Nếu khó khăn còn dài, Thông tư 03 về cơ cấu nợ có đủ đáp ứng?

20:25 | 14/04/2021

(HQ Online) - Thông tư số 03/2021/TT-NHNN của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) được đánh giá là phù hợp cho cả doanh nghiệp và ngành ngân hàng.

Tác động của Thông tư 03 lên các ngân hàng không giống nhau
Gia hạn thời gian cơ cấu trả nợ, miễn giảm lãi, phí đến hết 2021
Dự kiến tái cấp vốn 4.000 tỷ đồng cho các ngân hàng hỗ trợ Vietnam Airlines
Ngân hàng đánh giá dịch vụ lưu trú còn tiếp tục khó khăn kéo dài. Ảnh minh họa: Internet
Ngân hàng đánh giá nhiều ngành nghề còn tiếp tục khó khăn kéo dài. Ảnh minh họa: Internet

Tránh được tình trạng lợi dụng chính sách

Mới đây, NHNN đã ban hành Thông tư số 03/2021/TT-NHNN (Thông tư 03) sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 01/2020/TT-NHNN quy định về việc tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài cơ cấu lại thời hạn trả nợ, miễn, giảm lãi, phí, giữ nguyên nhóm nợ nhằm hỗ trợ khách hàng chịu ảnh hưởng bởi dịch Covid-19.

Thông tư 03 được bổ sung thêm các điều kiện để cho phép ngân hàng cơ cấu lại thời hạn trả nợ với các khoản nợ phát sinh nghĩa vụ trả nợ trong khoảng thời gian từ ngày 23/1/2020 đến hết năm 2021. Trong khi Thông tư 01/2020 chỉ cho phép tái cơ cấu với các khoản nợ đến sau 3 tháng từ ngày Thủ tướng công bố hết dịch.

Theo báo cáo của NHNN, tính đến cuối tháng 3/2021, các ngân hàng đã cơ cấu lại thời hạn trả nợ cho gần 263 nghìn khách hàng bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19 với dư nợ hơn 353 nghìn tỷ đồng; miễn, giảm, hạ lãi suất cho hơn hơn 660 nghìn khách hàng với dư nợ trên 1,27 triệu tỷ đồng.

Đặc biệt, các tổ chức tín dụng đã cho vay mới lãi suất thấp hơn so với trước dịch với doanh số lũy kế từ 23/1/2020 đến nay đạt trên 3 triệu tỷ đồng cho trên 452 nghìn khách hàng.

Liên quan đến Thông tư 03 mới, tại Hội nghị trực tuyến về công tác tín dụng và triển khai Thông tư 03/2021/TT-NHNN được tổ chức tại NHNN vào ngày 14/4, ông Nguyễn Văn Du, quyền Chánh Thanh tra, giám sát ngân hàng (NHNN) cho biết, Thông tư 03 được xây dựng dựa trên quan điểm tiếp tục tạo điều kiện, góp phần hỗ trợ doanh nghiệp, người dân vượt qua dịch Covid 19, thông qua việc mở rộng phạm vi số dư nợ được cơ cấu lại thời hạn trả nợ; đảm bảo mục tiêu hỗ trợ đúng đối tượng, không để lợi dụng chính sách trục lợi, gây rủi ro cho hệ thống các tổ chức tín dụng theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ và ý kiến của Bộ Tài chính.

Vì thế, báo cáo phân tích của Công ty Chứng khoán VNDirect nhận định, việc sửa đổi lần này hỗ trợ các doanh nghiệp thuận lợi hơn trong việc phục hồi kinh doanh cũng như giảm áp lực trích lập của các ngân hàng thương mại.

Đồng quan điểm, TS. Nguyễn Quốc Hùng, Tổng thư ký Hiệp hội Ngân hàng (VNBA) đánh giá, dù ban hành chậm, nhưng Thông tư 03 và trước đó là Thông 01 là hành lang pháp lý quan trọng để các ngân hàng triển khai chính sách hỗ trợ doanh nghiệp.

Với Thông tư 03, các doanh nghiệp sẽ giảm áp lực tài chính tương đối nhiều trong bối cảnh doanh thu sụt giảm. Quan trọng hơn, doanh nghiệp có khả năng tiếp cận tín dụng mới để duy trì sản xuất và thêm thời gian để phục hồi. Bên cạnh hỗ trợ doanh nghiệp, các quy định trong Thông tư 03 cũng tránh được tình trạng lợi dụng chính sách.

80% khách hàng có thể trả nợ đúng hạn

Lãnh đạo nhiều ngân hàng thương mại cho rằng, kinh tế phục hồi khiến trả năng trả nợ của khách hàng tốt hơn; áp lực tăng trích lập dự phòng theo quy định mới tại Thông tư 03 cũng khiến ngân hàng phải tăng cường hoạt động thu hồi nợ, gây sức ép trả nợ với khách hàng.

Bà Phạm Thị Trung Hà, Phó Tổng giám đốc Ngân hàng TMCP Quân đội (MB) cho biết thêm, sau khi ngân hàng thực hiện giảm lãi suất, các doanh nghiệp đã có khả năng trả nợ tốt hơn. Từ khi cơ cấu nợ năm 2020, đã có tới 80% khách hàng có thể trả nợ đúng hạn, còn 20% chưa trả nợ đúng hạn, tập trung lĩnh vực lưu trú, du lịch, dịch vụ.

Tuy nhiên, theo TS. Nguyễn Quốc Hùng, nếu dịch bệnh có chiều hướng xấu, trong thời gian lâu hơn thì cần phải có giải pháp khác, một mình ngành ngân hàng không thể gánh hết trách nhiệm hỗ trợ doanh nghiệp. Nếu Chính phủ coi đây là thiên tai dịch bệnh thì vừa phải có cơ chế đặc thù, vừa tạo hành lang pháp lý để ngân hàng mạnh dạn cho vay mới đối với khoản nợ bị ảnh hưởng bởi dịch bệnh.

Ông Hùng cho biết, mới đây, VNBA đã gửi công văn tới Bộ Kế hoạch và Đầu tư đề nghị Chính phủ xem xét ban hành Nghị định cho phép ngân hàng được khoanh nợ các khoản vay thuộc đối tượng áp dụng tại Thông tư 01 nay là Thông tư 03. Lúc đó, căn cứ theo đúng quy định điều kiện để cho vay mới, các ngân hàng yên tâm xem xét hỗ trợ, tạo điều kiện cho doanh nghiệp vay mới mà không bị áp lực trách nhiệm.

Ở một góc nhìn khác, theo bà Phạm Thị Trung Hà, Thông tư 03 của NHNN áp dụng cho nhiều ngành nghề lĩnh vực, một số ngành đã bắt đầu phục hồi, tăng trưởng; nhưng hiện một số ngành như lưu trú, lữ hành… thì cho thêm 12 tháng cơ cấu lại nợ vẫn rất khó khăn. Trong khi đó, hiện NHNN đã có hẳn thông tư về cơ cấu nợ cho Vietnam Airlines, song với các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ lưu trú, đặc biệt là tại khu vực miền Trung vẫn chưa có giải pháp.

Do vậy, bà Hà kiến nghị có thể gia hạn thêm 24 tháng hoặc thêm thời điểm thích hợp hơn để các doanh nghiệp, khách hàng có thêm nguồn thu để trả nợ.

Hương Dịu