Tại sao áp dụng phương pháp gộp mẫu thực hiện xét nghiệm PCR để phát hiện Covid-19?

09:26 | 10/08/2020

(HQ Online) - PGS.TS Lương Ngọc Khuê, Cục trưởng Cục quản lý Khám, chữa bệnh- Phó Trưởng Tiểu ban điều trị cho biết, phương pháp gộp mẫu (pool) thực hiện xét nghiệm là phương thức lấy một phần của mỗi trong các mẫu để đưa vào gộp và tách chiết, xét nghiệm, phần còn lại của các mẫu được bảo quản để xét nghiệm riêng rẽ lại lần 2 nếu xét nghiệm mẫu gộp dương tính.

Các bệnh viện Trung ương sẽ hỗ trợ Hà Nội xét nghiệm PCR
Những cơ sở nào tại Hà Nội thực hiện xét nghiệm PCR?
Hà Nội: Tập trung ưu tiên xét nghiệm theo PCR theo diện rộng

Trước đó, từ sáng 5/8/2020, Đà Nẵng áp dụng phương pháp xét nghiệm gộp mẫu đối với một số khu vực cộng đồng dân cứ có số lượng mẫu xét nghiệm lớn (bỏ nhiều mẫu vào ống xét nghiệm để cho ra xét nghiệm gộp), phương pháp này cho ra kết quả nhanh hơn rất nhiều so với xét nghiệm từng mẫu.

tai sao ap dung phuong phap gop mau thuc hien xet nghiem pcr de phat hien covid 19
Phương pháp gộp mẫu xét nghiệm đã được thực hiện tại Đà Nẵng và cho thấy hiệu quả.

Đây cũng là cách để Đà Nẵng đẩy nhanh tốc độ xét nghiệm nhằm phát hiện bệnh nhân Covid-19 trong cộng đồng; trong khi các điều kiện xét nghiệm cũ chưa đủ nguồn lực.

Lý giải về phương pháp này, theo PGS. TS Lương Ngọc Khuê, hiện trên thế giới đã có nhiều nghiên cứu chứng tỏ hiệu quả của phương pháp gộp mẫu (pool) thực hiện xét nghiệm Realtime RT-PCR nhằm phát hiện virus SARS-CoV-2.

Theo đó, ngày 15/6/2020, Tổ chức Y tế thế giới tại Việt Nam, thông qua WHO Châu Âu cũng đã tổ chức Hội thảo trực tuyến chia sẻ kinh nghiệm của Trung tâm truyền máu Frankfurt, Đức về dùng phương pháp Pool để xét nghiệm SARS-CoV-2 bằng kỹ thuật Realtime RT-PCR.

Gần đây, ngày 23/7/2020, Trung tâm dự phòng và kiểm soát dịch bệnh Hoa Kỳ CDC Hoa Kỳ đã ban hành tài liệu Hướng dẫn tạm thời sử dụng phương pháp Pool để làm xét nghiệm PCR chẩn đoán, sàng lọc, giám sát SARS-CoV-2.

FDA Hoa Kỳ cũng đã cấp phép cho vài loại sinh phẩm để dùng pool chẩn đoán SARS-CoV-2.

Tại Việt Nam, ngày 1/8/2020 Cục Quản lý Khám, chữa bệnh đã báo cáo lãnh đạo Bộ Y tế và đề xuất giải pháp tăng cường, đẩy mạnh xét nghiệm SARS-CoV-2 đặc biệt là khả năng áp dụng xét nghiệm sàng lọc cho người không có triệu chứng.

Ngày 7/8, tại Cục Quản lý Khám chữa bệnh đã diễn ra cuộc họp Hội đồng Chuyên môn xem xét áp dụng phương pháp pháp xét nghiệm gộp mẫu (pool) để xét nghiệm SAR-COV2.

Tại cuộc họp, đại diện của WHO cho biết ủng hộ chiến lược gộp mẫu của Việt Nam và cần thay đổi theo tỷ lệ mắc của Việt Nam. Phương thức gộp mẫu tùy thuộc vào nguồn lực mỗi quốc gia, mỗi phòng xét nghiệm.

PGS.TS Lương Ngọc Khuê cho biết thêm, một ví dụ điển điển hình là tại Israen đã áp dụng thực hiện phương pháp xét nghiệm gộp mẫu (gộp 8 mẫu trong 1 lần làm xét nghiệm để so sánh với 184 lần làm riêng lẻ), kết quả cho thấy không có sự khác biệt ý nghĩa; giúp tăng công xuất xét nghiệm lên 7,3 lần, trong khi vẫn duy trì ở độ nhạy ở mức cao.

Nghiên cứu tại Hoa Kỳ chứng tỏ hiệu quả của phương pháp này cụ thể như nếu tỷ lệ hiện mắc Covid-19 trong cộng đồng dưới 10% thì làm xét nghiệm pool sẽ tiết kiệm được gần 69% năng lực xét nghiệm.

Hơn nữa thời gian trả kết quả sẽ giảm xuống rất nhiều và làm được số lượng mẫu rất lớn cho cả một nhóm người, khu vực hay địa bàn.

Tuy nhiên theo lãnh đạo Cục Quản lý khám chữa bệnh, dù thực hiện gộp mẫu nào thì các phòng xét nghiệm cũng cần thận trọng để đảm bảo về mặt chất lượng.

D.Ngân