm áp, tinh thiết, nhẹ nhàng

Dường như khi tắm thứ nước lá mùi này, mọi vận đen đủi, muộn phiền lo lắng trong năm cũ được gột bỏ - chỉ còn lại đó một cảm giác sảng khoái, sẵn sàng đón một năm mới với nhiều niềm vui, hạnh phúc và may mắn hơn.

Hương thơm của lá mùi già đọng lại rất lâu. Tắm xong, cả nhà vẫn phảng phất hương đến vài ba ngày Tết.

Nhưng ẩn sau đó, hương thơm của lá mùi già còn khiến cho mỗi người lưu luyến, vấn vương nhớ về mùi hương của cội nguồn, quê hương mình.

Vậy nên, tết dù sắm sang đủ đầy đến mấy mà chưa mua chục bó mùi già, về đun nồi nước, cho cả nhà tắm, là vẫn thiếu.

thay la mui gia la thay tet
thay la mui gia la thay tet

Cây mùi được trồng vào cuối tháng 9 âm lịch. Sau chừng hai tháng, cây cao khoảng 60 cm, ra hoa và kết trái. Một phần hạt mùi sẽ làm giống, một phần để nguyên trên cây mang bán dịp cận Tết.

thay la mui gia la thay tet
Từ một bó to như cỏ dại...
thay la mui gia la thay tet
Mùi già được lựa bó thành những nắm nhỏ
thay la mui gia la thay tet
Cây mùi được chọn để nấu nước tắm nên là loại mùi già đã trổ hoa, kết trái, thân cây đã chuyển từ màu xanh sang nâu tía và khi đun lên, cho mùi thơm ngan ngát, cay cay, rất riêng biệt.
thay la mui gia la thay tet

Mỗi bó mùi có giá bán buôn 1.000 đồng.

thay la mui gia la thay tet
Và lên đến chợ bán sẽ có giá... tùy nơi, tuyff lúc, nhưng cũng không quá 5.000 đồng/bó

Nguyễn Hà