Tận dụng tốt UKVFTA: “Bước khỏi vùng an toàn”, tiếp cận thị trường lớn

11:11 | 28/11/2021

(HQ Online) - Sau gần 1 năm có hiệu lực, Hiệp định thương mại tự do Việt Nam- Vương quốc Anh (UKVFTA) đã thúc đẩy giao thương đôi bên gia tăng đáng kể bất chấp tác động của đại dịch Covid-19. Hàng Việt còn nhiều dư địa XK vào Vương quốc Anh, song điều kiện tiên quyết là DN XK phải “bước khỏi vùng an toàn”, nắm kỹ thông tin thị trường.

Tổng cục Hải quan là một trong những cơ quan đầu mối triển khai UKVFTA
UKVFTA có hiệu lực 5 tháng, xuất khẩu sang Anh tăng ngay 29%
Hướng dẫn triển khai Hiệp định UKVFTA
Sắt thép là một trong những mặt hàng có kim ngạch xuất khẩu cao sang Vương quốc Anh từ đầu năm  đến nay.	Ảnh: N.Thanh
Sắt thép là một trong những mặt hàng có kim ngạch xuất khẩu cao sang Vương quốc Anh từ đầu năm đến nay. Ảnh: N.Thanh

Xuất nhập khẩu đều tăng mạnh

Hiệp định UKVFTA có hiệu lực tạm thời từ ngày 1/1/2021 và hiệu lực chính thức từ ngày 1/5/2021. Ông Lương Hoàng Thái, Vụ trưởng Vụ Chính sách thương mại đa biên (Bộ Công Thương) cho biết, trong 10 tháng năm 2021, thương mại 2 chiều giữa Việt Nam và Vương quốc Anh đạt 5,5 tỷ USD, trị giá XNK đều tăng 2 chữ số.

Hiệp định UKVFTA được đàm phán dựa trên nguyên tắc kế thừa các cam kết đã có trong Hiệp định EVFTA với những điều chỉnh cần thiết để đảm bảo phù hợp với khuôn khổ thương mại song phương giữa Việt Nam và Vương quốc Anh.

Theo đó, Hiệp định gồm 9 điều khoản; 1 Phụ lục sửa đổi một số điều của lời văn EVFTA; 1 Nghị định thư và 1 thư song phương trao đổi giữa Việt Nam và Vương quốc Anh. Về cơ bản, các nội dung thuộc diện điều chỉnh của Hiệp định UKVFTA cũng tương tự như Hiệp định EVFTA, gồm: Thương mại hàng hóa, quy tắc xuất xứ, hải quan và thuận lợi hóa thương mại, các biện pháp vệ sinh an toàn thực phẩm (SPS), các rào cản kỹ thuật trong thương mại (TBT)…

Cụ thể, trị giá XK hàng hóa của Việt Nam sang Vương quốc Anh đạt 4,7 tỷ USD, tăng 15% so với cùng kỳ năm trước. Ở chiều ngược lại, trị giá hàng hóa NK từ Vương quốc Anh vào Việt Nam đạt 706 triệu USD, tăng 25,3% so với cùng kỳ năm trước. Mặt hàng XK chủ yếu của Việt Nam sang Vương quốc Anh là: điện thoại, dệt may, da giày, sắt thép, thủy sản, rau quả... Trong khi đó, Việt Nam chủ yếu NK: máy móc, dược phẩm, nguyên phụ liệu dệt may, sản phẩm hóa chất...

Bà Emily Hamblin, Tổng lãnh sự và Giám đốc Thương mại Vương quốc Anh tại Việt Nam đánh giá, trước khi có Hiệp định UKVFTA, Việt Nam đã là một trong những đối tác thương mại quan trọng của Vương quốc Anh. Trong những năm gần đây, thương mại song phương đã tăng lên gấp 3 lần so với trước đó. “Đặc biệt, ngay trong năm 2021 dù đối mặt không ít thách thức song thương mại đôi bên vẫn tăng trưởng đáng kể, hy vọng đà tăng trưởng này sẽ tiếp tục duy trì trong thời gian tới”, bà Emily Hamblin nói.

Hiệp định UKVFTA đã tạo ra sức bật tốt cho giao thương giữa Việt Nam và Vương quốc Anh, song ông Lương Hoàng Thái cũng lưu ý, trị giá hàng hóa XK của Việt Nam vào Vương quốc Anh mới chỉ chiếm 0,88% tổng trị giá NK của thị trường này. Tương tự, trị giá NK của Việt Nam hiện mới chiếm khoảng 0,17% tổng trị giá hàng hóa Vương quốc Anh XK ra thị trường thế giới. Điều đó có nghĩa là, dư địa thị trường hợp tác giữa 2 nước còn lớn.

“Đáng chú ý, mặt hàng XNK giữa 2 quốc gia mang tính bổ sung thay vì cạnh tranh, là điều kiện thuận lợi để DN 2 nước khai thác hơn nữa lợi thế của UKVFTA, từ đó nâng quan hệ thương mại song phương lên tầm cao mới”, lãnh đạo Vụ Chính sách thương mại đa biên nhấn mạnh.

Cần “bước khỏi vùng an toàn”

Dư địa thị trường lớn nhưng làm sao để DN Việt ngày càng tận dụng tốt hơn cơ hội mở ra từ Hiệp định UKVFTA? Trả lời câu hỏi này, ông Ngô Chung Khanh, Phó Vụ trưởng Vụ Chính sách thương mại đa biên phân tích, thực tế tiếp cận cho thấy, có khá nhiều DN Việt Nam đang kinh doanh, tư duy theo lối an toàn, tập trung nhiều vào thị trường vốn đã quen, thị trường truyền thống mà chưa chú trọng sang các thị trường Việt Nam có FTA lớn, kể cả FTA vừa ký kết. “Có không ít DN chưa thực sự sẵn sàng XK sang Vương quốc Anh vì lo ngại có nhiều rào cản, tiêu chuẩn cao. Muốn tận dụng hiệu quả UKVFTA, điều đầu tiên các DN phải thay đổi tư duy, thoát khỏi vùng an toàn để kinh doanh thị trường mới”, ông Ngô Chung Khanh nói.

Ông Nguyễn Cảnh Cường, Tham tán thương mại Việt Nam tại Vương quốc Anh chia sẻ thêm, để tiếp cận thị trường Vương quốc Anh hiệu quả, trước tiên DN phải hiểu được tập quán, phương pháp tiếp cận các đối tác người Anh. Trước đại dịch, đối tác người Anh thường thích gặp trực tiếp nhà cung cấp tiềm năng để trao đổi. Hiện nay, nước Anh đã mở cửa gần như các hoạt động kinh tế, hội chợ quốc tế đã khôi phục từng bước. Nếu các DN Việt Nam đã tiêm vắc xin, có chứng nhận âm tính Covid-19 thì có thể tham dự hội chợ quốc tế. Nếu gặp khó khăn không tham dự trực tiếp, DN có thể ủy quyền, cử đại diện của mình tại Anh để tham gia hội chợ quốc tế, gặp gỡ đối tác NK tiềm năng.

“Một trong những đầu mối DN có thể đại diện, ủy quyền là Hội doanh nhân Việt Nam tại Vương quốc Anh. Ngoài ra, DN Việt Nam cũng có thể sử dụng mạng lưới các cựu sinh viên Việt Nam tại Anh, sinh viên học về kinh tế, kinh doanh tại Anh thay mặt tham gia các hội chợ quốc tế này”, ông Nguyễn Cảnh Cường gợi ý.

Ngoài các vấn đề nêu trên, việc đáp ứng tiêu chuẩn, chất lượng hàng hoá cũng là yếu tố quan trọng khi muốn đẩy mạnh XK hàng hoá Việt tại thị trường Vương quốc Anh, đặc biệt với hàng nông sản. Một trong những điều kiện tiên quyết để nông sản Việt Nam thâm nhập thị trường là đáp ứng tiêu chuẩn Global GAP. Đối tác tại Vương quốc Anh nói riêng, thị trường EU nói chung có tổ chức nghiên cứu, thống kê về sản xuất nông nghiệp của Việt Nam và mong muốn thiết lập quan hệ hợp tác lâu dài, bền vững. Họ rất quan tâm, yêu cầu cao với quy trình sản xuất. “Có một thực tiễn là, DN Việt Nam khi không đủ số lượng sản phẩm đạt tiêu chuẩn sẵn sàng thu gom hàng hoá từ nhà sản xuất khác để đáp ứng đủ đơn hàng. Điều này gây e ngại và khiến nhà NK muốn phối hợp kiểm soát chất lượng đơn hàng”, ông Nguyễn Cảnh Cường nói.

Đức Quang