"Lơ mơ" về phòng vệ thương mại

08:51 | 27/08/2020

(HQ Online) - Kết quả một khảo sát gần đây được lãnh đạo Cục Phòng vệ thương mại (Bộ Công Thương) chia sẻ rất đáng chú ý. Đó là hiện có khoảng 15% DN không biết gì về phòng vệ thương mại (PVTM); chỉ có gần 2% đã tìm hiểu tương đối kỹ, nắm rõ; còn đa phần các DN có biết, nghe qua nhưng chưa nắm rõ vấn đề này. Thậm chí, nhiều DN XK Việt Nam bị điều tra PVTM nhưng không hề hay biết.

Nhiều mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam nguy cơ bị EU áp dụng phòng vệ thương mại
WCO công bố Báo cáo về thương mại bất hợp pháp năm 2019
Thương mại điện tử phát sinh những vi phạm mới về bảo vệ "thượng đế"
Gỗ Việt ngày càng đối mặt nhiều rủi ro kiện phòng vệ thương mại
Thép Việt trong vòng xoáy kiện phòng vệ thương mại
5940 1 pv
Ảnh minh họa: ST

Trong nửa đầu năm nay, Bộ Công Thương đang xử lý 13 vụ việc PVTM do nước ngoài khởi xướng điều tra với hàng hóa Việt Nam và 6 vụ việc có khả năng bị điều tra trong thời gian tới (lớn hơn số lượng vụ việc của cả năm 2019). Trong đó đáng chú ý, dù chiếm tỷ lệ nhỏ trong tổng số vụ việc PVTM (bị điều tra 7 vụ, chiếm tỷ lệ 4%) nhưng mức độ điều tra với các sản phẩm gỗ đang có xu hướng tăng. Tính trong cả giai đoạn 2007 – 2017 mới chỉ có 3 vụ việc với mặt hàng gỗ, tuy nhiên từ năm 2018 đến nay đã có 4 vụ với sản phẩm này.

Có thể thấy, Việt Nam ngày càng tham gia nhiều FTA, hội nhập sâu rộng vào nền kinh tế thế giới, điều đó đồng nghĩa với nguy cơ DN Việt dính vào các vụ kiện PVTM cũng ngày càng lớn. Đã bị kiện, thậm chí bị áp thuế, thua thiệt không chỉ một vài DN cụ thể gánh lấy, quan trọng hơn điều đó còn làm giảm uy tín ngành hàng, thậm chí "cản chân" hàng Việt khi XK vào các thị trường khác chưa bị áp thuế.

Một số chuyên gia nhìn nhận, để giảm thiểu khả năng bị áp dụng biện pháp PVTM Việt Nam cần có một chiến lược tổng thể, dài hạn trong phát triển chuỗi sản xuất, nâng cao giá trị gia tăng cho hàng XK. Bên cạnh việc chú trọng phát triển theo chiều sâu (tăng giá trị gia tăng trong nước), Việt Nam cũng cần theo dõi kỹ để cánh báo sớm nếu như XK sang một số thị trường gia tăng nhanh đột biến.

Dù vậy, bên cạnh nỗ lực của Chính phủ, cơ quan quản lý nhà nước, DN được đánh giá đóng vai trò quan trọng, thậm chí mang tính quyết định nhằm hạn chế nguy cơ bị điều tra PVTM, đặc biệt là khởi kiện lẩn tránh thuế, gian lận xuất xứ. Cụ thể, DN cần chủ động hơn nữa trong tìm hiểu, nghiên cứu để thực sự nắm rõ về các quy định xuất xứ hàng hóa, về PVTM, tránh nguy cơ không đáng có, tránh thua thiệt, bị "bắt nạt" khi đối mặt với các vụ kiện PVTM.

Ngoài tự nâng cao hiểu biết, bảo vệ chính mình, từng DN cũng phải kiên quyết không tiếp tay cho hành vi lận xuất xứ, bất hợp pháp; phối hợp với các cơ quan chức năng điều tra, ngăn chặn, tránh để hành vi của một vài DN làm ảnh hưởng tới các DN sản xuất, kinh doanh chân chính...

Đức Quang