Doanh nghiệp phải chuẩn bị hành trang tốt để tận dụng EVFTA

10:51 | 02/11/2021

(HQ Online) - Theo ông Lê Anh Tuấn, Phó Tổng giám đốc Tổng công ty Thương mại Hà Nội-CTCP (Hapro), với nhiều ưu đãi về thuế quan song Hiệp định thương mại tự do Việt Nam-EU (EVFTA) không hẳn là thuận lợi với tất cả DN và mọi loại hàng hoá. Điều quan trọng là DN phải chuẩn bị hành trang tốt cho mình, nhất là hàng hoá phải đảm bảo chất lượng.

EVFTA-sức bật thương mại Việt Nam-EU hậu đại dịch
Ông Lê Anh Tuấn
Ông Lê Anh Tuấn

Từ khi Hiệp định EVFTA có hiệu lực đến nay, XK hàng hoá của Hapro vào thị trường EU có tiến triển như thế nào, thưa ông?

Bà Nguyễn Thị Hoàng Thuý, Tham tán thương mại Thương vụ Việt Nam tại Thuỵ Điển: Doanh nghiệp nên đẩy mạnh khai thác thị trường ngách tại khu vực Bắc Âu

Kim ngạch XK của Việt Nam hiện nay sang thị trường Bắc Âu khá khiêm tốn, thị phần ít. Do vậy, đây là thị trường tiềm năng để khai thác. Trở ngại lớn nhất của khu vực này là dân số rất ít nên đơn hàng khá nhỏ, địa lý xa xôi, tiêu chuẩn khắt khe hơn các nước EU khác. Có tình trạng DN lớn của Việt Nam không mặn mà với đơn hàng của Bắc Âu, trong khi DN nhỏ nhiều khi lại không đáp ứng được yêu cầu. DN NK khu vực này có xu hướng NK hàng Việt qua các đầu mối NK lớn ở EU.

Để tăng mạnh hiện diện của hàng Việt tại khu vực Bắc Âu, các DN nên quan tâm đến thị trường ngách. DN của Việt Nam cần thoát khỏi vị trí an toàn và đi vào các thị trường ngách, phân khúc thị trường đặc biệt, nhỏ nhưng ít cạnh tranh, giá trị cao.

Người Bắc Âu vốn đã quan tâm đến môi trường, sau đại dịch vấn đề này càng được quan tâm nhiều hơn. Với thực phẩm, người dân có xu hướng tiêu dùng thực phẩm hữu cơ, các sản phẩm vật dụng hàng ngày là sản phẩm đơn giản, dùng nguyên vật liệu tái chế… Xu hướng xanh, sạch là xu hướng không chỉ tại Bắc Âu mà nhiều thị trường trên thế giới khác. Người tiêu dùng rất chú ý đến các chứng nhận nhãn mác. Họ sẵn sàng trả cho sản phẩm có đầy đủ chứng nhận với giá cao hơn 20-50% sản phẩm thông thường...

Ông Nguyễn Quang Hải, Tổng giám đốc Công ty Cổ phần Chuỗi cung ứng quốc tế (Tập đoàn TH): Nhập khẩu hàng hoá, máy móc từ EU tăng lên nhanh sau khi EVFTA có hiệu lực

EU là thị trường có lịch sử lâu đời về ngành chăn nuôi, tập trung hầu hết các công ty lớn hàng đầu về khoa học kỹ thuật trong ngành. Tập đoàn TH luôn kỳ vọng tiếp cận được với những thị trường NK cung cấp sản phẩm trong ngành nông nghiệp trong khối EU. Tuy nhiên, điều kiện để tiếp cận thị trường cũng như NK hàng hoá máy móc, thiết bị, hàng nguyên liệu, thức ăn chăn nuôi phục vụ trong lĩnh vực nông nghiệp của Tập đoàn TH từ thị trường châu Âu không hề đơn giản. Sau khi EVFTA có hiệu lực, lượng hàng hoá NK từ châu Âu của Tập đoàn tăng lên khá lớn, đặc biệt về những mặt hàng phục vụ cho ngành nông nghiệp. Kỳ vọng EVFTA sẽ tiếp tục là bệ đỡ cho DN trong những năm tới.

Uyển Như (ghi)

Hapro là 1 DN XNK lớn. Mỗi năm, Hapro XK trên 100 triệu USD vào thị trường trên 80 nước và vùng lãnh thổ trên thế giới. Đối với Hapro, từ khi Hiệp định EVFTA có hiệu lực, các giao dịch rất thuận lợi nhờ những ưu đãi về thuế quan. Điều này giúp hàng hoá của DN Việt Nam cạnh tranh hơn tại thị trường châu Âu. Kim ngạch XK ở khu vực này đã tăng lên rõ rệt.

Bối cảnh dịch bệnh đã và đang gây ra những khó khăn ra sao cho DN trong tận dụng EVFTA để thúc đẩy XK hàng hoá vào thị trường EU nói riêng cũng như nhiều thị trường khác, thưa ông?

Trong điều kiện bình thường, trao đổi thương mại giữa Việt Nam-EU mang lại hiệu quả kinh tế rất tốt, song dịch bệnh đã gây ra tác động nhiều phía. Gần đây nhất là tác động của đứt gãy chuỗi cung ứng toàn cầu, trong đó có vận tải. Cước vận tải đã tăng lên rất nhiều lần. Bên cạnh đó, DN phải đối mặt với nhiều khó khăn như: Nguồn cung lao động không đảm bảo, giãn cách xã hội, sản xuất “3 tại chỗ”… Tất các các yếu tố này tác động tới vấn đề cung ứng, XNK hàng hoá. Đáng chú ý, hiện nay Việt Nam và một số nước lại đang rơi vào tình trạng chi phí lao động, chi phí sản xuất đều cao dẫn tới giá thành sản phẩm cao, trong khi nhu cầu bạn hàng tại các thị trường lại khá ít.

Không ít DN cho rằng, tìm kiếm bạn hàng XK là một trong những khó khăn lớn nhất mà DN phải đối mặt trong bối cảnh dịch bệnh thời gian qua cũng như thời gian tới. Đối với Hapro thì sao, thưa ông?

Trong XK quan trọng nhất vẫn là tìm kiếm khách hàng ở thị trường nước ngoài. Đó là điều nhiều DN không thực hiện được, nhất là trong vòng 2 năm gần đây, DN không thể có những chuyến công tác nước ngoài, xúc tiến thương mại tại các hội chợ quốc tế. Tuy nhiên, Hapro có các kênh quan hệ rất tốt với những tổ chức thương mại nước ngoài. Sự hỗ trợ của các đại sứ, đại diện thương mại Việt Nam tại nước ngoài đã tạo điều kiện giúp đỡ Hapro trong các vấn đề kết nối với bạn hàng, với khách hàng và tìm kiếm khách hàng mới.

Trên cơ sở đã có bước đầu tận dụng tốt EVFTA, tăng trưởng XK thành công vào EU, ông có thể chia sẻ đâu là điểm mấu chốt giúp DN đẩy mạnh tận dụng Hiệp định này thời gian tới?

Khi Hiệp định EVFTA ra đời, các DN thường ví đó là Chính phủ đã xây dựng một “con đường cao tốc” cho DN Việt Nam đến với thị trường châu Âu. Qua sự ví von đó tưởng rằng Hiệp định EVFTA rất thuận lợi nhưng thực tế EVFTA không thuận lợi với tất cả các DN và với tất cả hàng hoá. Điều quan trọng là DN phải chuẩn bị hành trang cho mình như thế nào. Hiểu đơn giản là muốn đi lên đường cao tốc, DN không thể dùng phương tiện thô sơ và hàng hoá phải đảm bảo “visa” để được xâm nhập vào thị trường EU. Nói cách khác là hàng hoá phải đảm bảo chất lượng để xâm nhập thị trường.

Ông có kiến nghị, đề xuất gì trong thời gian tới hỗ trợ DN giải quyết các khó khăn, giúp DN thúc đẩy XK hàng hoá mạnh mẽ hơn sang thị trường EU nói riêng, các thị trường khác nói chung?

Thực tế trong thời gian gần đây, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, các bộ, ngành và các tỉnh cũng đang tập trung vào tháo gỡ khó khăn cho DN. DN mong muốn nhiều nhất là được tháo gỡ về mặt hành chính, nhất là trong lưu thông, đi lại. Làm sao để thực thi quy định thống nhất, đặc biệt trong lưu thông giúp di chuyển dễ dàng từ địa điểm này sang địa điểm khác.

Gần đây, Hapro đã xuống Nam Định để lo XK một lô hàng quế. Tuy nhiên, dù nhân viên Hapro đã tiêm đủ 2 mũi vắc xin, là người từ vùng xanh đi đến nhưng Nam Định vẫn yêu cầu cách ly, điều này rất bất lợi cho DN. Cần tháo gỡ những vấn đề như thế và cần đưa ra chính sách chung để áp dụng cho tất cả tỉnh, khu vực. Ví dụ, vùng xanh áp dụng chung 1 chính sách, vùng vàng áp dụng chung 1 chính sách… Có như vậy, DN mới có thể chủ động trong lưu thông, đi lại.

Xin cảm ơn ông!

Uyển Như (thực hiện)