Hiệu quả tích cực khi thực hiện thanh tra kiểm tra chuyên ngành về bảo hiểm xã hội

10:00 | 11/10/2020

(HQ Online) - Công tác thanh tra chuyên ngành Bảo hiểm xã hội (BHXH), Bảo hiểm y tế (BHYT) đã góp phần quan trọng đảm bảo quyền lợi của người tham gia, ngăn ngừa, hạn chế tình trạng vi phạm pháp luật về BHXH, BHYT của các đơn vị sử dụng lao động, tổ chức, cá nhân.

Phó Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam Trần Đình Liệu: Tham gia BHXH tự nguyện sẽ dần trở thành thói quen, văn hóa của người dân
Bảo hiểm xã hội tự nguyện: Để dành cho ngày sau
Bảo hiểm Xã hội kịp thời hỗ trợ doanh nghiệp và người lao động
Thủ tục bảo hiểm xã hội thông thoáng khi nhiều dịch vụ công liên thông
Bảo hiểm xã hội Việt Nam triển khai nhiều biện pháp đảm bảo an sinh, gỡ khó cho doanh nghiệp
Cải cách thủ tục hành chính: Bảo hiểm xã hội Việt Nam tạo dấu ấn đậm nét
TPHCM giải quyết tạm dừng đóng bảo hiểm xã hội cho 318 doanh nghiệp
TPHCM vận động 60.000 người tham gia bảo hiểm y tế gia đình
Ông Nguyễn Thế Mạnh giữ chức Tổng Giám đốc Bảo hiểm Xã hội Việt Nam
Bảo hiểm xã hội hỗ trợ người dân và doanh nghiệp vượt khó khăn
Hiệu quả tích cực khi thực hiện thanh tra kiểm tra chuyên ngành về bảo hiểm xã hội
Trong 9 tháng đầu năm 2020, tỷ lệ thu hồi nợ đóng BHXH, BHYT, BH thất nghiệp qua công tác TTKT toàn ngành đạt đạt 91,39%. Ảnh: ST

Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin

Theo Phó tổng giám đốc BHXH Việt Nam Lê Hùng Sơn, công tác thanh tra chuyên ngành BHXH, BHYT đã góp phần quan trọng đảm bảo quyền lợi của người tham gia, ngăn ngừa, hạn chế tình trạng vi phạm pháp luật về BHXH, BHYT của các đơn vị sử dụng lao động, tổ chức, cá nhân. 9 tháng đầu năm, do ảnh hưởng của dịch bệnh Covid-19, cùng với các biện pháp “giãn cách xã hội” đã tác động không nhỏ đến nền kinh tế, tình hình hoạt động của các doanh nghiệp nói chung. Từ đó gây ảnh hưởng đến việc triển khai thực hiện nhiệm vụ chung của BHXH Việt Nam, trong đó có hoạt động thanh tra, kiểm tra (TTKT) nói riêng. Do đó, để đáp ứng tình hình thực tế, BHXH Việt Nam đã có chỉ đạo về việc thực hiện công tác TTKT trong thời gian diễn ra dịch bệnh Covid-19.

Theo đó, điều chỉnh giảm 72,69% so với kế hoạch TTKT năm 2020 giao đầu năm, trong đó BHXH Việt Nam chủ trì và phối hợp thực hiện kiểm tra, thanh tra chuyên ngành (TTCN) và thanh tra liên ngành tại 4 tỉnh, thành phố (giảm 66,7%); BHXH các tỉnh, thành phố thực hiện TTCN 1.369 đơn vị (giảm 75,5%), kiểm tra 3.296 đơn vị (giảm 57,6%), TTKT liên ngành tại 522 đơn vị (giảm 86,5%).

Đặc biệt, việc ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác TTKT đã được tăng cường, chủ động thực hiện. Ngay từ đầu năm đã phối hợp với các đơn vị (Trung tâm Công nghệ thông tin, Trung tâm Giám định BHYT và Thanh toán đa tuyến) trong việc cung cấp và khai thác cơ sở thông tin trên hệ thống các phần mềm nghiệp vụ để chủ động lọc dữ liệu, phục vụ các đoàn TTKT. Thông qua việc phân tích dữ liệu, các đoàn TTKT đã xác định lựa chọn đối tượng, nội dung kiểm tra hợp lý hơn, giúp các đoàn rút ngắn được thời gian, nâng cao hiệu quả công tác TTKT.

Trong 9 tháng đầu năm 2020, tỷ lệ thu hồi nợ đóng BHXH, BHYT, BH thất nghiệp qua công tác TTKT toàn ngành đạt ở mức cao (đạt 91,39%), cho thấy hiệu quả tích cực khi cơ quan BHXH thực hiện chức năng TTCN về đóng BHXH, BHYT, BH thất nghiệp.

Việc xử lý vẫn gặp khó khăn

Liên quan đến việc thực hiện TTKT, Vụ trưởng Vụ TTKT Trần Đức Long (BHXH Việt Nam) cho biết, trong 9 tháng đầu năm 2020, toàn ngành BHXH đã thực hiện TTKT theo kế hoạch tại 3.155 đơn vị, đạt 59,09% kế hoạch. Trong đó, TTCN đóng là 791 đơn vị, đạt 53,8% kế hoạch; kiểm tra là 2.117 đơn vị; TTKT liên ngành là 247 đơn vị đạt 41,76% kế hoạch. Ngoài việc thực hiện TTKT theo kế hoạch, trong 9 tháng đầu năm toàn ngành đã tổ chức thực hiện 1.384 cuộc TTKT đột xuất tại 1.808 đơn vị.

Đáng chú ý, qua TTCN đã phát hiện 4.998 lao động thuộc đối tượng phải tham gia nhưng chưa tham gia hoặc đóng thiếu thời gian tham gia BHXH, BHYT, BH thất nghiệp với số tiền phải truy đóng là 44.759 triệu đồng; phát hiện 13.772 lao động đóng thiếu mức quy định với số tiền phải truy đóng là 56.733 triệu đồng. Ngoài ra, qua công tác TTKT việc thực hiện chính sách BHXH, BHYT đã phát hiện và yêu cầu thu hồi về Quỹ BHXH số tiền 2.889 triệu đồng do thanh toán các chế độ BHXH không đúng quy định; thu hồi về Quỹ BH thất nghiệp số tiền 1.749 triệu đồng do thanh toán, chi trả trợ cấp BH thất nghiệp không đúng quy định; thu hồi về Quỹ BHYT số tiền 39.189 triệu đồng chi phí KCB BHYT không đúng quy định…

Về việc thực hiện kế hoạch TTKT, có 10 tỉnh, thành phố tích cực thực hiện TTKT (đến nay, đã đạt tỷ lệ trên 90% kế hoạch được giao, gồm: TP Hồ Chí Minh, Bắc Ninh, Bến Tre, Bình Thuận, Đồng Tháp, Hậu Giang, Hòa Bình, Nghệ An, Sóc Trăng, Yên Bái. Tuy nhiên, có 21 tỉnh, thành phố có tỷ lệ thực hiện dưới 50% kế hoạch được giao; 8 tỉnh, thành phố chưa thực hiện TTCN đóng theo kế hoạch; 8 tỉnh, thành phố chưa thực hiện kiểm tra nội bộ cơ quan BHXH theo kế hoạch; 24 tỉnh, thành phố chưa thực hiện kiểm tra cơ sở KCB BHYT theo kế hoạch…

Hoạt động TTCN đóng BHXH, BHYT, BH thất nghiệp của BHXH một số địa phương mới chỉ tập trung vào phương thức đóng nhằm đôn đốc thu nợ, chưa triển khai đầy đủ 3 nội dung (đối tượng tham gia, mức tham gia và phương thức đóng) dẫn đến hiệu quả chưa cao, nhiều cuộc thanh tra chỉ mang tính hình thức.

Các đơn vị sử dụng lao động chưa nhận thức đầy đủ về các quy định của pháp luật về thanh tra hoặc còn coi thường pháp luật nên không chấp hành các quyết định xử phạt VPHC, không thực hiện kết luận TTCN...

Cùng với đó, việc triển khai ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác TTKT còn chậm do có địa phương chưa được trang bị đầy đủ máy tính xách tay cho các thành viên tham gia đoàn TTKT và trình độ tin học của một số cán bộ làm công tác TTKT còn hạn chế. Các đối tượng được TTKT đôi khi còn cản trở, không hợp tác; công tác TTKT hiện nay mới chỉ dừng ở phát hiện, kiến nghị, hiệu quả thực thi kết luận TTKT còn hạn chế.

Hiện nay, kết quả kiểm tra công tác thanh toán chi phí KCB BHYT tại BHXH các tỉnh, thành phố cho thấy đã có nhiều chuyển tích cực, tuy nhiên việc thực hiện kiến nghị sau kiểm tra của các cơ sở KCB tại địa phương còn chậm do chưa có chế tài xử phạt, răn đe.

Chính vì vậy, Phó tổng giám đốc Lê Hùng Sơn nhấn mạnh việc TTKT cần áp dụng triệt để các ứng dụng, phần mềm từ công nghệ thông tin để sàng lọc dữ liệu trước khi xuống các đơn vị TTKT. Cụ thể, cần áp dụng được các phần mềm công nghệ thông tin để khoanh vùng, rà soát các đơn vị, từ đó phân vùng từng mức độ và đưa ra cảnh báo riêng cho từng khu vực. Nếu làm tốt điều này, công tác TTKT chắc chắn sẽ có hiệu quả cao.

Đối với vướng mắc về xử lý các đơn vị nợ đọng, vi phạm pháp luật về BHXH, Phó tổng giám đốc Lê Hùng Sơn khẳng định sẽ sớm thống nhất và đề xuất với Tổng Giám đốc để ký kết với phía Tòa án, Bộ Công an nhằm giải quyết tình trạng trên. Tuy nhiên, điều quan trọng là cơ quan BHXH cần chủ động đưa ra được các chứng cứ rõ ràng, đúng người, đúng tội để có thể xử lý nghiêm.

Xuân Thảo